ийэ диэнтэн атаах. (үксүн поэзияҕа тут-лар)
Билигин бу кындал сылам күөх ньууругар Мин таптыыр ийэкэм буора бу тураахтыыр. П. Ойуунускай
Ыыт миигин, доҕоруом, Күөх тыаҕа күн түстэ, Үлэттэн тиийэрбин Ийэкэм кэтэстэ. П. Тобуруокап
Улуу Лена ийэкэм Уу суһуох долгуннарын Оргууй аҕай намылытан Уу чуумпу уста сытар. Т. Сметанин
Иҥэнсүтэн сытаммын, Икки сыл бигэнэммин, Иринньэҕирэн иитиллибиппин Ийэкэбин эрэйдээбиппин. Н. Тарабукин (тылб.)

көр кыһам
Хас да туһаҕыттан мэлийбитэ — манан туох да сылдьыбатаҕа диэн мэлдьэһэрдии, ыраас хаар кыһыалыгар туһахтара мээлэнэн эрилиһэн тураллара. В. Яковлев
Тэйиччи, дьааҥы кыһыалыгар өрүүдьаат өһөх туманыгар хараара үллэн, бэттэх сыылан иһэрэ. Д. Апросимов
Кыһыл кумах тибиилээх Кыһыал кындал кытылга Кырылатан кэллим. Е. Иванова

дьүһ. туохт.
1. Төбөҕүн чоноччу туттан, моонньугун уһатан, үрдээн чынайан көһүн. ☉ Быть стройным, с высоко, горделиво поднятой головой
Урууга-ыһыахха биирдэ эмэтэ көрөн аһардахха, дьэ, кынтайан, олох улуус суруксутун ойоҕунуу улаханнык туттар хотун баар дии. Болот Боотур
Сыһыы ньаарсын отун кэһэн, Хааман кынтай, сотоҕун, Үкэр оргууй имэрийэн, Өссө ордук тупсуоҕун. М. Ефимов
Бадараан кытыыларыгар чөкчөҥө көтөн, кутуруга туртайбытынан кынтайан тиийэн, чугас-чугас түһүтэлиир. Д. Таас
2. көсп. Көбүс-көнө, үрдүк буол (хол., мас-от). ☉ Быть стройным, высоким, вытягиваться вверх (о растениях)
Кындал сиргэ кынтайбыт, Көстөөх сиртэн күндээрбит Кулууп дьиэҕэ ыччаттар Куруук мустан оонньууллар. Нор. ырыаһ. Кыыс курдук сардаана Кынтайа сандаарар. Е. Васильев
Кыыс оҕолуу кынтайбыт хатыҥ барахсан туналыйар. «ХС»
ср. кирг. кынтый ‘быть аккуратным, подобранным, приятным для глаза, красивым’