довольствоваться, удовлетворяться; манан эрэ дуоһуйбат он не довольствуется только этим.

удовлетворяться, довольствоваться чём-л.; түксүлүөхпэр диэри аһаатым я наелся.

1) довольствоваться, удовлетворяться; кыранан уолдьас = довольствоваться малым; 2) указывает на то, что наступила пора совершить какое-л. действие; үлэҕэ барарга уолдьаста пора идти на работу; окко киириэххэ уолдьаста время приступить к сенокосу.

не удовлетворяться, не довольствоваться (каким-л. количеством чего-л.); өлүүтүн мыынна он остался недоволен размером выделенной ему доли, порции.

1) побуд. от уолдьас=; эрэннэриитинэн биһигини уолдьаһыннарар он заставляет нас довольствоваться своими заверениями; 2) почти кончать, почти заканчивать; оставлять немного; үлэтин уолдьаһыннарбыт он почти закончил свою работу; аҕатын баайын уолдьаһыннарда у него не много осталось от богатства отца # тыыммын уолдьаһыннарда он меня чуть не убил.

туохт., кэпс.
1. Кими эмэ туохха эмэ (үксүгэр куһаҕаҥҥа) булкуй, уккуй. ☉ Путать, сбивать с толку кого-л. (обычно в сторону плохого, предосудительного). Дьон өйүнсанаатын иирдэр, буутайдыыр
2. Туохха да ис буолума, кыҥкыйдыы сырыт. ☉ Ничем не довольствоваться, все капризничать. Ол-бу аайы буутайдаама

туохт.
1. Тугунан эмэ дуоһуйан хааччахтан, сөп буол. ☉ Довольствоваться, ограничиваться чем-л.
Бэйэ ҕин таптаа, харыстаа, ол эрээри бэйэҕинэн муҥурданыма, инниҥ диэки дьулуруйан, өрө дабайдар-дабайан ис. Амма Аччыгыйа. Өскөтүн И. Федосеев кэпсээннэрэ туспа боччумнаах боппуруоһу таарыйбаттара эбитэ буоллар, кылгас сыанабыл суругунан даҕаны муҥурданыах ха сөп этэ. Эрчимэн
△ Тугунан эмэ сөп буолан бүтэн, тохтоон хаал, салгыы барыма. ☉ Ограничиваться, удовлетворяться малым
Тукаам, ү ө р эх да к ы р а : Тоҕус ыйдаах кууруһунан Муҥурданан, күүс-сыра Мултуйбута устунан. Р. Баҕатаайыскай
«Уон кылааһынан муҥурданан хааларбыт табыллыбат, салгыы үөрэниэхпитин наада», — диир аҕыйах саҥалаах Мэхээс. В. Протодьяконов
2. Бүтэн, симэлийэн, сүтэн хаал (туох эмэ суолун эт эрг э). ☉ Исчезать, теряться, пропадать, становиться незаметным (о дороге, тропе)
От тиэйэр суолу батыһа балачча барбахтаатылар, онтон кэбиһиилээх окко тиийэн суоллара муҥурданан хаалбытыгар, тоҥуу хаарынан батыччахтаатылар. Уустаах Избеков
Байанай [киһи аата] о л и һ э н ө й д ө өбүтэ, суола улам бүтэн, …… мутук сы лбахтарын быыстарыгар киирэн муҥурданан хаалла. П. Филиппов

туохт.
1. Тиийэн кэл, үүн, буол. ☉ Начинаться, наставать, наступать (о времени, событии)
Маайа ынах хомуйа Барар кэмэ уолдьаста. С. Данилов
Ганнибал оһоҕу оттор: эбиэттиир уолдьаста. Н. Габышев
Власий Порфирьевич дьыалатын быһаарар уолдьаста. Н. Лугинов
2. Туохха эмэ сөп буол. ☉ Довольствоваться, удовлетворяться чем-л.
Быйылгынан бүтүөм, элбэх ынаҕы кыайан ыабат буоллум, бэйэм да сүөһүлэрбэр уолдьаһар инибин. П. Аввакумов
Сурук-сурук араас-араас. Сорох мөҕөр-этэр, сорох соҕотох уруйунан-айхалынан уолдьаһар. «ХС»
Ыттар аҥаардас уҥуоҕу тиниктииллэринэн эрэ уолдьаһарга тиийбиттэр. ПНО
3. Кимиэхэ, туохха эмэ түбэс. ☉ Попадать во что-л.; натыкаться на когочто-л.
Түрбүөннээххэ түбэстиҥ, уһуктаахха уолдьастыҥ (өс хоһ.). [Сөдүөччүйэ:] Охторуулаах олох Уодьуганыгар уолдьаһаҥҥын, Ороспуой сураҕырбыккын Ончу диэн отохтообоппун. А. Софронов
Улуу тунах ыһыахха Уолдьаспыппыт аатыгар Уопсай мустан тураммыт Ойдор ойон иһиэҕиҥ! С. Васильев

туохт. Туох эмэ наадыйаргар дуоһуйа сөп буол. ☉ Удовлетворяться, довольствоваться чем-л., утолять (напр., жажду, голод, желание)
Баай баайыгар хаммат (өс хоһ.). [Огдоос:] Тукаларыам, ылыҥ, утаххыт ханыар дылы иһиҥ! Бэрт тымныы үүт. А. Софронов
Ыллаан-туойан Санаам ханна. Күннүк Уурастыырап
Ким баҕарар уутун хана утуйдаҕына сатанар. П. Аввакумов
♦ Баҕата ханар көр баҕа II
[Кэтириис:] Абаҕам улуу дьаалы миигин бачча сааспар дылы хамначчыт гыммытыгар баҕата ханымына. А. Софронов
Икки атах туохха даҕаны иһитэ туолбат, баҕата хаммат диэн дьон сөпкө да этэллэр эбит. Күннүк Уурастыырап
«Баарга баҕа хаммыта диэн суох», — дэһэллэр сорох дьон. «ХС»
Маҥалайа туолбат (хаммат) көр маҥалай. Тукаам, баай кинээс бу Тойон Уйалааҕынан эрэ маҥалайа хаммат, кини бас билэр сирэ элбэх. В. Протодьяконов
Буору сабардаан ахан биэрэллэр да, тойотторбут маҥалайдара хаммат. М. Доҕордуурап
[Бырдах] Маҥалайа хаммат Чупчурҕан обот тумустаах. П. Ламутскай (тылб.)
Уута ханна көр уу II. Биһиги үссэнэн баран, уубутун хана утуйбуппут. «ХС»
др.-тюрк., тюрк. хан

туох
1. Мунньуллан, эбиллэн халыҥаан ис. ☉ Увеличиваться, расширяться в объёме, уплотняться
Суолларын ортолоон эрдэхтэринэ халлаан былыта хаҥыыр, күнү хаххалаан кэбиһэр, хаар түһэн ыһыллар. Н. Якутскай
Хаар аҕыйах хонук иһигэр биллэ хаҥаата, хаамарга сылаалаах. Сэмээр Баһылай
Биирдэ: «Күөл мууһа хаҥаабыт, муҥхалыыллар үһү», — диэн сурах иһилиннэ. ВА ИиТ
2. Элбээн, үксээн ис. ☉ Увеличиваться в количестве, приумножаться
Сүүс тыһыынча дьадаҥы хара көлөһүнүнэн биир баай үбэ-аһа хаҥыыр эбит. Амма Аччыгыйа
Маннык хоһуун айымньылаах үлэлээх кэлэктииптэр кэккэлэрэ хаҥаан истэҕинэ, олохпут өссө уйгуланыаҕа. ССП КҮФ
Кини үөр табалара хаҥаан иһэригэр тус бэйэтин көлөһүнэ тохтон эрэйдэммэт. П. Ламутскай (тылб.)
3. Улаат, дириҥээ, кэҥээн, сайдан бар (хол., билииҥ-көрүүҥ, ис кыаҕыҥ). ☉ Возрастать, умножаться, шириться, крепнуть (напр., о духовном богатстве, силе духа)
Дойдубут дуолан күүһэ Туругура турарыгар, Олохпут барҕа кыаҕа Ордук хаҥыырыгар — Санаа далааһына хабарын Саха барытын сатаатын! Күннүк Уурастыырап
Төрөппүт аҕа, ийэ аатын Түһэн эрэ биэримээриҥ! Хаамар хардыыгыт хаҥаатын, Охсор охсуугут чиҥээтин! Эллэй
Ис-духуобунай баайыҥ хаҥыырыгар көмөлөһөр дьарыктар. «Сахаада»
ср. др.-тюрк. хан ‘довольствоваться; приходить в соответствие с желаемым’,МНТ хаҥҕа, халх. хаҥга ‘удовлетворять’, бур. хангаха ‘снабдить’