даҕ. Киһини тардар, кэрэхсэтэр, сэргэҕэлэтэр. ☉ Привлекательный, притягательный
От кэмигэр омурҕаҥҥа аһыы олорон арааһы сэһэргэһэллэрэ бэйэтэ ураты умсугутуулаах, күн эгэлгэ кэпсээн-ипсээн манна баар. С. Маисов
Сахам сирин айылҕата уһуктан тиллиитэ олус да долгутуулаах, умсугутуулаах. «Кыым»

даҕ. Киһи улаханнык тартарар, ылларар. ☉ Увлекательный, захватывающий, привлекательный, притягательный
Киһи уйулҕатын көтөҕөр умсулҕаннаах нарын ырыатын истэн турар. П. Филиппов
Сааскы куһу бултааһын улахан умсулҕаннаах дьарык, үтүө сынньалаҥ. АНТ ДьҮС
Көрүөхтэн кэрэ умсулҕаннаах айылҕа. Ааспыт сырыыга Лена эбэ баһыттан таҥнары айаннаан киирбитим. «Чолбон»

даҕ. Киһи-сүөһү ис сүрэҕиттэн сөбүлээн тардыһар, көнө, дэхси ньуурдаах (үксүн хонуу, алаас, хотоол сир туһунан этэргэ тут-лар). ☉ Манящий, притягательный (обычно о широком поле, аласе, долине с ровной поверхностью)
Таастаах хайа хаххалаах, Таалар хонуу олбохтоох Улуу хочом көҕөрдө, Унаар-тунаар долгуйда. П. Ойуунускай
Бу баар таалар чуумпу алааһым, Оо! Күөх отугар күөлэһийэр буоларым. Л. Попов
Маннык далбар таалар хонуу, Маннык сылам сырдык сыһыы, Маннык оһуор-ойуу кырдал, Маннык оонньуу-күлэ сылдьар Хайдах ама умнуллуоҕай? Хайдах өйтөн сотуллуоҕай? П. Тобуруокап

даҕ.
1. Тардыылаах, угуйуулаах, умсулҕаннаах (дьон холобурун туһунан). ☉ Притягательный, привлекательный, заразительный (о силе чужого примера, стремления, энтузиазма)
Хас да буолан бииргэ сылдьар, бииргэ бултуур олус көхтөөх, үчүгэй буолааччы. Н. Якутскай
Доҕордуу дьоҥҥо Үлэлиир көхтөөх, Сынньанар көрдөөх, Ким эрэл доҕордоох — Ол дьоллоох! П. Тобуруокап
Мин от охсон кудулуппутум, субуу субуулаан өрүкүппүтүм, …… кыдама кыдамалаан мадьарыспытым — ол барыта кэрэ, үчүгэй да, көхтөөх да этэ! А. Бэрияк
2. Күргүөмнээх, үлүмнэһиилээх, үлүскэннээх, үлүһүйүүлээх. ☉ Массовый, многолюдный, увлекающий, азартный
Алаадьы арыылааҕа үчүгэй, үлэ көхтөөҕө ордук (өс хоһ.). Дьиҥнээх үөрүү үтүө көхтөөх. Амма Аччыгыйа
Ыһыах бары көрүн-нарын, Ыһыах көхтөөх оонньууларын Ырыа-тойук Ыаһахтаах Ыччаттарбыт күөдьүттүлэр. М. Хара
Ойуунускай национальнай-культурнай тутууга саамай көхтөөх, айымньылаах салайар үлэни ыыппыта. «ХС»
3. Күө-дьаа, сэргэх. ☉ Оживленный, живой
Кинини [оҕонньору] кытта аргыстаһар тугунан эрэ ордук сэргэх, көхтөөх, өссө ордук көрдөөх да диэх курдук буолла. Амма Аччыгыйа
Итиннэ-манна көхтөөх кэпсэтиилэр доргуһаллар, бастакы кэмчиэрийсии, тардынсыы ааһан эрэрэ биллэр. В. Яковлев
Дьон бары намыһах уҥуохтаах, өтөгөр түөстээх, саҥарбыт-иҥэрбит көхтөөх аргыспытыгар хайыспыттара. Н. Заболоцкай