Якутские буквы:

Якутский → Русский

кырымахтаах

1) с мелким снегом; 2) имеющий белые крапинки; с... белыми крапинками; кырымахтаах хара саһыл серебристо-чёрная лисица.

Якутский → Якутский

кырымахтаах

даҕ.
1. Чараас бытархай хаарынан бүрүллүбүт. ☉ Припорошенный, присыпанный снегом
Кырымахтаах харыйалар кыбыллан, манна тураллар. И. Федосеев
2. Онон-манан сэдэх кылааннаах маҥан түүлээх. ☉ Темный с проседью, серебристый (обычно о пушнине)
Макаарый быйыл кыһын туттарбыт саһыллара кырымахтаах кылааннара долгуннаах уһуннар, хойуулар. А. Федоров. Сирэйин тириитэ киэргэллээх, тииҥ истээх, кырымахтаах хара саһыл бэргэһэлээҕэ. БИГ ӨҮөС
3. көсп. Онон-манан маҥаннардаах (баттах туһунан). ☉ Поседевший местами, с проседью (о волосах человека)
Кини, анньылла сылдьар кырыбыайкатын ылан, онон-манан үрүҥ кырымахтардаах баттаҕын ньылҕаарыччы тараанна. Софр. Данилов
◊ Кырымахтаах хара саһыл — ононманан маҥан түүлэрдээх күндү түүлээх хара саһыл. ☉ Чернобурая лиса в белую крапинку
Манна кырымахтаах хара саһылы иитэр племенной пиэрмэ баара. «Чолбон»
Түөһүгэр күннээх, кырымахтаах хара саһыл барахсан түүтүн кылаана эргичиҥнэттэҕин аайы, соруйан ымсыырдыбыт курдук күн уотугар араастаан толбоннуран көһүннэ. «ХС»

Еще переводы:

серебристо-черная лиса

серебристо-черная лиса (Русский → Якутский)

прил
кырымахтаах хара саһыл

проседь

проседь (Русский → Якутский)

ж. I. маҥан баттах, кыырыктыйыы; волосы с проседью кыырыктыйбыт баттах; 2. (в мехе) кырымах; мехе проседью кырымахтаах түүлээх.

бурулсуй

бурулсуй (Якутский → Якутский)

туохт. Уопсай бороҥ өҥҥө онон-манан үрүҥ кырымахтаах буол. ☉ Быть чалым (серым с примесью белого цвета)
Муннун аһа бурулсуйбут. ПЭК СЯЯ

кыйдан

кыйдан (Якутский → Якутский)

кыйдаа диэнтэн бэй., атын
туһ. Кыыдааннаах уһун кыс Кыайтаран кыйданна, Ампаарга маҥан тыс Этэрбэс ыйанна. Эллэй
Халлааҥҥа мааҕын үөмэхтэспит былыттар хайыыүйэҕэ кыйдаммыттар. С. Никифоров
[Алмаас көһүннэҕинэ] күөх далай көмүс хатырыктааҕа тимириэ, хара кырымахтаах кылааннааҕа кыйданыа. Н. Туобулаахап

толбоннур

толбоннур (Якутский → Якутский)

туохт. Араас өҥүнэн күлүмнүү оонньоо, кылабачый. ☉ Переливаться всеми цветами радуги, блестеть, отсвечивая разными оттенками
Хаар үрдэ кытарымтыйа толбоннурда. Болот Боотур
Кырымахтаах хара саһыл түүтүн кылаана толбоннуран көһүннэ. «ХС»
Ниэрпэ көҕөрүмтүйэ толбоннуран көстөр түүтэ сүрдээх бөҕө. «Чолбон»

дьэҥкэччи

дьэҥкэччи (Якутский → Якутский)

сыһ.
1. Сырдыктык, курдаттыы көстөрдүү, ис-иһиттэн сырдаан (харах туһунан). ☉ Ясно, светясь изнутри (смотреть - о глазах)
Нина өйдөөбөккө мин диэки дьэҥкэччи көрбүтэ. Далан
Килиэккэҕэ сылбырҕа баҕайы кырымахтаах саһыллар, киһи диэки сып-сытыытык дьэҥкэччи көрө-көрөлөр, тилигирии мөхсө сырыттахтара. П. Аввакумов
2
көр дьэҥкэтик. Кини биһиэхэ ити курдук дьэҥкэччи этэн биэрбэт. А. Сыромятникова

көөчүктэн

көөчүктэн (Якутский → Якутский)

туохт. Кими эмэ ымсыырда көһүн, тугунан эмэ ымсыырт. ☉ Завлекать, соблазнять кого-что-л.; заигрывать, кокетничать с кем-чем-л.
Ларьяна …… кини иннигэр көөчүктэнэр. Р. Баҕатаайыскай
Бурдук, будьуруйа буһан, кыһыл көмүс кырымахтаах күн анныгар көөчүктэннэ. М. Доҕордуурап
Кыыл таба чынарыйан, көөчүктэнэн куотарга дылы. А. Сыромятникова

нуутуруйа

нуутуруйа (Якутский → Якутский)

  1. аат. Уу кытыытыгар олохсуйан үөскүүр, андаатардааҕар улахан, күрэҥ дьүһүннээх, кыл курдук уһун күндү түүлээх кыыл. ☉ Нутрия
    На һаар үчүгэйдик таҥнар: Нуорка, саарба бэргэһэлэрдээх, Нуутуруйа, саһыл сон нордоох. Р. Баҕатаайыскай
    Оҕолор олус кыһана-мүһэнэ кылааннаах түүлээхтэри: кырымахтаах хара уонна кыһыл саһыллары, киистэри көрөллөр-харайаллар. Нуоркалар, нуутуруйалар, күөх кырсалар эмиэ бааллара. И. Данилов
  2. даҕ. суолт. Нуутуруйа тириититтэн тигиллибит. ☉ Нутриевый. Нуутуруйа сон. Нуутуруйа бэргэһэ
улаҕалас

улаҕалас (Якутский → Якутский)

туохт. Тугу эмэ сөбүлээбэтэххин биллэрэҥҥин аахсыс, хадьардас. ☉ Показывать своё неприятие, несогласие, спорить
«Бороохтуйан эрэр сүөһүнү кырымахтаах саһыл оҥорбут суох», — диэн Ира улаҕалаһара. С. Феоктистов. «Ыам аайы биэдэрэнэн ууну таһар айака, ууну сылытар да кыайтарбат, олоххо кыайан киирбэт суолунан тоҕо олуйсаҕыт», — диэн Мария улаҕаласта. С. Окоёмов

хараҥалык

хараҥалык (Якутский → Якутский)

даҕ. Хараҥатыҥы, хараҥа соҕус. ☉ Тёмный, темноватый
Алла үрүҥ кырымахтаах хара саһыл саҕалаах хараҥалык соно, эмиэ оннук бэргэһэтэ кини үрдүк, уурбут-туппут курдук тупсаҕай көрүҥэр өссө эбии баай-дуол көрүҥү биэрэллэр. Далан
Хараҥалык быстах былыттар сырдык бороҥ кэлим былыттар хонууларынан үөр бөрөлүү суһаллык ааһаллар. Н. Габышев
Киҥкиниир киэҥ халлаан киэһэрбит хараҥалык күөх урсунугар харах ыларын тухары биир да мэҥ суох. Н. Босиков