1) скоблить, выскабливать, скрести, выскребать; кири кыһый = выскрести грязь; 2) зудеть, чесаться; ыалдьар сирэ кыһыйар больное место зудит; 3) перен. раздражаться; досадовать; кыайтарыыттан кыһый = досадовать, потерпев поражение; кыһыйыах иһин модальное словосочет. к огорчению, к досаде, как назло; кыһыйыах иһин , кыра да тыы суох буолла к огорчению, не оказалось даже маленькой ветки (лодчонки).

v. to itch, to be vexed; кыһыт= v. to vex, to make itch

I
туохт.
1. Тугу эмэ сытыы, биилээх тугунан эмэ кыһыахтаан ыл. ☉ Скоблить что-л. чем-л. острым
Эмээхсиннээх кыыс били өлөрбүт табаларын тириитин сомоҕо маска иилэ бырахпыттара уонна быһаҕынан түүтүн кыһыйбыттара. Далан
Дайыыла тииҥ тириитин кыһыйа олорбут быһаҕын өрө туппутунан, соһуйан, киһитигэр эргиллэ түстэ. Софр. Данилов
Ньукуһуок оҕонньор …… хамсатын ыаһын кыһыйан ылан, эмэххэ былаан ууруна-ууруна, ону-маны саныы олордо. Болот Боотур
2. Туохтан эмэ тарбаныах курдук буол, кычыгылан. ☉ Зудеть, чесаться
— Мин үөрэр хааһым кыһыйбыта, — диир мин ийэм. Далан
[Федор Тимофеевич] табаах тардыан баҕаран, күөмэйэ кыһыйда. Л. Попов
[Чыычаах] бэл ытыһа кыһыйбыта, атаҕын сүһүөхтэрэ дьырыласпыттара. И. Гоголев
др.-тюрк. кичи
II
туохт. Туох эмэ табыллыбатаҕыттан, тугу да гынар кыаҕыҥ суоҕуттан кыыһыра санаа. ☉ Досадовать на кого-что-л. из-за неудачи, злиться, раздражаться из-за своей беспомощности
Ваня анараа киһитэ кыһамматыттан наһаа кыһыйар. Амма Аччыгыйа
[Хараҥаччы] өссө мин үрдүбүнэн ааһан иһэн, куһаҕанын таммалатта. Мин кыһыйдым. И. Федосеев
[Киппирийээн] махсыын тыла кинини хомуруйуу курдук иһиллибититтэн эбии кыһыйда. Д. Таас
♦ Илиитэ кыһыйар (кычыгаланар) көр илии
Мин итини саныы-саныы, ытыһым кыһыйар!.. Харыбын ньыппарынан баран, түүннэри-күнүстэри үлэлиэхпин баҕарабын! И. Гоголев
Тутааччы киһи манныгы [буорунан өрүкүйбүт чаппаны] көрдөҕүнэ илиитэ кыһыйар. Биһиги бу куораты хат эдэригэр түһэриэхпит. Н. Заболоцкай

туохт. Туохтан эмэ олус күүскэ кыыһыр. ☉ Сильно разозлиться на кого-что-л., испытывать чувство большой досады, возмущаться
Алтан Харах онтон кыһыйан-абаран, Болтоһуну иин курдук иҥнэрэн баатта үһү. Күннүк Уурастыырап
Дьэллик кыһыйа-абара саныы истэ. Н. Заболоцкай
Суоппар Алик кыһыйан-абаран өрө мөхсө түстэ. П. Егоров

кыһый-абар диэн курдук
Кыһыйбыт-аһыйбыт иһин тэҥнэһиэҥ дуо — сыҥааххын быһа ытыстан олороҕун. П. Ойуунускай
Күөлүн диэки эргиллэн көрбүтэ — тыыта умса түһэн сытара. Кыһыйбытын-аһыйбытын иһин туох истиэ баарай?! И. Федосеев
[Аҕаҥ] кыһыйан-аһыйан тылласпытын итэҕэйимэ. С. Ефремов