Якутские буквы:

Якутский → Русский

бөҕөс

борец; силач; бөҕөстөр туһуннулар борцы схватились.

Якутский → Якутский

бөҕөс

  1. аат.
  2. эргэр. Күүһүнэн атыттары кытта (хол., тустан) күрэхтэһэр уонна кыргыһыыга да сылдьар күүстээх (бөҕө) киһи. В старину: силач, участвующий в силовых, а отчасти и в воинских состязаниях
    Кийиит киирбит аатыгар тэгэс тиэстибит, бөҕөс мустубут, кулан тоҕуоруйбут, курдьун тилийбит. Саха фольк. Ол иһин кур оҕус өлөртөрбүтэ, элбэх арыгы аҕалтарбыта, сырсар быһыйдаах, тустар бөҕөстөөх кэлбитэ. Күннүк Уурастыырап
  3. спорт. Тустууга идэтийбит спортсмен; тустуук. Спортсмен, занимающийся борьбой, борец
    Ордук үөрүүлэҕэ диэн үс төгүл ыытыллыбыт матчевай көрсүһүүлэргэ Сэбиэскэй Сойуус хамаандатын састаабыгар биэс саха бөҕөһө киирэн тустубута буолар. «Кыым»
  4. даҕ. суолт. Бөҕөскө дьүөрэлээх күүстээх-күдэхтээх, бөҕөскө сөптөөх. Обладающий качествами силача старых времен, соответствующий ему
    Бэрт Хараны кыайар күүстээх бөҕөс киһи [Тыгын Боотур] дьонугар, сэриитигэр суох этэ. Саха сэһ. 1977

Еще переводы:

сааһырыы

сааһырыы (Якутский → Якутский)

сааһыр I диэнтэн хай
аата. Бөҕөс сааһырыытын бэлиэтинэн буолар бытаарыы, көһүүнсүйүү, эт-сиин мастыйыыта. Н. Лугинов

көһүүнсүйүү

көһүүнсүйүү (Якутский → Якутский)

көһүүнсүй диэнтэн хай
аата. Бөҕөс сааһырыытын бэлиэтинэн буолар бытаарыы, көһүүнсүйүү, эт-сиин мастыйыыта, сылаарҕааһын биллибэккэ дылы. Н. Лугинов

төкүнүтүү

төкүнүтүү (Якутский → Якутский)

аат.
1.
төкүнүт диэнтэн хай. аата. «Саарыгы төкүнүтүү» диэн оонньуу хайа баҕарар бириэмэҕэ, ханнык баҕарар миэстэҕэ ыытыллар. ОСБОо
2. спорт. Тустуу ньымата: биир бөҕөс атын бөҕөһү синньигэс биилиттэн икки илиитинэн ытарчалыы ылан, тиэрэ эргиппитинэн иккиэн бастакы бөҕөс «муостатын» нөҥүө эргийиилэрэ. Приём в вольной борьбе: переворот одного борца другим с захватом туловища через мостик второго, накат. Бу бөҕөс төкүнүтүү ньыматын үгүстүк туттар
Партертан төкүнүтүүнү биирдэ оҥорон баран, атын албаһынан икки баалынан сыаналанар быраҕыыны оҥордоххуна эрэ аныгыскы төкүнүтүүҥ сыаналанар. «ЭК»

хаҥаһыйа

хаҥаһыйа (Якутский → Якутский)

аат., Хаҥас илиитинэн туттар, хаҥас илиитэ күүстээх киһи, дьэгин. Левша
Курата, Япония бөҕөһө, биир уратыта — хаҥаһыйа. Н. Лугинов

баадьаҥнас

баадьаҥнас (Якутский → Якутский)

баадьаҥнаа диэнтэн холб. туһ. Кинилэр [ыттар] ити көрсүһүүлэрэ хайдах эрэ түһүлгэ икки өттүнэн бөҕөстөр баадьаҥнаһан кии-рэн эрэллэрин санатара. П. Аввакумов

бачыгыратыс

бачыгыратыс (Якутский → Якутский)

бачыгырат II диэнтэн холб. туһ. Тэбис-тэҥҥэ хадьыктаһан, үлтү бачыгыратыһа сылдьан, куустуспутунан охтон түстүлэр. Күннүк Уурастыырап
Өйүгэр чэрчи ортотугар тустан бачыгыратыһа сылдьар баабый быччыҥнардаах бөҕөстөр хаалбыттар. НЕ ТАО

бөҕөстөс

бөҕөстөс (Якутский → Якутский)

туохт., эргэр. Бөҕөһү кытта күрэхтэс, күүстэ холос. Состязаться, мериться силами с другим силачом
Тааттаттан киирбит дьон сүүрдэр аттаах, бөҕөстөһөр дьоннордоох, быһый киһилээх кэлбиттэр. Саха сэһ. 1977

губернатор

губернатор (Якутский → Якутский)

көр күбүрүнээтэр. [Сэмэн] биирдэ соҕурууттан губернатор илдьэ кэлбит аатырбыт бөҕөһүн кыайбытын туһунан кэпсээн баар. Саха сэһ
1977
Мунньаҕы губернатор аста. Л. Толстой (тылб.)

килгэй

килгэй (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Олус бөдөҥ, модун буолан көһүн. Быть внешне могучим, мощным
Холкуоспут саадьаҕай оҕуһа …… Бөҕөһү ыҥыран килгэйэр. Эрилик Эристиин
Тыраахтар …… Кэтирээн, улаатан киппэйдэ, Киэбирэн, киспэтэ килгэйдэ. Күннүк Уурастыырап

кимсис

кимсис (Якутский → Якутский)

кимис диэнтэн холб. туһ. Киллэмҥэ кимсиһэн киирсиини …… кимнээхтэр умнубут үһүлэр. Р. Баҕатаайыскай
Кыайыы килбиэн суолунан Өстөөхтөргө кимсиһэр. А. Абаҕыыныскай
Мүлгүннээх бөҕөстөр …… Кимсиһэн көрбөттөр. В. Тарабукин