Якутские буквы:

Русский → Якутский

ржет

гл
иҥэрсийэр, кистиир

ржать

несов. кистээ (сылгы кистээһинэ).


Еще переводы:

кистээ=

кистээ= (Якутский → Русский)

I прятать, скрывать; утаивать; кистээн эт = сказать что-л. тайком; тугу эрэ кистээ = спрятать что-л.; ис санааҕын кистээ = скрыть свой намерения.
II 1) ржать; ат кистиир лошадь ржёт; 2) кричать (напр. о коршуне).

киҥкир-киҥкир

киҥкир-киҥкир (Якутский → Якутский)

сыһ. Тохтуутохтуу, бүтэҥитик, быһыттаҕастык (иҥэрсий). Тихо, глухо, прерывисто (ржать)
Дуул сылгы …… Киҥкир-киҥкир иҥэрсийэн Кэпсиир эбит, доҕоттоор. С. Васильев

иҥэрсий=

иҥэрсий= (Якутский → Русский)

ржать тихонько (о лошади, когда она хочет есть или проявляет нежное чувство к жеребёнку); кулуна бара турбут, ийэтэ иҥэрсийэ хаалбыт загадка жеребёнок убежал, а мать осталась с тихим ржанием (ох саанан ытыы выстрел из лука).

тобугураа

тобугураа (Якутский → Якутский)

I
тыаһы үт. туохт. Биир күдьүс хатыланар «топ-топ-топ» диэн эрэр курдук бүтэҥитик тыаһаа. Издавать непрерывные дробные звуки «топ-топ-топ», стучать, топотать
Кыыс ыгылыйда, үһүс мэндиэмэҥҥэ түргэнник тобугураан таҕыста. Н. Габышев
Түннүккэ ардах түһэр тыаһа тобугуруур. А. Бэрияк
Таба үөрэ сырсан туйахтара тобугуруур. МС Т
II
туохт., түөлбэ. Иҥэрсий. Ржать тихо (о лошади)
Атыҥ тобугураан эрэр. ПЭК СЯЯ

тырылайдаа

тырылайдаа (Якутский → Якутский)

туохт. Дьырылас саҥаны хос-хос таһаар, хаста даҕаны кистээ (сылгы туһунан). Заливисто ржать, фыркать (о лошади)
Туоһахталаах сүүстээх, Олуктаах сиэллээх, Орохтоох систээх, Дьуоҕалаах кутуруктаах Маҕан атыыр соноҕос Үөрүн мунньан тырылайдыа, Кулуннары хойуннарыа. Саха нар. ыр. III
Оруктаах сиэллээх, Орохтоох систээх, Дуоҕалаах кутуруктаах Маҥан атыыр соноҕос Үөргэ баран тырылайдыа. С. Зверев

ба р ыл ат

ба р ыл ат (Якутский → Якутский)

  1. барылаа диэнтэн дьаһ. туһ. Чоргул Тиэргэн бастаан, бар дьаҕыл акка олорон, Быракаан оломун кэстэрэн барылаппыта. Далан
    Баарса тумса ууну тэлэ көтөн барылатан иһэрэ. И. Никифоров
  2. Тыастаахтык тыбыыр, муннугун тыаһат (ат туһунан). Громко ржать, фыркать (о жеребце)
    Үөр сылгыны көрөөт, ат кистээн барылатта. Амма Аччыгыйа
    Үөр атыыра кистээн барылатта, Кулунчук үтүктэн дьырылатта. Н. Босиков
    Утуйа сытан муннугунан улаханнык хаһыҥыраа. Громко храпеть во сне
    Уһун айаҥҥа охто сылайбыт үрүҥ саллааттара утуйан барылата сыталлар эбит. Н. Босиков
дьырылаччы

дьырылаччы (Якутский → Якутский)

сыһ.
1. «Дьырдьыр-дьыр» диир курдук, нарыннык, уһуннук (үксүн чыычаах ырыатын, хомус тыаһын туһунан). Звонко, нежно, переливчато, протяжно (обычно о пении птички и звуке хомуса)
Даайыс хомуһун дьырылаччы тардан кэбистэ.  Күөрэгэй чыычааҕым күөх тумарык халлааҥҥа көтөн тахсан дьырылаччы ыллыыр. Н. Түгүнүүрэп
2. Аһаҕастык, уһуннук (сылгы кистиирин туһунан). Громко, протяжно (ржать - о лошади)
Тиэргэн күрүөтүн таһыгар …… саһара хаппыт оту тиниктии сылдьар ата хантас гынаат, дьырылаччы кистээтэ. И. Гоголев
Ханна барытыгар атыыр үөрэ сылгылар үмүөрүһэ үөрдүһэн сылдьаллара, толооннору-сыһыылары сэргэхситэн дьырылаччы кистииллэрэ. В. Протодьяконов

тырылаа

тырылаа (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Ибигирэс хатан тыаһы таһаар (хол., төлөпүөн туһунан этэргэ). Издавать дрожащий, вибрирующий звон, звенеть; трещать (напр., о телефоне)
Бөтөс Тэппэйдиин тэлэбиисэр көрө олордохторуна, киирэр аан звонога тырылаабыта. Далан
Уу чуумпуга эмискэ төлөпүөн тыаһа өрө тырылыы түстэ. Н. Лугинов
Төлөпүөн эмиэ тырылыы түстэ. Ыл, тукаам, буой, тырылаан хааллаҕай! М. Доҕордуурап
ср. тув. тырыла ‘вибрировать, производить вибрирующий звук’, кирг. тырылда ‘трещать’, хак. сырла ‘ржать (о жеребёнке); визжать (о ребёнке)’, тырла ‘жужжать (о насекомых); гудеть (о машине)’

иҥэрсий

иҥэрсий (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Оргууй, сэниэтэ суохтук кистээ (сылгы туһунан). Ржать тихонько (о лошади)
Үп ампаарын кэннигэр силлиһэ оҥоһуллубут сомуоһуна диэки ат иҥэрсийэр саҥата иһиллибитэ. Күннүк Уурастыырап
Киһи таһырдьа тахсыбыта, аччыктаабыт ат иҥэрсийэ тоһуйда. Н. Заболоцкай
Ийэ биэлэр оҕолорун таптаан иҥэрсийэллэр. М. Доҕордуурап
Ат иччитин көрөн баран иҥэрсийбитэ. И. Федосеев
2. көсп., кэпс. Оргууй саҥа таһааран күл. Смеяться весьма удовлетворенно или тихонько в голос
Сиидэрэп бэрт эйэҕэстик күлэн иҥэрсийэн кэбистэ. Амма Аччыгыйа
Элбэх балыгы ылан, үөрбүппүт: Аким Акимович, астыммыт быһыынан иҥэрсийэн кэбиһэ-кэбиһэ, уурбут-туппут курдук саҥартыыра, ытыһынан иэдэһин имэринэрэ. Н. Габышев

кистээ

кистээ (Якутский → Якутский)

I
туохт.
1. Тугу эмэ ким, туох эмэ көрбөтүн-билбэтин курдук, саһыар. Прятать
Чүөчээски суругун кистии тутан, түбэһиэхчэ биир кинигэ быыһыгар анньа охсон кэбистэ. Суорун Омоллоон
Онон-манан аралдьытан, биллэрбэккэ, сүгэни-быһаҕы кистээбиттэр. Күннүк Уурастыырап
Оҕонньор өс киирбэх хамсатын саппыйатыгар суулаан сиэбигэр кистиир. Н. Якутскай
Ис санааҕын, биллэримэ. Скрывать, утаивать, не подавать виду (о чувстве, состоянии)
Баһылай маладьыас — кини ис санаатын хаһан да кистээбэт. П. Ойуунускай
Ийэ долгуйбутун кистээн, соруйан, кыыһырбыт куоластаммыт. Амма Аччыгыйа
Лоокуут айманар, санааргыыр буолбутун дьонуттан кистии сатыыра. Дьүөгэ Ааныстыырап
2. харыс. т. Өлбүт киһини көмп, ииҥҥэ түһэр. Хоронить (умершего)
Киһилэрин кистээн киирэннэр, мустубут дьон хоолдьуга этин аһаабыттар. Болот Боотур
Бокуонньугу кистиир, кэриэстиир күннэргэ Сүөдэр Сүөдэрэбис толору сырытта. П. Аввакумов
Доҕорбун дойдубутугар таһааран кистээбитим. Н. Кондаков. Тэҥн. көмп
Айыыны кистээбэккэ эттэххэ (тугу кистэниллиэй) көр айыы III
Эдэр кыргыттар сорохторо, чэ, айыыны кистээбэккэ эттэххэ, сүрэҕэлдьииллэр. Амма Аччыгыйа
Айыыбын тугу кистиэмий! Мин бу букатын быраҕыллыбыт оҕо дии санаабытым, ол иһин харайбытым. С. Ефремов
Айыыны тугу кистэниллиэй, …… ардыгар баһаам харчыны туора дьыалаҕа ороскуоттууллар. «Кыым»
Тыҥыраҕын кистиир көр тыҥырах. Биһиги туох-ханнык буолуор диэри тыҥырахпытын кистээн, хайдах эрэ албыннаһан, ньылбыйан сылдьыахтаахпыт. Н. Якутскай
ср. тюрк. кизле ‘прять, скрывать’
II
туохт. Дьырылас саҥаны таһаар (сылгы, элиэ туһунан). Ржать (о лошади), издавать крик, похожий на ржание лошади (о коршуне)
Аан дойду атыыра кистиир үһү, улуу дойду оҕуһа мөҥүрүүр үһү (тааб.: этиҥ). [Ат] Дьырылаччы кистээтэ, Тыбыыран кээстэ. П. Ойуунускай
Муҥур тииккэ олорор элиэ кулуннуу кистээн дырылатта. Амма Аччыгыйа
ср. тюрк. кишне, саг. кистэ ‘ржать (о лошади)’