Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сөҕүрүй

туохт.
1. Умайан бүтэн улахан төлөнө, суоһа суох буол (күүстээх уот умуллан барыытын этэргэ). ☉ Догорая, затухая, терять жар и яркость (об огне)
Тобук тардыстан, сөҕүрүйэн эрэр уотун чоҕун одуулуу олордо. Н. Лугинов
Оһох уота сыыйа сөҕүрүйэн, улам-улам харааран, балаҕан иһэ түлүк хараҥанан туолан испит. П. Аввакумов
Удаҕан таҥаһын …… уот сөҕүрүйбүтүн кэннэ сараҕыта уурдулар, бэрийдилэр. Н. Босиков
2. көсп. Уҕараан, төннөн уота-төлөнө суох буол, уостан бар (киһи иэйиитин этэргэ). ☉ Ослабевать, увядать, утихать, угасать (о чувствах человека)
Кинилэр доҕордоһуулара күн бүгүҥҥэ диэри сөҕүрүйэн көрбөккө, салҕана турар. И. Федосеев
Таптал уота сүрэххэр Сөҕүрүйдэ дуо бэлиэр? Айталын
Кини үөрэнээччилэригэр тустууга үйэлэрин тухары сөҕүрүйбэт таптал уотун умаппыта. ПП ОА

Еще переводы:

сөҕүөрүй

сөҕүөрүй (Якутский → Якутский)

көр сөҕүрүй
Мөккүөр сонно тута сөҕүөрүйэ, уоста охсор. Сэмээр Баһылай
Оҕонньор уһуктан кэлбитэ — уота сөҕүөрүйбүт. «ХС»

сөҕүөр

сөҕүөр (Якутский → Якутский)

сөҕүрүй диэн курдук
Сөҕүөрэн эрэр оһох уотун имик-самык умайар тыаһа иһиллэр буолла. Ф. Захаров
Оһох уота сөҕүөрэн, дьиэ иһин имик-симик сырдаппыта. П. Аввакумов

сөҕүрүйүү

сөҕүрүйүү (Якутский → Якутский)

сөҕүрүй диэнтэн хай
аата. Уот сөҕүрүйүүтэ тордох иһэ хараҥарда. И. Данилов
Уот лаппа сөҕүрүйүүтэ Аргыстай …… баттата сыһан уһуктан кэллэ. И. Никифоров

сөҕүрүс гын

сөҕүрүс гын (Якутский → Якутский)

сөҕүрүй диэнтэн көстө түһүү. Күөс оргуйан, солуур таһынан тоҕунна
«Һай эбээт, дьолбун дьэ буллум, аһаатым-сиэтим» диэбиттии, уот сөҕүрүс гына түстэ. Н. Босиков

тунаарыҥнаа

тунаарыҥнаа (Якутский → Якутский)

тунаарый диэнтэн б
тэҥ көстүү. Харытыана саҥата суох туран, күөх сатыын ырбаахыта тунаарыҥнаан хаалла. Амма Аччыгыйа
Сөҕүрүйбүт кутааттан үрүҥ буруо унааран тыа диэки тунаарыҥныыр. СЮ ЫБ

сирэлит

сирэлит (Якутский → Якутский)

сирэлий диэнтэн дьаһ
туһ. Күөт кыымтан төлөнү сирэлитэр. С. Федотов
Лука Никифорович ити аҕыйах тыла …… сөҕүрүйүөх курдук гыммыт баҕа санаам көрдүгэнин хаттаан сирэлиттэ. «ХС»
Левинсон кураанах от итиэннэ амынньыар быраҕан, уотун сирэлиттэ. А. Фадеев (тылб.)

сөҕүрүт

сөҕүрүт (Якутский → Якутский)

сөҕүрүй диэнтэн дьаһ
туһ. Коля Харитонов эдэр саас күүркэйиитин сөҕүрүтэн көрө илик дьоллоох. С. Федотов
Оҕонньор уолаттарын бу Илин Харбалаахха кини аатын ааттаталларын, өтөх уотун сөҕүрүппэттэрин курдук саныыра. «ХС»

сөҕүрээ

сөҕүрээ (Якутский → Якутский)

сөҕүрүй 1, 2 диэн курдук
Отчуттар сөҕүрээн эрэр кутаа аттыгар …… өр сэһэргэспиттэрэ. Софр. Данилов
Сүлүһүн сүүнэ тапталым Сөҕүрүүр күннээх буоллаҕына, Сүнньүм быһыннын. П. Тулааһынап
Аргыһым сөҕүрээбит кутаабытыгар маһы уурталаан, күөдьүтэн биэрдэ. «ХС»

бүтэһик

бүтэһик (Якутский → Якутский)

даҕ. Саамай кэнники. ☉ Самый последний. Бүтэһик тыл. Сэрии бүтэһик сыла
□ Уон биирис, бүтэһик туһаҕын аннынан атыыр кырынаас ааттааҕа ааспыт. Амма Аччыгыйа
Оо, Нүһэр Дархан, бүтэһик төгүл Эн ытык хатыҥ суугунун иһиллээ, Өһүөнү тэрийбит өһүөнтэн өлөр, Кырыыһы ыспыкка кырыыс ананар. И. Гоголев
Кулуһун, бүтэһик буруотун ыытан, хараара сөҕүрүйэр. П. Аввакумов

таҕаан

таҕаан (Якутский → Якутский)

аат. Иһити ууран аһы буһарарга аналлаах атахтаах тимир ии. ☉ Таган для приготовления пищи
Алаадьы буһараары таҕаан анныгар кыһыл чоҕу тардыбыт курдук, былыт сөҕүрүйэ кыыһар. И. Гоголев
[Ыстапааһа] кыһыл чоҕу тарыйбахтаат, үс атахтаах тимир таҕааны туруорда, хобордооҕу уурда. В. Протодьяконов
Таҕаан анныгар тардарга, Сылабаарга талан угарга Мантан ордук чохтоох маһы Манна булбат үһү киһи. М. Тимофеев