прил. 1. филос. объективнай (дьиҥнээх, өйтөн-санааттан тутулуга суох); объективная реальность объективнай реальность; 2. (беспристрастный) дьиҥнээҕин тутуһар, кырдьыгынан көрөр; объективный свидетель дьиҥнээҕин тутуһар туоһу.

даҕ.
1. Кырдьыгы этэр, көрдөрөр; дьиҥ олоххо баарга сөп түбэһэр, сымыйата суох. ☉ Правдивый, справедливый, истинный (о содержании чего-л.)
Кырдьыктаах кириитикэ. Суукка кырдьыктаах көрдөрүү.  Ол эн Байбалыҥ эппитэ диэн, туох кырдьыктаах сэһэн буолуо үһү. Н. Түгүнүүрэп
2. Дьиҥ кырдьыкка, баар чахчыга сөп түбэһэр, сөптөөх, көнө. ☉ Соответствующий истине, беспристрастный, справедливый
Эһиги көнө, кырдьыктаах дьүүлгүт иһин махтанабын. Эрилик Эристиин
Норуодунай сэтээтэллэр кырдьыктаах дьүүлү олоххо киллэриигэ судьуйа бары бырааптарынан туһаналлар. САССРК
3. Кырдьык, көҥүл туһугар ананар, оҥоһуллар, кырдьыгы көмүскүүр. ☉ Отстаивающий правду, свободу (о чем-л.)
Ылыммыт дьыалабыт кырдьыктаах, Соруммут суолбут соргулаах. Нор. ырыаһ. Кырдьыктаах өттө төһөҕө да кыайар, кырдьыктаах өттүгэр сырдык күүс кыттыһар. Т. Сметанин
Чехия норуотун маассалара кырдьыктаах сэриини – ийэ дойду тутулуга суох буоларын иһин, баттааччылары утары сэриини ыыппыттара. АЕВ ОҮИ
Үгүс гуманист суруйааччылар …… кырдьыктаах тутул туһунан баҕара саныыллара. АЕВ ОҮИ
4. Дьиҥ суолталаах, быһаарыылаах. ☉ Имеющий важное значение, значимый, решающий
[Ааныс] Бүөккэ уолу хас сүүстэ муннукка хаайбыта, оттон дьэ кэлэн кырдьыктаах кэпсэтиигэ тугу да булан эппэтэ. А. Сыромятникова

прил. I. (действующий беспристрастно) кырдьыгы көрөр; справедливый судья кырдьыгы көрөр судьуйа; 2. (правильный, верный) кырдьыктаах, сөптөөх; справедливое обвинение сөптөөх буруйдааһын; # справедливые войны кырдьыктаах сэриилэр (тутулуга суох буолар иһин сэриилэр; революционной босхолонуулаах сэриилэр).