осторожно поддерживать; относиться бережно; оҕонньору өйөө-тайаа = поддержать старика.

несов. 1. см. поддержать; 2. что (служить опорой) өйөөн тур, тутан тур; столбы поддерживают крышу баҕаналар кырыысаны тутан тураллар.

несов., откликнуться сов. I. хардар; откликнуться на зов ыҥырыыга хардар; 2. (высказать своё отношение) санааҕын эт, сэҥээр; откликнуться на событие событие-ны сэҥээр; 3. (поддержать) сэҥээрэн көмөлөс, өйөө.

сов., подхватывать несов. 1. кого-что (схватив поднять) хаба тардан ыл; 2. кого-что (схватить на лету) хабан ыл; 3. что, перен. разг. хаптар, хабан ыл; подхватить грипп гриппкэ хаптар; 4. что (начать подпевать) хабан ыл, ыллаһан бар; 5. что (поддержать начатое) хаба тардан ыл; подхватить инициативу масс маасса бачыымын хаба тардан ыл.

туохт., кэпс. Ким эмэ этиитигэр холбоһон, ону бигэргэтэн, чиҥэтэн биэр. ☉ Поддержать кого-л., подтвердить чьё-л. мнение
«Оннук», — атаһа онуоха үөрбүттүү ытаһалаһа олордо. В. Миронов
«Доҕордуулар санаалара онтон атын буолуо суох тустаах», — Платон Алексеевич ытаһаласта. Идэлги
«Эмээхсин буолара саамай сөп», — Кэтириис, итини күүтэн турбут киһи, ытаһалаһа түстэ. «ХС»

туохт.
1. Тирэх, тирээбил буол. ☉ Поддерживать, помогать (физически). Икки өттүттэн өйөөн аҕаллылар. Ыарыһаҕы өйөөн туруор. Өйөөн түһэр
□ Оҕолор охто сытар киһини өйөөн туруора сатыыллар. Н. Якутскай
Арай биирдэ өйдөнөн кэлбитим: ийэм ытыы-ытыы өйөөн олордор эбит, балтым кыыс ылтаһын куруускаҕа уу аҕалан иһэрдэ сатыы турар. Эрилик Эристиин
Киириги өйөөн дьиэ иһигэр киирэллэр. С. Ефремов
2. Өй-санаа өттүнэн көмө буол, көмөлөс. ☉ Помочь, поддержать морально. Эдэр үлэһиттэри өйөө
□ — Ира, эн өйдүүргэр, миниистирдиин хайдах көрсүһүү тахсыбыт эбитий? — Иэччэхтээх
– Ол аата, Ыларов үҥсүүтүгэр өйүүр өрүттэрдээҕэ таайыллар. И. Федосеев
Сүөдээк аҕатын тылын өйөөтө. М. Доҕордуурап
Ракитин этэрээтигэр доброволецтар киириилэрэ дуона суох, онон тойонноотоххо нэһилиэнньэ үрүҥнэри өйөөбөтөх. П. Филиппов
ср. кирг. сүйө, ног. суье ‘прислонять, подпирать’

туохт., кэпс.
1. Тугу эмэ абырахтаан чөлүгэр түһэр. ☉ Привести в порядок, починить, придать приличный вид
1957 сыллаахха күһүн көһөн кэлэн эргэ ыскылааты сэлбийэн оҥорон кулууп гыммыттара. С. Руфов
Кинилэр сааскы балык булдугар туттуллар сэби-сэбиргэли сэлбийэ, абырахтыы сылдьаллар. Т. Сметанин
Бултуур сэбин бириэмэтигэр сэлбийэн оҥосторо, мэҥиэтин хаачыстыбатын тупсаран испитэ. ДАП ССЛОДь
2. Салҕаа, көмөлөс, өйөө. ☉ Поддержать, оказать помощь, поддержку
[Хапсаҕай Миитэрэй уолун] Эн ас-таҥас сэлбийэн сылдьарыҥ сымыйа дуо? М. Доҕордуурап
Собуоттары уонна баабырыкалары массыыналарынан сэлбийбитинэн барыахха наада этэ. БИД
Бары дьон сэлбийэн Оскуолаҕа дьэ киирбитим. Өтөх ыыспатыттан тэйэн, Үөрэх үтүөтүн билбитим. «ХС»
ср. кирг. сэлби ‘дооборудовать’, монг. сэлбэх ‘чинить, ремонтировать, исправлять; наполнять, прибавлять’

туохт.
1. Тугу эмэ туохха эмэ ыйаа. ☉ Навешивать, накидывать что-л. на что-л. Чаанньыгын оллооҥҥо ииллэ. Амма Аччыгыйа
Үрүҥ ситии быалаах, сиэллээх төгүрүк туоһу уолун моонньугар иилэр. И. Гоголев
Хаҥас санныгар ыстыыктаах сааны иилэ сылдьар харабылга тиийдилэр. Эрилик Эристиин
2. Тугу эмэ туохха эмэ иҥиннэр, хатаа. ☉ Прицеплять, прикалывать что-л. к чему-л.
Кыһыл көмүс сулустары түөстэригэр иилэллэр. И. Данилов
♦ <Киһи> иилэн ылар (ылбат) - кэрэхсэнэр, киһи болҕомтотун тардар (кэрэхсэммэт, киһи болҕомтотун тарпат). ☉ Достойный (недостойный) внимания
Эһэлэрэ Налбыһах икки уолтан, биллэн турар, Улаханын ордорор, Оччугуйун иилэн ылбат. Күннүк Уурастыырап
Өскөтүн дьиҥнээхтик бэрэбиэркэлиир буоллар, кинилэртэн киһи иилэн ылар таныктаах устудьуона аҕыйаҕа чуолкай. Н. Лугинов
Эн албан аатыҥ дьэ үрдээтэ, кырдьаҕастар олус даа үөрдүлэр, эн бу курдук буолбатаҕыҥ буоллар, Дэдээһэп кулуба эйигин киһи диэн иилэн ылыа этэ дуо. Эрилик Эристиин
Уус тылынан, кэрэ хоһоонунан оҥоһуллубут буолан, син киһи иилэн ылар, иһиллии түһэр ырыата буола сылдьар. Эрилик Эристиин. Иилэн ылбат гына - букатын туһата суох гына, бүттэтэ суох. ☉ Совсем, совершенно, вконец (характеризует состояние предмета, пришедшего в полную негодность, ставшего бесполезным)
Таҥаһын бастыҥын Киһиттэн кистээн, Көппөххө көммүтэ, Сиргэ тэпсибитэ - Иилэн ылбат гына Ибилитэ сытыйан, Тохтон хаалбыта. А. Софронов. Иилэ хабан ыл - ким эмэ хайа-үйэ оҥорбутун, саҥарбытын өйөө, салҕаа, туһан. ☉ Поддержать, подхватить сделанное или сказанное кем-л., воспользоваться тем, что сделано другим
Бастыҥ опыты иилэ хабан ылар биһиги эбээһинэспит. Доҕоро эппитин иилэ хабан ылла.  - Кырдьык, чаҕылхай сулус! - Ларьяна эмиэ хантайда. - Эн биһикки биир сулуһу сөбүлүүр эбиппит дии, - Григорий иилэ хабан ылла. Р. Баҕатаайыскай
△ Ким эмэ саҕалаабыт ырыатын ыллаһан бар. ☉ Начать подпевать, подхватывать чье-л. пение. И. Степанов «Хайыһары» саҕалыырын кытта остуолга олорооччулар иилэ хабан ыллылар. Киһи (ыт) иилэн ылбатынан - 1) наһаа быдьардык, киһи кулгааҕар баппаттык (үөх, ыыстаа). ☉ Скверно, мерзко, непристойно (ругаться)
Улахан уолаттар Инилэрин иилэн ылбатынан Илдьи этэн Кыйдаан кэбистилэр. А. Софронов
Ыт иилэн ылбатынан ыыстаһыы буолла. Күндэ
Киһи иилэн ылбатынан, Эдьиэйэни Сөдүөккэ сыбыс-сымыйанан күтүрүү-күтүрүү үөхпүтэ-мөхпүтэ. Н. Босиков; 2) содурдук, кэрээнэ суохтук (быһыылан). ☉ Распутно, развратно, нахально (вести себя, поступать)
Биирдэ ол Соловьев хаайыыга сытар дьахталларга киирэн киһи иилэн ылбатынан дьаабыламмыт. П. Филиппов
тюрк. ил