Якутские буквы:

Якутский → Русский

силик

поэт, красота, прелесть; күөх хатыҥ силигэ прелесть зелёной берёзы # силигин ситэр = готовить, делать что-л. очень старательно (уделяя внимание мельчайшим деталям); сыбаайба таҥаһын силигин ситэр = старательно отделывать свадебный наряд; силигэ сиппит вычурно изукрашен (о каком-л. изделии).

Якутский → Якутский

силик

  1. аат., поэт. Туох эмэ муҥутуур кэрэтэ, киэргэлэ (үксүн айылҕаны хоһуйууга тут-лар). Высшая степень расцвета чего-л. (обычно употр. при описании окружающей природы)
    Мутукча тиллибит силигэ Күн диэки күлүмнүү турбута. Эллэй
    Аҕынным даҕаны тыа сытын, Айылҕа уһуктар силигин. Л. Попов
    Үөрүү үрдүө, саргы салаллыа, Өссө тупсуо дойду силигэ. И. Эртюков
  2. даҕ. суолт.
  3. Муҥутаан сиппитхоппут, күөҕүнэн симэммит. Покрытый густой зеленью, в зелёном убранстве
    Силик хатыҥ сэбирдэҕэр Сиккиэр саһан тимирдэҕэ. Күннүк Уурастыырап
    Силигирии сиэттиспит Силик күөх сиэллээх Сис тыабыт сиэкэнийбит. С. Зверев
    Таҥалай силик оһуордаах Талба, намчы хонуулаах Эриэн-быраан хайалар Эйигин эрэ саныыллар. А. Бродников
  4. Олус кэрэ, кэрэттэн кэрэ. Чарующий, прелестный (напр., о голосе)
    Икки кыталык, биир удаҕан истиэхтэн кэрэ, намылҕа силик тойугунан күрэстэһиилэрэ буолла. Амма Аччыгыйа
    Таптал ис кистэлин Барыы эппэттэр Тыл силик кистэлин Ситэн тиспэттэр. Күннүк Уурастыырап
    Сэттэ күнтэн килбэйэр Силик симэҕи иилэллэр, Тоҕус көстөн туналыйар Толомон оһуору туттараллар. С. Зверев
    Силигэ ситтэ — онто-манта барыта толору ситтэ, туох да итэҕэһэ суох буолла. Всё продумано до мелочей, сделано без изъянов и недочётов
    Күһүн таҥара дьиэтин силигэ дьэ ситэн, улахан малааһын буолбут. И. Гоголев
    — Оо, оҕом! Дьэ силигэ ситтэ, күөнү кытта көрсүөр, хааны кытта харсыар сөп буолла. Эрилик Эристиин
    Уонна… дьэ бу, силикпит ситэн аны уус-уран салайааччыланныбыт. Э. Соколов
    ср. др.-тюрк. силик ‘чистый, благородный, изящный’, уйг. силик ‘гладкий, ровный; искусный’

киҥкил-силик

даҕ., поэт. Уйаара-кэйээрэ биллибэт, улахан, кэрэ. Бескрайний, необъятный, чарующий, красивый (о лесе)
Кэҕэлиирэ кыылым Киҥкил-силик тыам Кэрискэ маһыгар Кэдэллэн …… олорор. Өксөкүлээх Өлөксөй
Киҥкил-силик тыаларга Кэҕэ кэлэн кэпсээтин. Эллэй

сиэр-силик

аат. Туох эмэ улахан тэрээһин оҥоһуллар, ыытыллар бэрээдэгэ, олохсуйбут үгэһэ. Установленный порядок, церемония проведения какого-л. торжественного мероприятия
Маннык үгүс дойдулар түмсэр мунньахтарын сиэрин-силигин быһыытынан, кини мунньаҕы олорон эрэ аста. С. Данилов
Онуоха тустууларын сиэрэ-силигэ маннык буолар эбит. Күннүк Уурастыырап
Уруу малааһынын сиэрин-силигин ситэрэргэ икки ыалынан сүбэлэһэн тэриннилэр. «ХС»

унаар-силик

даҕ., поэт. Күөҕүнэн симэммит, киэркэйбит, силигилээбит (айылҕа, от-мас туһунан). Великолепно разукрашенный сочной, густой зеленью (о природе, растительности)
Унаар-силик хатыҥҥа Уруй-тускул этэбин. Эллэй

хампа-силик

аат. Сайыҥҥы көҕөрөн көстөр чээл күөх от-мас, алаасхонуу барыта. Ярко-зелёная листва, долина
Өтөр күһүн кэлиэҕэ, Хампасилик хатыаҕа. Эллэй
Ыйбыт таҕыста. Ыйдаҥаҕа Хаһыҥнаата хампа-силик. М. Тимофеев


Еще переводы:

шик

шик (Русский → Якутский)

м. (туох эмэ) сиэдэрэй, силик.

айгырыын

айгырыын (Якутский → Якутский)

айгырыын силик көр айгыр-силик
Аҕыс иилээх-саҕалаах, Атааннаах-мөҥүөннээх, Айгырыын силик Аҥаат-муҥаат Аан ийэ дойду Айылгылаах аралы далбарыгар, Кэскиллээх киэҥ киэлитигэр Айыллан үөскээбит. Саха нар. ыр. II

роскошь

роскошь (Русский → Якутский)

ж. 1. (великолепие) силик, сиэдэрэй; роскошь обстановки дьиэ тээбиринин силигэ; 2. (излишество) дэлэгэй; вырасти в роскоши дэлэгэйгэ улаат; 3. (изобилие, природное богатство) дэлэй, баай; роскошь южной природы соҕурууҥу айылҕа баайа.

ситинэн

ситинэн (Якутский → Якутский)

сити диэнтэн тут. түһүк
[Максимов:] Биһиги суолбут төрдө манан буолбат дуо? [Сайсары:] Ситинэн. Суорун Омоллоон
Силлиэрэн биэр эрэ сэриигэ, Силиккин ситинэн ситэриэҥ. Р. Баҕатаайыскай

хараланыы

хараланыы (Якутский → Якутский)

харалан I диэнтэн хай
аата. [Левин] быраата, таҥара итэҕэлин, сулууспа, хараланыы бары силигин барытын тыйыстык толорон …… сылдьыбытын өйдөөтө. Л. Толстой (тылб.)

анньылын

анньылын (Якутский → Якутский)

ас диэнтэн атын
туһ. Икки улахан бэс икки ардыгар тоҕо эрэ кыракый тыҥкырай бэстэр сэлэлии анньыллыбыттар. М. Доҕордуурап
Ааттаах алаас ньууругар, Арыы талаҕын анныгар, Арҕаа таала түбэтигэр Аар баҕах анньыллан, Силик баҕах сиэттиһэн, Уйгу силик тоҕооспут эбит. С. Зверев. Арҕаа диэки алтан батыйа анньыллан турар үһү (тааб.: кустук)

бөөлүүн

бөөлүүн (Якутский → Якутский)

көр бөлүүн
Кууһума бөөлүүн аанньа утуйбата. Н. Павлов
Убайа оҕонньор бөөлүүн тиийэн иэйбитэ-туойбута бу баар... П. Ойуунускай
Алаастарга, үрэххэ, Айгыр силик күөх тыаҕа Бөөлүүн кэлэн үктэммит Хаһыҥ хаардаах атаҕа. Баал Хабырыыс

дабатыы

дабатыы (Якутский → Якутский)

дабат диэнтэн хай. аата. Ындыылаах атынан сыыры өрө дабатыы ыарахан
Ытык дабатыы көр ытык II
Арыы ортотунааҕы бу ырааһыйаҕа хас ытык дабатыы ахсын кэриэс сэргэ туруораллара. Л. Попов
Ытык дабатыыга эрдэттэн бары сиэри-силиги ситэрэн бэлэмнэнэллэр эбит. Ойуун

көйөр

көйөр (Якутский → Якутский)

түөлбэ. көр көөнньөр 1,
2
Онтон ыла сайын кэлиитигэр кымыс көйөрөн, ас бэлэмнээн, түһүлгэ тэрийэн, үйэттэн үйэҕэ үгэһи тутуһан сиэр силигин толорон ыһыах ыһыллар буолбут эбит. Саха фольк. Оргуйбут чаанньыкка чэй көйөрдө. «Чолбон»

көмөлгөннүк

көмөлгөннүк (Якутский → Якутский)

сыһ. Өлгөмнүк, балысханнык. Обильно, изобильно
Көп суорҕанын саптан, Нухарыйбыт бааһына Айгыр-силик уйгута, Үүнүүтэ-бурдуга Садымыр хаар анныттан Көхтөөхтүк, көмөлгөннүк Үүннүн диэн, Тоҥ күүстээх тракторынан Тоҥууну тоҕо тыыран, Хойгуо тэйэр Тоҥ сиригэр Уоҕурдуу тиэйэр, хаар типтэрэр. И. Павлов