Якутские буквы:

Якутский → Русский

дьаар

I 1) острый, неприятный запах; вонь; солоҥдо дьаара неприятный запах от колонка; 2) приторный вкус (напр. парного молока); таба үүтүн дьаара приторный вкус молока важенки.
II крутой обрыв, яр.

ыы-дьаар

ыы-дьаар сыт резкий зловонный запах, зловоние.

Якутский → Якутский

дьаар

аат. Сүрдээх куһаҕан, сытыы сыт-сымар. ☉ Острый, неприятный запах, вонь
Дьэ, онуоха таллан таас уораҕайын оройуттан өһөх хара төлөн өрө оргуйда да, кырынаас дьаарын курдук ыы-дьаар сыт сабыта биэрдэ. Саха фольк. Тумнарар хотон дьаарыгар тууйа-бобо туттарбыт Саҥастарыам, туруҥ даа, Саргыгытын тутаахтааҥ! Эллэй
Тоҕус сыл оҕонньор дьаалыга Ол курдук мин кулут буолбутум, Сабыылаах хотонун дьаарыгар Саах күрдьэр күрдьэҕи туппутум. Күннүк Уурастыырап
п.-монг. дьиҕар

ыы-дьаар

  1. аат. Эмискэ саба биэрэр олус куһаҕан сыт. ☉ Резкий, зловонный запах
    Хотон ыытыгар-дьаарыгар умса анньыллан, …… кини өйө-санаата тууйуллара. ФЕВ УТУ
    Сиэгэн аны аһын тобоҕун ким да сиэбэтин диэн ыытынан-дьаарынан тунуйан кэбиһэр. «ББ»
  2. даҕ. суолт. Эмискэ саба биэрэр олус куһаҕан (сыты этэргэ). ☉ Резкий, зловонный (о запахе)
    Өһөх хара төлөн өрө оргуйда да, кырынаас дьаарын курдук ыы-дьаар сыт сабыта биэрдэ. Саха фольк. Дьон хабыс-хараҥа, ыы-дьаар сыттаах тордоххо хаайтаран олороллоруттан салҕан бардылар. С. Курилов (тылб.)

Еще переводы:

дьаарайыы

дьаарайыы (Якутский → Якутский)

дьаарай диэнтэн хай. аата. Хаар бөҕө баттаан, дьэ дьаарайыы буолла

дьаарайыы

дьаарайыы (Якутский → Русский)

и. д. от дьаарай =.

ярый

ярый (Русский → Якутский)

прил
дьаарай, үлүһүйбүт

дьаарай

дьаарай (Якутский → Русский)

ярый; дьаарай өстөөх ярый враг.

отъявленный

отъявленный (Русский → Якутский)

прил. разг. дьаарай, харсыттан тахсыбыт; отъявленный сплетник дьаарай хобуоччу.

дьа ар

дьа ар (Якутский → Якутский)

аат. Үрэх, өрүс, күөл туруору кытыла, сыыра. ☉ Крутой берег, обрыв реки, озера, яр
Аппа устун өрө тахсыбакка, быһалаан утары дьаарга дабайбыта. С. Дадаскинов
Үрэх дьаарын хара сыырын үрдүгэр бөлкөй сир баарыгар кырса суола бачаах курдук. «ХС»
Сылгы үөрүн туйаҕын тыаһыттан сир доргуйара, туруору дьаар буора курулуу тохторо. «ХС»
тюрк. йар

табахсыт

табахсыт (Якутский → Якутский)

аат. Табаҕы тардарга үөрэммит, табахха ылларбыт киһи. ☉ Курильщик. Дьаарай табахсыт. Сиргэ уурбат табахсыт. Уулаах табахсыт
□ Дьэбдьиэскэ ааттаах табахсыт. Амма Аччыгыйа
Табахсыттар бөппүрүөскэ буруотунан унаара тыыннылар. П. Аввакумов

дьаарай

дьаарай (Якутский → Якутский)

I
туохт., кэпс. Туохтан эмэ олус мөлтөө, буорай; кыаммат буол (доруобуйаҕынан эбэтэр олоххор). ☉ Становиться слабее, хуже; сдавать, дряхлеть (по состоянию здоровья или в силу жизненных обстоятельств)
Бу тоорохой эти ыйыстан кэбис. Сэрии аргыһа - уот кураан олус бииһээтэ. Кыра дьон барахсаттар хоргуйан, дьаарайан эрэллэр. М. Доҕордуурап
«Тыыннаах киһи маннык дьаарайбытын көрө иликпин!» - Иван Петрович сөҕөн баһын быһа илгиһиннэ. И. Данилов
II
даҕ.
1. Кимиэхэ-туохха эмэ олус, аһара бэриниилээх, туохха эмэ өйүнэн-санаатынан бигэ итэҕэллээх. ☉ Страстно преданный кому-чему-л., убежденный в чем-л., ярый, отчаянный
[Витя] ыал буолуу дьаарай утарсааччыта этэ. Айдар кэргэннэммитигэр аһаҕастык хомойбута. Н. Лугинов
Коробейников үс сүүсчэкэ дьаарай бандьыыттары илдьэ Айаан диэки дьулуста. Амма Аччыгыйа
Дьаарай хомуньуус уоллаах оҕонньору тутан ыллылар. «Кыым»
2. Уларыйар, көннөрүнэр кыаҕа суох, туох да тохтоппот гына ылларбыт (үксүгэр куһаҕан кэмэлдьилээх киһини этэргэ). ☉ Отъявленный, прожженный, неисправимый (негодяй, лгун и т. д. - о человеке с дурными наклонностями)
[Үчүгээйэп:] Эн ким тылын тыллаһаргын билэҕин дуо? Эн дьаарай түөкүн тылын тыллаһаҕын! С. Ефремов
Төһө да дьаарай иһээчилэр суохтарын иһин, арыгылааһын таһаарылла турар. «Кыым»
Сүүрбэ сыл «ыстаастаах» табахсыппынан киэн туттарым, бэйэм курдук дьаарай табахсыттары кытта ирэ-хоро, киһиргии-киһиргии кэпсэтэрим. ПДИ КК
3. Олус чаҕылхай өҥнөөх. ☉ Очень яркий, насыщенный (цвет)
Мотуок солко мутукча Бураллан хаалбыт, Дьаарай солко лабыкта Тарҕанан хаалбыт, Торолхой туораах Тооронон тохтубут. Саха нар. ыр. I
Үстүрүүктүүр сиринэн Талыы сукуна таҥыылаах Дьаарай дэпсэ таҥаһынан [ыҥыыры] Сабыталаан бараннар - Бүлтээк көмүс бытырыыстаах Албаратын [чаппарааҕын] тарпыттар. С. Зверев
русск. ярый

прожжённый

прожжённый (Русский → Якутский)

I. прич. от прожечь; 2. прил. разг. (отъявленный) дьаарай; прожжённый плут дьаарай түөкүн.

аарай

аарай (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Аралдьыйан тохтоон хаал (хол., үлэттэн). ☉ Мешкать, задерживаться (отвлекаясь от дела)
Күнү быһа биһигини кытта ыаһахтаһа олоруоҥ дуо?! Үлэ-хамнас киһитэ уһуннук аарайан хааларыҥ ханан сатаныай? «Чолбон»
2. Дьаарай, буорай (кырдьан). ☉ Слабеть, дряхлеть.
ср. тюрк. ар, ары ‘устать, слабеть’