чиэппэрдээ диэнтэн бэй., атын
туһ. Дьаабылыка хомпуоту …… аҥаардаммыт, чиэппэрдэммит да дьаабылыкаттан …… бэлэмниэххэ сөп. ФВН ЭХК

кээбиллээ диэнтэн атын
туһ. Алта-сэттэ ыйыттан ыла оҕоҕо оҕуруот аһын уонна фрукта пүрүөтүн, кээбиллэммит, ол тэҥэ хастаммыт сиикэй дьаабылыканы, хомпуоттары биэрэллэр. БСА КСДь

аат. А ра ас си биэ һэ й фрукталар, отоннор сүмэһиннэриттэн оҥоһул лубут элбэх с аа хардаах минньигэс кэмпиэт. ☉ Мармелад
Мармалаакка хайа баҕарар дьаабылыка барар. ФНС ОС
Пет ровскай аатынан металлургическай собуокка …… мармалаат фабрикатын аспыттара. «Кыым»

даҕ. Ханнык баҕарар, талбыт. ☉ Какой угодно, любой
Халлаан таптаабыт өттүнэн тыалырар (өс ном.). Баран иһэн таптаабыт дьаабылыкабытын лабааттан туура тардан ылан сиибит. Н. Якутскай
Быыппастар Былатыан туста киирбит уолаттары таптаабыт сиригэр охтортуур. И. Бочкарёв

аат. Саахардыҥы минньигэс амтаннаах, тиэстэттэн оҥоһуллар бытарыйымтыа ас. ☉ Печенье
Мин Анна Андреевнаҕа атыылыырыгар көмөлөстүм: кини этэринэн саахары, бэчиэнньэни ыйыыбын. Софр. Данилов
Ууга үүнэр сорох үүнээйилэртэн килиэби, бэчиэнньэни уонна кисиэли оҥоруохха сөп. ДьДьДь
Урут кинилэргэ төһөнү баҕаралларынан бэчиэнньэ, дьаабылыка биэрэр эбит буоллахтарына, маачаха ийэлэрэ, оонньуурга баҕас бу да сөп буолуо диэн, чэй иһэр чааскыларыгар кумаҕы кутан биэрбитэ. Х. Андерсен (тылб.)

даҕ. Молтойон тахсыбыт толору иэдэстээх, кыра сыҥаахтаах. ☉ С круглыми, полными, выступающими вперёд щеками, коротким косым подбородком
Испиирэ уонна Ваня Акакиев диэн модьу-таҕа көрүҥнээх, дьаабылыка курдук молтоҕор кыһыл сирэйдээх табаһыт уол …… ырыаны тардан кэбистилэр. С. Руфов
Молтоҕор сирэйдээх, хапхаранан сытыытык көрбүт …… саллаат строевой хаамыынан лиһиргэйдээн кэлэн, хобулугун хобулугар охсуһуннаран лас гыннарда. И. Данилов

аат. Үүнээйи сүмэтиттэн ыгыллан ылыллар иһэр утах. ☉ Сок
Хаппыыста, моркуоп уонна дьаабылыка суоктарын бэйэ-бэйэлэрин эбэтэр атыттары кытта булкуйуллуо суохтаах. ХМВ ОБДА
Оҕоҕо үс ыйыттан ыла кыралаан отон, буруукта, оҕуруот аһын суогун иһэрдэргэ сүбэлэнэр. Дьиэ к. Хас да хааппыла лүмүөн суогун моркуоп сүмэһинигэр таммалатыллар уонна утары туттуллар. ПАЕ МСТ

көр сыалдьа
Ортолоругар эрэ түнэ үс илии халыҥ холобурдаах сыалыйаны кэттилэр да, икки атыыр оҕуһу туруору туппут курдук дьон утарыта хайыһа түстүлэр. Саха фольк. Тыый, оттон аҕыйах сыллааҕыта сыалыйа сыгынньах сүүрэ сылдьар уол этэ дии. Далан
Хаппыт дьаабылыка минньигэс сыта кэлэр, оттон эркиҥҥэ ыйанан турар хомууттан, сыалыйаттан ат көлөһүнүн сыта аҥылыйар. М. Шолохов (тылб.)

сыһ. Сонуҥҥа, сонурҕатан эбэтэр ас бараммыт кэмигэр (сиэ). ☉ В новинку или в определённое время (когда кончаются запасы — есть что-л.)
[Дьуона:] Бу кыра балык оҕото аҕаллым, тоҥсукка. Суорун Омоллоон
Тоҥсукка сиэҕэ диэхтээммин Дьаабылыка биэрээхтиибин! В. Чиряев
Бэс үөрэтэ үчүгэйдик астаннаҕына, тоҥсукка сииргэ син эбитэ буолуо. «ББ»

тэйгэй диэнтэн холб. туһ. Убайкааныам, табалар үөһэ тахсыахтарын баҕарбаттар, быаларыттан ыйанан, ити утуйан тэйгэһэ тураллар
эвен. фольк. Хас бөлкөй аайы кэриэтэ тигээйи уйалара тэйгэһэн тураллар. В. Алданскай
Ол лабааларга хаһаак иккилии сутуругун холбуу туппут саҕа бөдөҥ, тэтэркэй, дыргыл сыттаах дьаабылыкалар ыйанан тэйгэспит этилэр. АС НИСК