непроизвольно тужиться (при рвоте).

прил. 1. (самодействующий) автоматическай, автомат; автоматическая телефонная станция автоматическай телефон станцията; 2. (непроизвольный) үөрүйэх буолбут; # автоматическая ручка автоматическай уруучука.

прил. 1. (нечаянный, случайный) алҕас (оҥоһуллар), дэҥҥэ (оҥоһуллар); 2. (непроизвольный) бэйэ көҥүлүттэн тутулуга суох, бэйэ өйдөөбөтүнэн (оҥоһуллар); 3. (вынужденный) күһэлтэлээх, күһэллэн (оҥоһуллар).

разевать рот, недоумевать; аллайан хаал = стоять с разинутым ртом # күлүм аллай = улыбнуться или засмеяться непроизвольно; саҥа аллай = непроизвольно сказать или воскликнуть что-л.

несов. 1. (отклоняться от курса) дрейфуйдаа (тыалга, сүүрүккэ оҕустаран суолгуттан халый); 2. (плыть непроизвольно) уста сырыт, сүүрүк хоту уһун (муус, судно уо. д. а.).

1) выпускать из рук; ронять; төлө ыһыгын- выпустить что-л. из рук; выронить; мүлчү ыһыгын = выронить из рук; 2) перен. нехотя отдавать что-л. своё (о скряге) # тыл ыһыгын = сказать что-л. ненароком, непроизвольно.

саҥа алл. Сэрэнэ соҕус күлэн ылыыны көрдөрөр. ☉ Выражает сдержанный смех
Ыйаастыгас соҕус кэрэ харахтара эйэҕэстик мичээрдииллэр, …… ньолбоҕор сирэйэ өссө уһуу түһээт, кылгастык һы-һык диэн күлэн кэбиһэр. Амма Аччыгыйа
Бары һык диэн күлэн иһэн, тардынан курус гыналлар, улаханнык бэркиһээн чыпчырыналлар. А. Сыромятникова
△ Киһиттэн бэйэтиттэн тутулуга суох, бэйэ өйдөөбөтүнэн тахсар саҥа дорҕооно (хол., тыбыырдахха, оһоллонноххо, бэйэҥ бэйэҕиттэн соһуйдаххына уо. д. а.). ☉ Выражает непроизвольный звук, издаваемый при какой-л. неожиданности
Гурьянов үөрэн «ураа» диэн хаһыытаата, онтон эмискэччи «һык» диэтэ. Т. Сметанин
Мин уһуктан үөһээ оронтон оҕонньору көрө сытан, кини сүүһүн мырчыстаҕастарын итинник холур соҕустук холоон баран, «һык» диэтим. А. Фёдоров
♦ Һык гын — соһуйа көр (иһит), соһуччута бэрдиттэн ах бэрдэр, ах гын. ☉ Внезапно замолкнуть или замереть от неожиданности увиденного (услышанного)
— Онно эн саҕалар бааллар ини …… Миша ити тыллартан һык гына түспүтэ. Н. Лугинов
Ол эрээри, сото кэбиспит атаҕын лоппоҕор тобугун үрдүгэр дьалайбаттык ууран, паапканы нэлэччи аһан ааҕа олорон һык гына түспүтэ. П. Аввакумов
Тилэхтэрин туппаҕалаан көрөн һык гынан баран, сирэйин ырдьаччы туттан ылла. Н. Заболоцкай