точить, заострять (острый предмет).

побуд. от биилээ= отдавать точить, заострять.

многокр. от биилээ = точить, заострять (несколько инструментов).

заострять (конец чего-л.); тоһоҕону төбөлөө = заострить кол.

1) заострять; тоһоҕону уһуктаа = заострить кол; 2) перен. разг. вооружать каким-л. остроконечным предметом.

туохт. Сытыы уһуктаа, биилээх-кылааннаах оҥор. ☉ Оттачивать, заострять
Оҕонньор уһуктаан-кылааннаан хотуур бэрдин таптайар идэлээҕэ. Күрүлгэн

I несов. что I. (исправлять) абырахтаа, оҥор; чинить замки күлүүһү оҥор; чинить бельё таҥаһы абырахтаа; 2. (заострять) уһуктаа, төбөлөө.

туохт. Аалан биитин таһаар; сытыылаа. ☉ Точить, заострять (острие, лезвие)
Туллайа өтөҕүттэн кэлэн, күнүнэн булуук биилиир, боромньу тииһин уһуктуур. Н. Босиков. [Хотууру] өтүйэнэн таптайаннар сытыы кылаан биилииллэр. КАА Т

несов. 1. что (заострять) сытыылаа, буруустаа, аал, уһуктаа; точить бритву бирииппэни сытыылаа; точить когти тыҥыраххын аал; точить карандаш харандааһы уһуктаа; 2. что (вытачивать) чочуй, чочуйан оҥор; точить на токарном станке токарнай станокка чочуй; 3. что (портить — о насекомых, грызунах) тэһитэ кэбий, тэһитэ кэрбээ; 4. кого-что, перен. (мучить, изводить) быһа аал, быһа эм; его точила тоска кини ни ахтылҕан быһа аалара.

тыаһы үт. туохт. Туох эмэ ньуурун тэҥнээри эбэтэр сытыылаары (хол., хотууру) игиинэн, атын кытаанах эттигинэн тыастаахтык кикириччи аал, «кыкыр-кыкыр» тыаһы таһаар. ☉ Затачивать, заострять, выравнивать какой-л. режущий предмет, производя характерный звук, похожий на скрежет
Баһылай хотуурун игиилээн-буруустаан кыкырыйбытынан барда. Күннүк Уурастыырап
Тоҕо куһаҕанай, кэри-куру да баҕайы, бииргэм иһиллээбит курдук… Арай эн эрэ игииҥ тыаһа кыкырыйар. Суорун Омоллоон