Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сонордооһун

сонордоо диэнтэн хай
аата. Саха тыйаатырын салайааччыта 1928 сыллаахха буруйа суоҕар ыар сонордооһуҥҥа түбэспитэ. Н. Габышев
Былыргы киһи тыа кыылларын сонордооһунун таһынан, өрүс, күөл балыгын бултаһара. «ХС»
Хаһаайыстыба сүрүн салааларынан таба иитиитэ уонна кылааннаах түүлээҕи сонордооһун буолар. «ЭК»

сонордоо

туохт.
1. Булду эбэтэр киһини суоллаан кэнниттэн батыс, эккирэт; суоллаан бултаа (ордук түүлээххэ этиллэр). Преследовать по следам зверя или человека; промышлять, выслеживая (обычно пушного зверя)
Күн ахсын [Фёдор Охлопков] өстөөҕү сонордуур. Кини сыалга ылбыт ньиэмэһэ — өлбүт ньиэмэс. Д. Кустуров. Биирдэ Күндэлэй туундараҕа кыыл табаны хойобуннаан баран өр сонордуур. «ХС»
Кииһи сир-сир аайы араастаан бултууллар. Холобур, киин оройуоннарга ытынан сонордууллар. «ХС»
2. көсп. Туох эмэ тута ситиһиллибэти, сыралааҕы эккирэт, дьаныс. С упорством гнаться за чем-л. труднодостижимым
Ийэкээм, сырдык сыалы Сонордоон өр тэлэһийдим, Элбэх киэҥ куйаар тыалын санныбынан силэйдим. И. Гоголев
Түөрт-биэс сыаналары үрдүкү кылаастар оҕолоро үчүгэй киинэҕэ билиэти булар курдук сонордууллар. Н. Габышев
Кини санаата көмүстэн уонна сонордообут дьолуттан арахпат. И. Бочкарёв
3
кэпс., көр сойуолаа. Бэрэссэдээтэл тойоммут иирээри гыммыт быһыылаах. Тоҕо эрэ миигин өһүүр, миигин наар сонордуур. П. Ойуунускай
Соҕотохтуу миигин наар Сонордооҥҥут хаһымаҥ. Миигин кытта хаарыллыах Биир да киһи суох дуо, ама? Р. Баҕатаайыскай
[Урут] норуот туһугар биир эмэ ыалдьааччы …… тахсаары гыннаҕына, араастаан сонордоон, баайсан, балыйан туран, самнары тэпсэр этилэр буолбат дуо? Амма Аччыгыйа

Якутский → Русский

сонордоо=

прослеживать, выслеживать (зверя) по первому осеннему снегу; тайаҕы сонордоо = выследить лося по первому осеннему снегу.


Еще переводы:

травля

травля (Русский → Якутский)

ж. 1. охот, эккирэтии, сонордооһун; 2. перен. (преследование) эккирэтии, сонордооһун.

хаайталааһын

хаайталааһын (Якутский → Якутский)

хаайталаа I диэнтэн хай
аата. Урут урусхаллааһын, сонордооһун, хаайталааһын туһунан үгүстүк этиллэрэ. ПГИ БМС
Дьокуускайга сэбиэт дьокутааттарын хаайталааһыны утарар собостуопкаҕа кыттыбытым. «ХС»

тордуйалааһын

тордуйалааһын (Якутский → Якутский)

тордуйалаа диэнтэн хай
аата. Тииҥи суолун суоллаан ытан ылыыны, өссө чуолкайдык эттэххэ, күһүн бастакы хаарга суолунан көрдөөн бултааһыны тордуйалааһын диэн ааттыыллар. Р. Кулаковскай
Итини таһынан бултааһын актыыбынай ньымалара бааллар: ытынан туттарыы, күрэтии, сонордооһун, кэрийии, тордуйалааһын [сытарын көрөн бултааһын]. ТСКБ

кыыллааһын

кыыллааһын (Якутский → Якутский)

аат.
1. Дьиикэй табаны, тайаҕы бултааһын, сонордооһун. Охота на дикого оленя, лося.
2. Сойуолаһыы, өһүрэн, хатыһан эккирэтиһии. Преследование кого-л., погоня за кем-л. [Манчаары] маачаха ийэтиттэн, быраатыттан, балтытыттан, дьиэтиттэн уон аҕыс-тоҕус сааһыгар арахсан, наар эккирэтиигэ, кыыллааһыҥҥа барбыта үһү. Саха сэһ. II
[Таня:] Ким эмэ сыыһатын ыйдаҕына, аҕам барытын соруйан эккирэтии, кыыллааһын курдук түҥнэри өйдүүр, ордук өчөһөн иһэр. Л. Габышев

тибилгэн

тибилгэн (Якутский → Якутский)

  1. аат.
  2. Туох эмэ тибиллэн биир сиргэ кэлэн мунньуллубута, чөмөхтөммүтэ. Наметённый ветром занос
    Ол Ясачнай тоҕойугар буор тибии баар. Ол тибилгэнтэн быһа түстэххэ өрүс көнө сүнньэ субу турар. «ХС»
  3. көсп. Туохтан эмэ сылтаан, төрүөттэнэн тахсыбыт айдаан-куйдаан, аймалҕан, сүпсүлгэн. Беспорядки, волнения, суматоха, возникшие вследствие чего-л.
    Үс ыйдааҕыта манна олбуор иһэ толору оҕолорум күүгээннэрэ этэ… Киириитахсыы тибилгэнэ этэ. П. Тобуруокап
    Сэрии уордаах тибилгэнин кытта аргыстаһан арҕаа диэки айанныы турдубут. Т. Сметанин
    Тутатына хомуньуустары, хомсомуоллары, өрөпкүөмнэри тутуу, сонордооһун, хаайыы, …… нэһилиэнньэни халааһын тибилгэнэ кэлбитэ. «ХС»
  4. даҕ. суолт. Элбэх кэлиилээх-барыылаах, сырыылаах (суол). С оживлённым, интенсивным движением (о дороге)
    Мантан кини барбыта Тибилгэн айан суолунан. Р. Баҕатаайыскай
    Мин былырыыҥҥа диэри ыҥыыр атынан үнүөхтэтэн айаннаабыт сирбэр тибилгэн айан суола баар буолан хаалбытын сөҕө саныы турбутум. С. Никифоров
    Сардаана Михайловна матасыыкылын собуоттаан тигинэтээт, тус илин сыыйыллар тибилгэн айан суолун диэки эргитэ тутта. «ХС»
сонордот=

сонордот= (Якутский → Русский)

побуд. от сонордоо=.

сонордотолоо=

сонордотолоо= (Якутский → Русский)

многокр. от сонордоо=.

мүөт

мүөт (Якутский → Якутский)

аат.
1. Хойуутуҥу сыыйыллаҕас минньигэс ас (сибэкки симэһиниттэн хомуйан ыҥырыа оҥорбута). Мёд
Мүөтү мунньар ыҥырыа Лоҥкуначчы туойда. Эллэй
Охсуллубут от сыта минньигэс мүөт сытынан аҥылыйар. Эрилик Эристиин
Ол аата, эн тойон ыҥырыа курдук мүөккүн мөлүйүөн сибэккиттэн хомуйаҕын? Н. Лугинов
2. көсп. Туох эмэ саамай үчүгэйэ, сүмэтэ. Сладость, удовольствие, наслаждение, смак
Лаврентий Николаевич дьэ олох мүөтүн амсайан испитэ, өйөсанаата дьэ күүһүрбүтэ. Н. Габышев
Сал гынын чэбдигэ диибин диэн. Туох эрэ минньигэс мүөтү у ул а а н э р э р и ҥ к урдук. Н. Заболоцкай. Булчут киһи булду сонордооһуҥҥа олоҕун барыыр, поэт киһи — ырыа ымыытын сойуотугар, тыл мүөтүн эккирэтиитигэр. Доҕордоһуу т.

сонордос=

сонордос= (Якутский → Русский)

совм.-взаимн. от сонордоо=.

хараардыһыы

хараардыһыы (Якутский → Якутский)

хараардыс диэнтэн хай
аата. Хаһан да хатыламматын хара дьайдаах хараардыһыы, бэйэ бэйэни сонордоһуу, бөлөхтөһүү курдук сидьиҥ, сааттаах дьарык. «Чолбон»