туохт.
1. Кимтэн, туохтан эмэ быыһанар миэрэни тутун. ☉ Защищаться от кого-чего-л.
Бандьыыттар манна киирдэхтэринэ, биһиги да сэриилэһиэхпитин, көмүскэниэхпитин сөп. Н. Якутскай
Көйүүртэн көмүскэнэн, ытыстарын хаптаҕайынан «тэс» гына сырбатыналлар. Н. Заболоцкай
Үһүс периодка харса суох албастары субурутан очукуо ыллым, киһим олус көмүскэнэн, сэрэттилэр. НЕ ТАО
2. Ыарыыттан харыстан, утарсыс. ☉ Беречься, защищаться от болезни
Сэллигинэн ыалдьааччыны кымыһынан эмтээһин түмүгэр ыалдьааччы организмын ыарыыттан көмүскэнэр күүһэ үрдүүр. ЩМФ ККЭБС
3. Буруйа суоххун, кырдьыккын дакаастаа. ☉ Доказать свою невиновность, правоту, оправдаться
Онтон Семен Романович, иккиһин тыл көрдөөн, бэйэтин көмүскэммитэ. Н. Лугинов
Буруйданааччыларга көмүскэнэр быраап хааччыллар. ССРС К
◊ Көмүскэнэр өҥ — от-мас, сир-дойду дьүһүнүгэр дьүөрэлэһэн, таба көстүбэт буолан, саһан көмүскэнэр өҥ (хол., куобах хаарга дьүөрэлэһэр маҥан өҥө, бочугурас ойуурга таба көстүбэт эриэн өҥө). ☉ Защитная окраска. Айылҕаҕа көмүскэнэр өҥнөөх кыыллар, көтөрдөр үгүстэр

защищаться, беречь себя; ыарыыттан көмүскэн = уберечь себя от болезни; бэйэҕин көмүскэн = защититься; көмүскэнэр өҥ биол. покровительственная окраска.