даҕ. Симиллибит курдук, киппэ халыҥ түөстээх, көҕүстээх (киһини этэргэ). ☉ Плотный, крепкий, словно литой (о человеке)
Кылгас, суон атаҕа, н үк с ү г ү р а рҕа һ а, мөҥүрүөн т ү ө һ э, үөмэн эрэрдии тыаһа суох чэпчэкитик үктээн хаамара кинини кыылга ордук дьүөрэлии оҥорор. И. Гоголев
Кини көстөр дьүһүнүнэн бөҕө таһаалаах, ортону үрдүнэн уҥуохтаах, төгүрүк мөҥүрүөн киһи этэ. «ХС»
◊ Мөҥүрүөн от эргэр. — алта ынах кыстыыр ото. ☉ Стог сена для зимнего содержания шести коров. Эт мөҥүрүөн — эккэ турар, барыта ньыгыл эт. ☉ Мясной, сплошь мясной, сплошь из мяса
Сибиинньэ үгүс өттө эт мөҥүрүөҥҥэ туттарыллыбыта. ЭСС
Хаһаайыстыба билигин эт мөҥүрүөн казахскай боруоданы үөскэтэргэ икки сүүс сүөһүлээх племенной пиэрмэни тэриннэ. ПДН ТБКЭ
Үһүс боппуруос: олохтоох усулуобуйаҕа сөп түбэһимтиэ эт мөҥүрүөн сүөһүлэри ууһатыыны түргэтэтии туһунан. «Кыым». Тэҥн. лахса
ср. бур. мөхөрөн ‘круглый, шаровидный’
Якутский → Якутский
мөҥүрүөн
мөҥүрээ
туохт. Уһун-уһуннук, д о р г у т а н «мөө» диэн саҥата таһаар (оҕус эбэ тэр уу оҕуһун, аҥыр туһунан). ☉ Издавать громкий протяжный крик, подобный «му-у», реветь (о быке или вы пи)
Тиэргэҥҥэ сүөһү бөҕө аалыҥнас, атыыр оҕус мөҥүрээн лоҥкунуур, ыхха йан эрэрдии суостаахтык айаатаан ылат тыыр. М. Доҕордуурап
Бу киэһэ Дьэп сэ [оҕус аата] үөрүттэн быстан, сорук таах аханнык туораан, мөҥүрүү-мө ҥүрүү, биһиги оҕуруоппут диэки та ҕыста. Далан
Будьуруус тиэргэҥҥэ атын оҕус баарын билэн, өрө чолос гына түс пү тэ, суоһурҕанан мөҥүрээбитэ. Бо лот Боотур. Хоту күөл хомуһун иһигэр аҥыр үстэ-түөртэ мөҥүрээн лүҥкүнэттэ. «ХС»
♦ Мөккүөр бөҕө мөҥүрээбит — айдаан, улахан саҥа-иҥэ, моргуор бөҕө тахсыбыт. ☉ Разразился большой спор, скандал
Хаалтыстан сылтаан, олус уһун, наһаа илистиилээх мөккүөр бөҕө мөҥүрээбит. Амма Аччыгыйа
Дьокуускай куоракка мөккүөр бөҕө мөҥүрээбит, ол түмүгэр дьон бөҕө буруйдаммыт, үлэтиттэн уһуллубут. П. Аввакумов. Арай биирдэ кыыллар ортолоругар мөккүөр бөҕө мөҥүрээбит. Эвен фольк.
ср. казах. мөҥире ‘мычать’, др.-тюрк. мүҥрэ, тат. мөгрэү ‘мычать, реветь’
Якутский → Русский
мөҥүрээ=
мычать, реветь (о быке); улуу дойду оҕуһа мөҥүрээбит үһү загадка заревел бык великой страны (этиҥ гром).
Еще переводы: