ж. 1. (петля на одежде) тимэх тыһыта; 2. (нашивка) петлица (форма таҥас саҕатыгар тигиллэр нашивка).

I хариус.
II 1) кайма, каёмка (узкая нашивка); 2) вид якутского орнамента в форме зигзага.

аат., эргэр. Атах таҥаһын сототун алын өттүгэр тилэҕин эргиччи синньигэс салҕааһын. ☉ Узкая нашивка на задник обуви. Этэрбэс сулуга. Саппыкы сулуга
□ [Этэрбэс:] Туһааннаах тигиини Сулугун таппат гына Тоороттон бардым. Саха нар. ыр. II
ср. кирг. жулук ‘рант (обуви)’, шор. чулук ‘выкройка’

I прокладывать по шву одежды нашивку.
II вырываться, не даваться, не принимать ласку (обычно о детях).

1. аат.
2. Туох эмэ алдьаммытын, хайаҕаһын самааһына, абыраҕа эбэтэр үрдүнэн хос тигиитэ, хос тутуута. ☉ Заплата, нашивка, накладка. Ыстаан самалыга. Дьиэ эркинин саҥа самалыга. Хотуур тууратын самалыга. Сон сиэхтэрин тоҕонохторугар самалык олордуталаабыттар
   □ [Ширяев] бэл илии хотуурун тууратын үрдүнэн самалык тардыы тимирэ суох от оҕустарбат буолара. ЕХД КТ
3. көсп. Туохха эмэ эбии, эбиилик. ☉ То, что служит добавкой, дополнением, придатком к чему-л.
   Кылаассабай охсуһуу тыҥаабыт кэмигэр Саха сирин ураты көстүүтэ — аҕа уустаһыы эбии самалык буолбутун суруйааччы кыраҕытык ойуулуур. «Кыым»
   Гражданскай сэрии тугунан түмүктэммитэ, хайдах бүппүтэ поэма [«Ойуун түүлэ»] самалыгар көстүбэт. Өксөкүлээх Өлөксөй
   «Урааҥхай» диэн тыл саха аатыгар самалык буолар. ЧМА ЭТНББ
4. даҕ. суолт. Туохха эмэ эбии эбэтэр хос оҥоһуу буолар. ☉ Являющийся добавлением, придатком или пристройкой к чему-л.
   Бастаан балыыһаларын биир уһугар балтыһахтыы самалык тутууну ыытар буолтара. «Кыым»
   Үүккэ да, эккэ да идэтийэр биригээдэлэргэ барыларыгар производство самалык салаатын быһыытынан сылгыны биэриэххэ сөп. АГГ СТК
   ◊ Самалык сэбирдэх — хос сэбирдэх диэн курдук (көр сэбирдэх)
   Арыт сэбирдэх тууратын төрдүнэн самалык сэбирдэхтэр үүнэллэр. КВА Б
   ср. др.-тюрк. йамаҕ ‘заплата’, йамаҕлыҕ ‘заплатанный’, тат. ямаулык ‘материал, годный на заплату; заплата’