Якутские буквы:

Якутский → Якутский

дэхсилии

сыһ.
1. Биир тэҥник, тугу да көтүппэккэ. Сплошь одинаково, гладко, ровно, равномерно
Илиинэн ыспакка - Илистэ ырбакка, Сиэмэни сиэйэлкэ быраҕар, Сирбитин дэхсилии тарҕатар. Күннүк Уурастыырап
Кыраай Сибиир иэнин муҥунан Кыһыл көмүс дэхсилии ыһылынна. С. Васильев
2. Сааһылыы тутан, тэҥнээн. Выравнивая, подравнивая
Даша хаһыаттары нүөмэрдэринэн дэхсилии тутуталыы охсоот, босхоломмут куораттары ааттаталаан истэ. Амма Аччыгыйа

дэхсилээ

туохт.
1. Оллура-боллура суох оҥор, тэҥнээ, көннөр. Делать ровным, гладким, выравнивать
Кини бэйэлээх [массыына] чочоруспут дулҕалары, ыдырыспыт ыарҕалары ыстаал ытыстарынан имэрийтэлээн дэхсилии, тэҥнии сылдьара. Амма Аччыгыйа
Таня былырыын титиигин аппатын дэхсилээбит өттүгэр, урут тахсан, дьукаах Аана ынахтарын баайталаабыта. М. Доҕордуурап
Прокопий, мастерогунан эркиҥҥэ устукатуурканы дэхсилии туран, ыҥырар саҥаны истэн, эргилиннэ. В. Протодьяконов
2. көсп. Саас-сааһынан бэрээдэктээ, сааһылаа. Приводить в порядок, придавать стройный, слаженный вид, выравнивать
Бииктэр биэссэр ырыаны икки ытыһынан дэхсилииргэ, тэнитэргэ, хомуйарга дылы гынар. Амма Аччыгыйа
Нууччалыы хоһооннорго билбэт тыллара үгүс буолаллар да, ол аһаҕас аҥхалааттары Микиитэ бэйэтин сэрэҕинэн дэхсилээн өйдүүр. Амма Аччыгыйа

Якутский → Русский

дэхсилээ=

делать гладким, ровным, выравнивать; суолу дэхсилээ = выровнять дорогу.


Еще переводы:

ааттаталаа

ааттаталаа (Якутский → Якутский)

ааттаа диэнтэн төхт
көрүҥ. Даша хаһыаттары нүөмэрдэринэн дэхсилии тутуталыы охсоот, босхоломмут куораттары ааттаталаан истэ. Амма Аччыгыйа
Бириэмийэлэммит дьахталлары биир-биир ааттаталаан, кэчигирэс, ып-ыраас тиистэрэ сандаарыҥнаһан киирэн бардылар. Н. Заболоцкай
Ыспыраанньык нууччалары биир-биир араспаанньаларынан, ааттарынан, аҕаларын ааттарынан ааттаталыыр. «ХС»

паас

паас (Якутский → Якутский)

I
аат. Кырса сохсото. Снаряд, ловушка для ловли песца, пасть
Бараммат хотугу түүн, кыһын Баараҕай Өлүөнэ иһийэр, Арай ыт көлөлөөх кырсаһыт Айанныыр паастарын кэрийэ. И. Гоголев
Валерий Макеев биир киэһэ паастарын кэрийэн, буурҕаҕа ылларан, хойутаан, чугас баар …… үүтээнигэр кэлбитэ. А. Сыромятникова
Паас сэлиитэ — пааска ойоҕосторун устатынан анньыллыбыт мастар. Палки, воткнутые вдоль пасти по обе стороны в виде заграждения
Эстэн, ойоҕос сэлиитэ атыгыраан сытар пааска тиийэн кэллилэр. В. Протодьяконов. Паас сэриитэ — паас булду баттыыр, сохсолуур үөһээ, аллараа мастара. Основная часть пасти, придавливающая зверька
Паас отун, хаарын үчүгэйдик ыраастыыбын, …… сэриитин икки ардыгар сыа хаары дэхсилии таптайабын. «Кыым»
Паас сэриитин устатын 1,6, 1,7 миэтэрэ оҥорор ордук үчүгэй. Маннык уһун сэриилээх паастан кырсаны кырса кыайан сиэбэт. «Кыым»
II
аат., спорт. Күрэхтэһиилээх оонньууга бэйэ хамаандатын киһитигэр мээчиги тиэрдии. Пас (передача).

разровнять

разровнять (Русский → Якутский)

сов. что тэҥнээ, дэхсилээ.

сровнять

сровнять (Русский → Якутский)

сов. что тэҥнээ, дэхсилээ.

дэхсилэт=

дэхсилэт= (Якутский → Русский)

побуд. от дэхсилээ=.

муҥунан

муҥунан (Якутский → Якутский)

I
сыһ. Төһө кыах баарынан, т уох баар кү үһү нэн (ыстан, сүүр). Во всю прыть, изо всех сил
Кырдьаҕас ыт дьонун эккирэтэн муҥунан маҕыйыктанан ааста. Амма Аччыгыйа
Муссерен ыта ардыргыы-ардыргыы муҥунан ыстанан кэлэн иһэн сыабыгар тартаран иттэни баран түһүтэлиир. Эрилик Эристиин
Ойоҕун кытта эр киһи быһыытынан үчүгэй аҕайдык сэһэргэһиэн баҕаран, хонууга тиийиэн иннинэ ситэ охсоору, туох баар муҥунан сүүрэн испитэ. М. Доҕордуурап
II
аат дьөһ.
1. Миэстэ сыһыанын бэлиэтээн, хайааһын туох эмэ иэнин тухары тарҕанарын көрдөрөр. Вы ражая пространственные отношения, указывает на распространение действия на всю территорию чего-л. (на весь, на всю)
Олбуор муҥунан сибэккилэр Кыһыл, күөх уоттара кытыастар. С. Данилов
Кыраай Сибиир иэнин муҥунан Кыһыл көмүс дэхсилии ыһылынна. С. Васильев
2. Хайааһын миэстэ сыһыанын бэлиэтээн, туох эмэ киэлитин, кээмэйин тобустолору, тилэри тарҕанарын, оҥоһулларын көрдөрөр. Выражая пространственные отношения, указывает на совершение, распространение действия на весь объём, пространство и т. п. Түөһүм муҥунан көҥүллүк тыынабын. И. Гоголев
Сиикэй хаптаҕаһы айаҕын муҥунан симинэн баран курдурҕаччы ыстыыра. Н. Лугинов
Максим Ходоороп омуннаахтык хос муҥунан күлэн сатарытта. «ХС»

дэхсилэс=

дэхсилэс= (Якутский → Русский)

совм.-взаимн. от дэхсилээ=.

ровнять

ровнять (Русский → Якутский)

несов. что тэҥнээ, дэхсилээ; ровнять дорогу суолу дэхсилээ.

уровнять

уровнять (Русский → Якутский)

сов. что тэҥнээ, дэхсилээ; уровнять дорогу суолу дэхсилээ.

обточить

обточить (Русский → Якутский)

сов. что аал, эргиччи аал, дэхсилээ.