несов. см. скрутить.
Русский → Якутский
скручивать
Еще переводы:
мускуй (Якутский → Якутский)
туохт. Тугу эмэ күүскэ эрий, кумалаа, имит. ☉ Крутить, вертеть, мять
Күүстээх тыал хахыйаҕы мускуйар. Илиилэринэн тирии кууруор, ньылыбырас буолуор диэри мускуйаллара. Далан
Дохсун тыал түһэн ыйылыы ытыллар Таастары хастыыр, тииттэри мускуйар. М. Ефимов
ср. монг. мушгих ‘крутить, скручивать’, бур. мушхаха ‘крутить, скрутить’
куоһар (Якутский → Якутский)
туохт.
1. Хоһулаан иккини (хаһы даҕаны) өлөрөр гына ыт (хол., кустары). ☉ Стрелять, спаривая цели, чтобы убить одним выстрелом двух или больше (напр., уток). Икки куһу куоһаран түһэрдэ
2. көсп. Урут ситиһиллибит эбэтэр ситиһиллиэхтээх кирбиини (хол., рекорду, былааны) аһара түс. ☉ Превзойти ранее достигнутый или намеченный результат
Алдан кылаатын арҕарбыт, Үрдүк нуорманы куоһарбыт Горняк дыраагата уоскуйда, Чоҕо, көмүһэ кылбайда. Эллэй
Хаһыаттан ааҕан биллибит, Хайҕаммыт биһиги таайбыт: Былаанын быдан аһарбыт, Пятилетканы куоһарбыт! П. Дмитриев
ср. др.-тюрк. хавшур ∼ хабшур ‘соединять, складывать’, кирг. куушур ‘скручивать, прижимать’
утахтаа (Якутский → Якутский)
I
туохт. Утахта биэр, утахта иһэрт; утаҕынан хааччый. ☉ Давать пить кому-л., поить кого-л.; снабжать, обеспечивать кого-л. питьём, напитком. Айан киһитэ ааспыта буолуо, Суол киһитэ тутайбыта буолуо, Айыы амтаннаах аһына аһатыҥ, Сөлөгөйүнэн утахтааҥ Дьулуруйар Ньургун Боотур оҕоккобун! Ньургун Боотур
Эмиий үүтүнэн иитиллэн Эмньик тамыйах буолтум. …… Көлүкэ күөл уутунан утахтаан Көкөт бороон оҥорбуттара. Е. Иванова
Эбэм алтан сылабаартан хойуу үүттээх чэйинэн ыалдьыттарын утахтыыра. И. Федосеев
Төрөөбүт ийэбит курдук биһигини үүтүнэн утахтаан уонна аһатан улаатыннарбыт дойдубутун таптааһын — ытык эбээһинэспит буолар. М. Шолохов (тылб.)
II
туохт. Утахта, утахтарда оҥор. ☉ Скручивать, сплетать что-л. из нескольких составных частей. Кымньыытын үс утахтаабыт
түүр (Якутский → Якутский)
туохт.
1. Туох эмэ сымнаҕаһы, хаптаҕайы бэйэтин бэйэтигэр эрийэн төкүнүччү суулаа. ☉ Скручивать, скатывать, свёртывать что-л. в рулон, в трубочку (напр., бумагу)
Максим саҥата суох умса көрөн олорбохтоон баран, туран оргууй чөртүөһүн түүрдэ. Н. Лугинов
Көбүөрү харайарга түүрэн баран кураанах сиргэ уурарга сүбэлэнэр. Дьиэ к. Таҥаспытын эр-биир түүрэн, баайан, таһааран сыарҕабытыгар уурдубут. «ХС»
△ Тугу эмэ хомуйа сөрөөн биир сиргэ мус, холбоо (хол., оту). ☉ Собирать в охапку, валковать (напр., сено)
[Тойонуом!] Тоҕус салаалаах локуора күөх отто Түүрэн киллэрэҥҥин, Дьиэни отто хотоҕоһунан Тэлгээн күөгэтэн кэбис. Саха нар. ыр. II
Оту дьааҥылардыы икки хотуур суолун (барыы уонна кэлии) кэккэлэһэ түһэрин курдук охсор буоллахха, түүрэргэ ордук. «Кыым»
2. көсп. Кимтэн эмэ тугу эмэ модьуйан ыххай, ык. ☉ Принуждать, заставлять кого-л. сделать, совершить что-л. [Чунуобунньук] тоҕо таһыырга кыттыбаккын аны биирдэ эт диэн түүрдэ. С. Сарыг-оол (тылб.)
ср. др.-тюрк., кирг., тув., казах. түр ‘сворачивать, заворачивать, свёртывать’