нареч. совсем, совершенно; илиибин ньылбы тартым я ободрал руку, я содрал кожу на руке; таҥаһа ньылбы сытыйбыт одежда его совершенно промокла, он насквозь промок; саалары ньылбы хомуй = собрать все ружья; ньылбы тарт = а) снять, содрать (напр. шкуру с животного); освежевать; б) выдернуть, вытащить рывком что-л. из-под кого-чего-л.; стянуть, стащить рывком; ньылбы бар= выскользнуть; инчэҕэй быа ньылбы барда мокрый ремень выскользнул (напр. из рук); ньылбы сыгынньахтан = раздеться догола; ньылбы көт = вырваться (с силой, напр. из объятий).

сыһ.
1. Туохтан эмэ төлөрүйэн кэлэр курдук (хол., батыллыбыт массыына). ☉ Рывком (выдернуть что-л. откуда-л.)
Сыарҕаны көрүөх бэтэрээ өттүнэ туут балык курдук ньылбы соһон ыллылар. С. Тумат
Захарий хорҕойон турар сириттэн сүүрдэн киирээт, бэйэтин массыынатыгар туруоһу холбонор, батыллыбыт массыынаны ньылбы соһон таһаарар. «ХС»
Кытах Күрүө бааһынатын хоту кырыытыгар чуурканан оттуллар тыраахтар батыллан хаалбытын ньылбы соһон таһаарбыттар. «Чолбон»
2. Олох бүтэри, туох да хаалбат гына. ☉ Полностью, без остатка, подчистую
Лиэпчикэп ол тоҥуһу кытта түүнү быһа [хаарты] оонньоон харчытын, түүлээҕин ньылбы сүүйэн ылбыт. Саха сэһ. II
Аҕата ньылбы сыгынньахтанан баран, …… бэрт сэрэҕинэн күөл арыытыгар оломноото. Амма Аччыгыйа
Сүөһү этэ — тутаах баайбыт. Онон өбүгэлэрбит, дьэ, оттонуох айылаах сирдэри биири да ордорбокко, ньылбы оттоон ыларга кыһаллаллара. Багдарыын Сүлбэ
3. Ибили, курдаттыы (сытый). ☉ Насквозь, до ниточки (промокнуть)
Микиитэ сыгынньахтана сатыыр үгүс таҥаһа-саба суох киһи, ньылбы сытыйбыт торбос ыстаанын сиргэ тэбэн кэбистэ да, нэк суорҕанын анныгар киирэн хаалла. Амма Аччыгыйа
Ньылбы сытыйан, титирээн, …… тоҥон, Чүөчээски …… сиэбиттэн испиискэтин сулбу тардан ылла. Суорун Омоллоон
◊ Ньылбы көт — 1) соһуччу таска тахсан хаал (ким-туох эмэ туһунан). ☉ Резко вырваться наружу (о комчём-л.); сорваться с языка
«Оҕолоор, дьэ буурҕалаах саас буолбаат!» — диэн тыл кини уоһуттан ньылбы көтөн тахсыбытыгар, …… сэргэхсийэ түстүлэр. А. Сыромятникова
Дириэктэр ааныттан …… байыаннай таҥастаах хара бараан киһи ньылбы көтөн таҕыста. М. Тимофеев; 2) дьукку анньан кэбис (хол., тириигин). ☉ Содрать кожу
Били ыт эккирэппитэ буолбутугар, анарааҥҥыта кырдьыктанан буут биэрэбин диэн икки мас ыккардыгар кыбыллан хаалан баран, тириитин ньылбы көтөн барбыт. Н. Заболоцкай. Ньылбы сот <сотун> — тугу да ордорбокко илдьэ бар, суйдаан ыл (хол., халаан уута). ☉ Снести, унести течением
Кини иннигэр сарсыардааҥы силлиэлээх ардах ньылбы сотон барбыт ып-ыраас уулуссата …… харах ылбатынан субуллан истэ. Софр. Данилов
Өрүстэр хааларыттан тахсыбыттар, балысхан сүүрүктээх уу ноһуому бүтүннүүтүн ньылбы сотон илдьэ барбыт. КФП БАаДИ. Ньылбы тарт — 1) эмискэ күүскэ тардан хостоон таһаар (хол., туох эмэ батыллыбыты). ☉ Вытащить, выдернуть рывком (напр., застрявший в грязи транспорт)
[Оҕонньор] ынаҕы ойбонтон ньылбы тардан ылаат, омунугар олоро түстэ. Амма Аччыгыйа
Кэннилэринэн аҕыйахтык сыҕарыҥнаат, эһэни [арҕаҕыттан] ньылбы тардан таһаардылар. «ХС»; 2) кыыл тириитин илиигинэн ньылбы тардан сүл. ☉ Снять, содрать шкуру с пушного зверя чулком
Киис, кырынаас, солоҥдо уонна лааскай тириитин төбөлөрүттэн айахтарынан ньылбы тардан сүлүллэр. Булчуттарга к. Биһиги кыыл тириитин сир аайы туттуллар көннөрү ньыманан ньылбы тардан сүлэбит. НЛН ТТБТ. Ньылбы тэбин — халтарыйан охто сыс, туохтан эмэ халтарый (хол., мууска). ☉ Поскользнуться (напр., на льду)
Мэхээчээн салааскатын кытары дьүккүһэн иһэн, бөлтөҕөр тааска дуу, мууска дуу үктээн ньылбы тэбинэн тиэрэ таһылла түстэ. В. Протодьяконов
[Сүөдэр] этэрбэһэ ньаппаччы сытыйан, субу-субу ньылбы тэбинэн бүдүрүйэ-бүдүрүйэ …… хааман ньыллырыҥнатан истэ. П. Аввакумов
Уонча хаамыыны барбакка эрэ, эмиэ халтарыйдым. Онтон хаста да ньылбы тэбинэн охтуталаатым. В. Арсеньев (тылб.). Тэҥн. ньыппыччы