Якутские буквы:

Якутский → Якутский

моҥоо

туохт., кэпс. Сүрдээх ыара ханнык, эрэйдээхтик, кыһалҕалаахтык т уора а (х а й а э р э к эм и). Пережить огромными усилиями какой-л. тяжёлый период жизни
Өр дьылга бу сиргэ бултаан-алтаан, Үтүө булчут муҥнанан олорбута. Арыт тайах этин хатарынан, Арыт аччыктаан, дьылы моҥообута. Эллэй
Билигин аны сылгыларбытын үксүн хастаран аһатыынан дьылы моҥуурбутугар тиийдибит. В. Протодьяконов
Үйэҕин (сааскын) моҥоо — олоруохтаах олоххун толору олорон аас. Прожить свой век
Ноҕой Боотур …… дойдутуттан күрүүр уонна кэлэн Таатта сиригэр Хамаанда хайата диэҥҥэ олохсуйар уонна үйэтин моҥоон өлөр. Багдарыын Сүлбэ
Кыра дьон …… хор гуйан өлбөт туһугар сүөһү сиир отун, мас сулаһынын сииллэр …… Бу маннык олоҕу олорооччулартан биир эмэ киһи үйэтин туолан, сааһын моҥоон өлөрө буолуо дуо? Эрилик Эристиин
Дьарамньы, Тохтолоох, Чаара …… өлгөм бултаах түбэлэригэр, таастарыгар сааһын моҥообут эбэҥкитийбит саха. Н. Босиков

Якутский → Русский

моҥоо=

жить, проживать (какое-л. время); дьылы моҥоо = прожить год; үйэҕин моҥоо = проживать свой век.


Еще переводы:

отжить

отжить (Русский → Якутский)

сов. 1. (состариться; прожить) элорон бүт, үйэҕин моҥоо; отжить свой век уйэҕин олорон бүт; 2. (устареть) эргэр, хаал, быраҕылын.

кыыраталаа

кыыраталаа (Якутский → Якутский)

кыырат диэнтэн төхт
көрүҥ. Болот туох да үгүс толкуйа суох, хас да ылаҕы ылан ыраах, оҕуруот нөҥүө кыыраталаата. Н. Заболоцкай
[Вася] кыранааталары быраҕан кыыраталаан барда. П. Филиппов
Костя иччитинээҕэр кырдьан үйэтин моҥообут эргэ саппыкы элээскэлэрин ыраах талахха кыыраталаата. Н. Заболоцкай

моҕоо

моҕоо (Якутский → Якутский)

көр моҥоо
Үйэтин моҕообут киһи.  Кыстык угун саҕа Кыра буор балаҕаҥҥа Оҕонньордоох эмээхсин Уһун саастарын моҕообуттара. С. В асильев. Оҕонньорго, эмэҕирдэр даҕаны, үйэтин моҕообут дьиэтэ күндү буолаахтыан сөп. М. Доҕордуурап

ончутун

ончутун (Якутский → Якутский)

көр ончу
Оо, кэбис, ол туһун – булдунан Уһун дьыл хонугун моҥуурбун, Оҕобун, кэргэммин иитэрбин — Ончутун санаан да көрбөппүн. Күннүк Уурастыырап
Маҥнай манна доҕотторбор Аахпытым «мөдөөт» хоһооммун, Олох сайдар дорҕоонугар Көр ол, сүппэт ончутун. Чэчир-72

тыҥаахтас

тыҥаахтас (Якутский → Якутский)

тыҥаахтаа диэнтэн холб. туһ. Сорохтор сүрэхпит ыарыйда диэн, субу тыыннара быстыах айылаахтык тыҥаахтаһа-тыҥаахтаһа, үйэлэрин моҥууллар дии. Софр. Данилов
Сарсын бары ыалдьан тыҥаахтаһаргыт буолуо. П. Аввакумов
[Клим:] Тыйаатырга таммах харах уута суох ытаан тыҥаахтаһаллар. А. Старостин

үҥкүүлэт

үҥкүүлэт (Якутский → Якутский)

үҥкүүлээ диэнтэн дьаһ
туһ. Оҕону атаахтатартан атыны билбэтэх, «Оҕо сылайыа!» — диэн үлэлэппэтэх, Үрдүк арҕастарыгар үҥкүүлэппит төрөппүттэр Үйэлэрин моҥуулларыгар ытаһар эбиттэр... Р. Баҕатаайыскай
Өлүөнэ өрүспүт! Үрүҥ көмүс долгуннаргын үҥкүүлэт, битиликтээх долгуннаргын мичиҥнэт! Т. Сметанин

эбэҥкитий

эбэҥкитий (Якутский → Якутский)

туохт. Эбэҥкилэри кытта олорон, эбэҥкилии тыллан, эбэҥкилии майгылан, олохтон. В результате совместного проживания с эвенками перенимать у них язык, обычаи, образ жизни
Токолоох Чаара өрүстэр тардыыларыгар, кини өлгөм бултаах түбэлэригэр, таастарыгар сааһын моҥообут эбэҥкитийбит саха. Н. Босиков

дожить

дожить (Русский → Якутский)

сов. 1. тиий, тиийэ олор, ...диэри олор; дожить до глубокой старости бүдүгүрэ кырдьыаххар диэри олор; он доживёт там до зимы кини онно кыһыҥҥа диэри олоруо; 2. (окончить жизнь) олорон бүт; дожить свой век үйэҕин моҥоо; # до чего он дожил туохха кини тиийдэ, туохха-туохха тиийдэ.

ылсыс-бэрсис

ылсыс-бэрсис (Якутский → Якутский)

ылыс-бэрис диэнтэн холб. туһ. [Хара Наһаар:] Бэйэ икки ардыгар туох баарынан, ханан сатанарынан ылсыһар-бэрсиһэр үчүгэй этэ. Күндэ
Саха бэйэ үөрэммитинэн, бэйэ икки ардыгар ылсыһарабэрсиһэрэ ордук буоллаҕа дии. «ХС»
Бу күҥҥэ диэри эйэ дэмнээхтик, ылсыһанбэрсиһэн үйэбитин да моҥоон эрэбит. КА СДьДь

элээскэ

элээскэ (Якутский → Якутский)

элээмэ диэн курдук
Тырахтарыыс элээскэтэ эн да бу сирэйгинэн төһө өр үлэлиир үһүгүн. А. Фёдоров
«Оттон маны, эргэни, киэр элитэн кэбиһиэххэ наада», — диэн баран, Костя иччитинээҕэр кырдьык үйэтин моҥообут эргэ саппыкы элээскэтин ыраах талахха кыыраталаата. Н. Заболоцкай
[Барахсанов:] Эрэспиэскэһит элээскэтэ буоллаҕым, атаска-доҕорго сүүс кыраам өрүү баар. Н. Туобулаахап