сопеть; шипеть; муннугунан тыынан сыыгынаа = сопеть носом; оһоххо инчэҕэй мас умайан сыыгыныыр в печке шипят сырые дрова.

1) сопеть; дышать носом; 2) перен. раздражаться, сердиться; кыыһыран буугунаата он рассердился.

тыаһы үт. туохт. Саҥа-иҥэ таһаарбакка эрэ кыратык хаһыҥыраан ыла-ыла сыыгынаа. ☉ Сопеть, тихонько всхрапывая.

1) тихо храпеть, сопеть; утуйан бурдьугунаа = спать, тихо посапывая; 2) тихо журчать; үрүйэ сүүрэн бурдьугунуур тихо журчит речка.

звукоподр. 1) производить повторяющийся шелестящий шум; суор көтөн суукурдаата ворон летит, шумно взмахивая крыльями; 2) сопеть; 3) водить по чему-л. тупым ножом.

туохт. Тыастаахтык, ыараханнык тыын, сыыгынаа. ☉ Сопеть, тяжело дышать
Весовщиков ыар баҕайытык сыҥырыалыыра. М. Горькай (тылб.)
Василий остуол дьааһыгар төҥкөйбүтэ, сыҥырыалаабыта. Г. Николаева (тылб.)

тыаһы үт. туохт. Быстыбакка уһуннук «сыы» гынан тыаһаа (хол., инчэҕэй мас аанньа умайбакка тыаһыыра). ☉ Сопеть, тяжело дышать через нос; шипеть
Киһи тыына хаппыт оту сахсыйан эрэрдии сыыгыныыр. Н. Якутскай
Дьиэ иһэ эмиэ чуумпу. Оһох сыыгыныыр. Н. Габышев
Суон Даарыйа, аҕылаан сыыгынаабытынан киирдэ, Маша аттыгар олордо. М. Доҕордуурап
ср. бур. шииганаха ‘сопеть; шипеть’, эвенк. чугина-ми ‘засопеть’, сигина-ми ‘зашипеть (о змее)’

тыаһы үт. туохт. Муннугун улаханнык хаһыҥыраччы тыаһат. ☉ Сильно, шумно сопеть; издавать свистящие звуки, храп (носом)
Эһээ Егор утуйан муннун тыаһа араастаан баччыгыныыр. М. Доҕордуурап
Атыттар эмиэ муостаҕа сылбах курдук сыттылар да, муннуларын тыаһа баччыгыныыр. Далан

тыаһы үт. туохт. Биир тэҥ бүтэҥитик эрээри түргэн-түргэнник тыын (хол., утуйа сытан). ☉ Тихо, но учащенно дышать, сопеть, посапывать во время сна
[Нюта:] Чыычааҕым эрэйдээх утуйда дуу? Уу... Ньыыгыны, утуйан, бурдьугунайан хаалбыт дии. С. Ефремов

туохт. Утуйа сытан муннугун тыаһат. ☉ Слегка храпеть, сопеть носом во время сна
Волга эбэ эмпэрэ биэрэгин үрдүнээҕи түҥ тыа иһэ, сүүһүнэн киһи утуйан куччугунатарын, сорох үлүгүнэйэрин иһиллээбиттии, ылы-чып иһийдэ. А. Данилов