1) черпать (что-л. жидкое); ууну солуурунан сомус = черпать воду ведром; 2) перен. разг. получать что-л. в изобилии без особого труда; элбэх балыгы сомсубуттар они наловили очень много рыбы (т. к. напали на место, изобилующее рыбой).

туохт.
1. Тугу эмэ (хол., убаҕаһы) кыра иһитинэн баһан ыл. ☉ Черпать чем-л. что-л. (жидкое, сыпучее)
Мөссүйүөн дьоно сарсыарда ампаалыктаһан тимир куруусканан итии ууну сомсон иһэллэр. Амма Аччыгыйа
Чымаан кинээс …… хамсатынан табаҕын сомсон ылаат, хататын сахпытынан барда. Эрилик Эристиин
Уол мууһу ойбоннуу тэһэн баран, солуурунан ууну толору сомсон ылла. «ХС»
2. көсп. Тугу эмэ бэрт элбэхтик, өлгөмнүк бул, туохха эмэ үгүөрүтүк тигис. ☉ Извлекать, получать что-л. в большом количестве, в изобилии
Дьон бары сайын барахсан быйаҥыттан сомсон хаалаары үлүмнэһээхтииллэр. И. Гоголев
Норуот ырыаһыта айар тиэмэтин олохтон бэйэтиттэн сомсор. «ХС»
[Нүөлсүтүллүбүт] сиртэн гектаартан ортотунан сүүрбэ биэс-отут сэнтиниэр оту сомсоллор. Ходуһа х.
ср. каракалп. шөмиш ‘черпак (то, чем черпают)’