1) подр. звуку отдалённого удара грома; ньир-ньир этиҥ эттэ вдалеке прогремел гром; 2) образн. — об ощущении тупой боли глубоко, внутри тела, напр. от сильного удара; көхсүм ньир гына түстэ тупая боль отдалась у меня в спине.

тыаһы үт. т. Бөдөҥ таммахтар өтөр буола-буола тимиргэ, кырыысаҕа, балааккаҕа о. д. а. түһэр тыастара. ☉ Шум, стук дождя, бьющего редкими, крупными каплями, например, по жестяной крыше, палатке
Ньир-ньир Этиҥ эппэхтээтэ, Дабдыр-дабдыр Самыыр таммалаата. «ХС»

бөрө лахаахай фольк. — олоро сылдьан лаҕыйан сыҕар ы й а а ч ч ы (таабырыҥҥа, х о л. , к ы ы р а с ы лдьар ойууну ойуулаан этии). ☉ Передви гающийся подскакивая на ягодицах, си дя на полу (в загадках так изображается, напр., шаман во время камлания). Уот иннигэр бөрө лахаахай баар үһү (тааб.: ойуун). Ньир-ньир саҥалаах бөрө лахаахай баар үһү (тааб.: тойон ыҥырыа)

I
тыаһы үт. т. Бытааннык доргуйан (хол., сир анныттан) эбэтэр ыраахтан оргууй ньириһийэн (хол., этиҥ этэригэр) иһиллэр биирдэм тыас. ☉ Подражание звуку, напоминающему медленно нарастающий или отдалённый раскат грома
Ньир-ньир саҥалаах бөрө лахаахай баар үһү (тааб.: тойон ыҥырыа). Онно-манна саалар тыастара «тиҥ», «ньир» гыналлара улам аҕыйаан барар. П. Тобуруокап
Ньир-ньир Этиҥ эппэхтээтэ Дабдыр-дабдыр Самыыр таммалаата. ТТИГ КХКК
◊ <Ньирилиир> ньир муос саа нор. айымнь. — муоһунан чиҥэтиллибит улахан ох саа. ☉ Самый крупный лук с роговыми накладками. Майаҕатта ньир муос саатын туппутунан супту хааман суодайан иһэр эбит. Саха сэһ
1977
Ньирилиир ньир муос Ньимирики саанан Ньимсиритэ нэмирийтэлээбит Бэргэн ытааччы. Р. Баҕатаайыскай
II
ньир бааччы — 1) толору, барыта бары ситэри-хотору; хотуулаах (хол., үлэ). ☉ Состоятельный, с полным достатком (о человеке); успешный, плодотворный (напр., о работе)
Атын ыаллар дьиэлэрэ өрүү ньир бааччы, оҕоуруу саҥата, дьон-сэргэ сэһэргэһиитэ. Болот Боотур
Эйэ дэмнээх, ичигэс олохтоох ньир бааччы ыал. Софр. Данилов
Ньир бааччы, хотуулаах үлэ кэнниттэн киһи ордук астына сынньанар. Н. Лугинов; 2) саарбаҕа, халбаҥа суох бигэтик; олохтоохтук. ☉ Твёрдо, без колебаний и сомнений (действовать); в достатке, благополучно (жить)
Эр киһилии ньир бааччы кытаанахтык туттунуохха. Н. Лугинов
Оо, аҕалаах-ийэлээх, оҕолоох, эйэлээхтик ньир бааччы олорор ыалы көрүөххэ үчүгэй даҕаны буоллаҕа. С. Никифоров
Сүөкүччэ туспа дьиэлэнэн-уоттанан ньир бааччы олоруон кэмэ суох баҕарар. П. Аввакумов; ньир бараан — үчүгэй тэрээһиннээх, киһи кута-сүрэ тохтуур (дьиэтэ). ☉ Хорошо сработанный, добротный, уютный (дом, очаг)
Буокай оҕонньор ураһата сылаас, ньир бараан. А. Софронов
Элбэх кэргэннээх ньир бараан ыал олорор диэх курдук. В. Протодьяконов
Ньир бараан сэлиэнньэ буолан көһүннэ. «ХС»; ньир курдук — бигэ, үчүгэй тэриллиилээх. ☉ Крепкий, прочный, основательный (напр., о семье)
Дьыллар көннөхтөрүнэ, баҕар, кимнээҕэр ньир курдук ыал буолан барыахтара этэ. Болот Боотур