туохт.
1.
кыһан диэн курдук. Дьадаҥылар буоллахтарына, баайдары кыһытан, туохха да кыһаллыбат курдук, чобоотук туттан сылдьаллара. Амма Аччыгыйа
Мин Мотуоҕа тугу да кистээбэккэ, киэргэппэккэ, саамай истиҥтэн истиҥ санааларбын тоҕо тэбээн кэпсииргэ кыһаллабын. Софр. Данилов
Сэгэрим сыыһа, бачча сылайан-элэйэн кэлэн баран, миэхэ кыһалла олороохтуур буоллаҕа! — дии саныыр Маайа. Н. Якутскай
2. Туох эмэ кыһалҕаҕа киир; туохха эмэ наадый. ☉ Оказаться в затруднительном положении; нуждаться в чем-л.
Ама билигин кыһаллыбытым иһин, биир кыыс оҕону булан ылаа инибин дии саныыбын. Н. Неустроев. Мин сордоох оҕобун баай быыпсай иэһигэр, хабалатыгар кыһалламмын умса баттаан биэрдэҕим… Эрилик Эристиин
Үрдүк сололоох, баһаалыста этиҥ, туохха кыһалларгытын. Н. Якутскай
Якутский → Якутский
кыһалын
кыһалын-мүһэлин
кыһанмүһэн диэн курдук
Бэйэтэ кыһалҕата, наадата суох буоллаҕына, атын дьон иннигэр кыһаллар-мүһэллэр идэлээх. Болот Боотур
Харытын ньыппарынан, кыһаллан-мүһэллэн халыҥ дьыаланы ааҕа олорор киһи сэргэхтик өндөс гынна. Е. Неймохов
[Зверев] Саҥа ырыалары суруйтарарыгар төһө да кыһалла-мүһэллэ сатаабытын иһин, улаханнык эрэйдэнэр, ыарырҕатар этэ. Н. Заболоцкай
Якутский → Русский
кыһалын=
страд. от кыһай = 1) сдавливаться, сжиматься, стискиваться, быть сдавленным, сжатым, стиснутым; прижиматься, быть прижатым к чему-л.; 2) перен. вынуждаться, принуждаться, быть вынужденным, принуждённым; 3) перен. нуждаться, имёть потребность в чём-л.; харчыга кыһаллабын я нуждаюсь в деньгах; 4) перен. заботиться, беспокоиться, проявлять заботу, беспокойство; уопсай дьыала туһугар кыһаллар он болеет за •общее дело.
Еще переводы: