Якутские буквы:

Якутский → Русский

буулуур

чалый; буланый (о масти лошади); буулуур соноҕос чалый жеребец; буулуур биэ буутун этин кыайбатах загадка чалая кобыла не выдержала веса своей задней ноги (ыйааһын безмен).

буулаа=

преследовать кого-л., приставать к кому-л.; постоянно беспокоить кого-л., досаждать кому-л.; быйыл бу дойдуну эһэ буулаата в этом году здесь беспокоят медведи; ср. адаҕый =.

Якутский → Якутский

буулуур

  1. көр буулур. Уйбаанчык хара буулуур дьүһүннээх, Маай диэн ааттаах атыыры оҕуурдаан тутаары, хатыс быаны туһахтаан, ураҕас маска иилэн батыһа, сыста хаамта. В. Протодьяконов
    Кыракый оҕо сылдьаммыт Кыһыҥҥы муус түннүгү Кырыатыы тураммыт Кыһыл буулуур аттаахтар Кылбачыта сүүрдэн иһэллэрин Дьиктиргии сөҕө көрбүппүт. С. Васильев
  2. аат суолт. Буулур дьүһүннээх сылгы (ат, биэ, атыыр о. д. а.). Буланая, чалая лошадь
    Оттон Сургууһут буулуурун Балатаай диэн кини бэйэтин уола сүүрдэр. Д. Таас

буулаа

туохт.
1. Туох эмэ буруйу, айыыны оҥоруу иһин эккирэтэн туран өһүөннээ (хол., ийэ кыыл, абааһы, иччи тустарынан). Неотступно следовать, мстить за какие-л. проступки, грехи (напр., о тотемах, злых духах и т. п.)
Былыр ити таҥарабыт диир көтөрдөрүн — хотойу, кубаны, суору өлөрдөхтөрүнэ, улаханнык буулуур үһү. Ыарыы буолан өлөҕүн. Ол иһин өлөрбөттөр. Багдарыын Сүлбэ
Чугас олорор ичээн эмээхсини аҕалан мэнэриттэрбиттэрэ, Боппууда балта буулаабыт диэн нэһиилэ уоскуйан дьиэлээбитэ. Болот Боотур
Кинилэри ханнык эрэ атыҥырас абааһы буулаабыт диэн кэпсииллэрэ. Бука, эстэргэ-быстарга булбут үөдэн буолуо. И. Федосеев. Тэҥн. бурууһаа
2. Сиэри, тэпсээри арахпакка кэлэ тур (сүөһү, кыыл туһунан); сүөһүнү тарт (сиэмэх кыыллар тустарынан). Постоянно приходить и травить (о животных); разодрать, раздирать скот (о хищниках)
«Дьэ кырыыстаах хара буор сүөһүтэ буулаан алдьатан эрэр», — диэн баран, оҕус диэки көрөн кэбистэ. А. Софронов
Иэдээн буолла, Көстөкүүн, булбатах кыыл буулаата, бөлүүн аппын тардан барда... Биир туора быраҕар бүлтэһи да хаалларбата. Л. Попов
Тоҕо эрэ мин чүөмпэбэр балык хаппат. Сордоҥ буулаан сытар быһыылаах. И. Федосеев
3. Тохтообокко уһун кэмҥэ салҕанан бар (хол., ыарыы туһунан). Не проходить, не прекращаться длительное время (напр., о болезни)
Кыыспыт бүгүн бэргээн оронтон турбата. Туох ааттаах буулаата буолла. А. Софронов
Табалары ыыраахсыт буулаан сордотолоото. «ХС»
«Хабарҕа сэллигэ диэн ыарыы буулаан сытыарар», — диэн Өндүрэй хардырҕаабыта. Н. Якутскай
4. Кими эмэ ааспакка-арахпакка батыһа сырыт, эккирэт, сойуолаа; күөмчүлээ, атаҕастаа, сабыта түс. Постоянно беспокоить кого-л., досаждать кому-л.; притеснять, угнетать, нападать
«Оччоҕо эрэ үлэһит дьыалата табыллар», — диэн, атын амырыын «тооппоордор» буулаан кэллэхтэринэ, тоноһор киһи буолуо. Амма Аччыгыйа
Өлүүнэн тыынааччы өстөөҕү ирдиибит, Өр кэмҥэ буулаабыт өһүөнүн иэстиибит. А. Абаҕыыныскай
Буулаа диэн ким эмэ арахпатыттан саҥарааччы абатыйдаҕына, ону абааһы көрдөҕүнэ этэр. «ХС». Тэҥн. адаҕый


Еще переводы:

чалый

чалый (Русский → Якутский)

прил
буулуур

ньуоҕалдьыччы

ньуоҕалдьыччы (Якутский → Якутский)

көр нуоҕалдьыччы
[Тиит] Буулуур дьоруо кулун Моонньун оруутунан Ньуоҕалдьыччы охсуллар Солко нуолур мутукчата Муҥутуу нусхайбыт. П. Ядрихинскай

дьөлгөө

дьөлгөө (Якутский → Якутский)

даҕ., кэпс. Иһинэн ыалдьымтыа, сыптарыйымтыа. Страдающий от поноса, расстройства желудка
Дьөлгөө оҕо.  Сибиинньэ оһоҕоһун сэллик эмиэ буулуур, онон дьөлгөө сыптараҥҥа ылларан дьүүкэрэ ырар. СЫаКЫ

саалыыр

саалыыр (Якутский → Якутский)

көр саалыр
Саалыыр кулуммут саамалыгар Чарчыыналыын наардаһан Саҥа тылла саҥарсыаҕыҥ! Саха нар. ыр. I
Саалыыр буулуур — самыыта, өрөҕөтө, түөрт атахтара туртайан көстөр саалыр. Бурый с белёсым крупом, брюхом и ногами (о масти лошади)
Саппаҕырбат күннэрдээх Саҥа үйэ аартыгын Сардаҥатын диэки дуо Саалыыр буулуур аппытын Салайаахтыы эргитэн Салаллаахтаан иһиэҕиҥ!.. Суорун Омоллоон

ыаллаһыы

ыаллаһыы (Якутский → Якутский)

ыаллас диэнтэн хай
аата. Сахалар итэҕэллэрин быһыытынан хотой ыалы аанньаҕа буулаабат. Өлөр, быстар ыалы буулуур. Кини [хотой] бу ыаллаһыыта кэнэҕэһин син биир таайыах тустааҕа. В. Яковлев. Этнографическай наукаҕа ону [уруулуу тыл холбоһуктарын] «тылларынан ыаллаһыы» диэн ааттыыллар. «Саха с.»

бууланньаҥ

бууланньаҥ (Якутский → Якутский)

даҕ., кэпс. Булан баран олох арахсыбат, буулуур (хол., өстөөх туһунан). Неотступно преследующий, не отступающий (напр., о противнике)
Бууланньаҥ аһыҥай дьоппуоннар, Иирээннээх ааккытын сууйуохпут, Бу тиһэх, бүтэһик охсууга Илбиһир албаммыт болоппут. А. Абаҕыыныскай

бүлтэ

бүлтэ (Якутский → Якутский)

бүлтэтэ суох көр бүттэлээх суох
Бүлтэтэ суох үлтүрүйбүт богуонтан ыраахтааҕы кэргэттэринээн муус өлүөр таҕыстылар. Н. Якутскай
Уулла сытыйыы куһаҕан харайыылаах хортуоппуйу наһаа буулуур. Ыарыы хаппыт хортуоппуйа биир-икки нэдиэлэ устата бүлтэтэ суох илдьи сытыйар. ФНС ОАҮүС

тамырдаа

тамырдаа (Якутский → Якутский)

туохт. Ыараханнык лиһирдээн хаамп. Ступать тяжело, громко топая ногами
Матаҕатын сүгэн, дьиэтин диэки хааман тамырдаан иһэр. А. Сыромятникова
Тамырдаан хаамар буулуур биэ. А-ИМН ОЫЭБЫ
[Оспуоччук] бадараан хам хаппыт, ыарахан саппыкылаах маадьаҕар атаҕынан киһи күлүөх тамырдаан хаамара. М. Горькай (тылб.)

эмчирэт

эмчирэт (Якутский → Якутский)

көр энчирэт
Сындыаһыннааҕы сындалытыҥ, Эмньиги эмчирэтиҥ, Буулуур аты боһоллоон Муус дьаҥха эркиннээҥ! Саха фольк. Холкуостар бары анаммыт пууннарыгар тиийиэхтээхтэр. Байыаннай балаһыанньа ирдэбилигэр сөп түбэһиннэрэн, биир да киһини эмчирэппэккэ! Уйулҕан К

буулуурдуҥу

буулуурдуҥу (Якутский → Якутский)

даҕ. Буулурга маарынныыр, буулур эрээри, онто чуолкайа, чаҕылхайа суоҕа. Похожий на буланого, чалого; неярко выраженный буланый
Доҕоттоор, көҕөччөр арааһа хаһый, аахпыккыт дуо-о? Хара сиэллээх кутуруктаах көҕөччөрдөр; уу көҕөччөр, күөх көҕөччөр, буулуурдуҥу көҕөччөр, саалыыр көҕөччөр, харатыҥы көҕөччөр. АНВ СТУ
Кулуна буулуурдуҥу дьүһүннээх. М. Шолохов (тылб.)