напрасно, понапрасну, зря; таах манна кэлбиппин я зря сюда пришёл; тааҕы саҥарыма ты напрасно так говоришь; таах даҕаны всё же, всё ж таки; кини таах даҕаны сыыспыт эбит всё же он, оказывается, ошибся; таах даҕаны элбэх киһи мустубут всё ж таки много народу собралось.

совершенно зря; таах-сибиэ барбыппын я, оказывается, пошёл туда совершенно зря.

I
1. сыһ.
1. Бостуой, борубостуой, халтай (холбоһор тылларыттан тутулуктанан атын араас дэгэттээх буолуон сөп). ☉ Напрасно, зря, без пользы (может получить различные оттенки в зависимости от значения сочетающихся слов). Пётр Иванович ол эрэйэ таах хаалбата, сиэнчэр бөдөҥ табалар кини салайар сопхуоһугар элбээн эрэллэр
□ Ити былыр таах хаалан турар куһаҕан баҕайы маар сир этэ. Күндэ
Кэлэ-бара икки күнү таах сүтэриэхпит. Амма Аччыгыйа
«Таах эрэйдэнэҕит — дииллэр оҕонньоттор, …… эн дьону хааларга үлэлэтимэ». А. Фёдоров
2. Көннөрү, мээнэ, мээнэҕэ (наадата, сыала-соруга суох). ☉ Без особого намерения, просто так, бесцельно
[Чокуурап:] Ити Сарапыана таах сылдьар үһү. Солко Миитэрэй эмиэ таах сылдьар. С. Ефремов
Дабыыт үөһэттэн аллара иҥнэри дьоодьоҥнотон илии баттаабытын таах олоруохтааҕар сыныйан одууласта. У. Нуолур
3. кэпс. Көҥүл, эрэйэ суох, кэбэҕэстик. ☉ Свободно, запросто, без всяких усилий. Арамаан кинини таах кыайыа
□ Адьас чыыбырҕаама, таах тыыгын иҥнэри тутан кэбиһиэм. Э. Соколов
Көбүөргэ сүрдээх бытаан курдук, наһаа холку тустуук. Наада тирээтэҕинэ, таах тиэрэ хатыйан түһэриэ. И. Федосеев
2. даҕ. суолт. Туох да уратыта суох, көннөрү. ☉ Ничем не примечательный, обычный
Үлэ оҥорумтуота таах күннэрдээҕэр уон-уон үс бырыһыан үрдүүр диэн суруйаллар. И. Кычкин. Киирик таах киһи буолбатах, кини өлөрүгэр киирэн биэрбэтэҕэ буолуо. С. Ефремов
♦ Тааҕы таах кэпс. — улаханнык кыһаллыбакка, ыарырҕаппакка эрэ, эрэйэ суох, аа-дьуо. ☉ Легко, без труда, без усилий
Бу диэки кыһыллар салалыннылар да, биһиги ойуурга тоһуйа сытан тааҕы таах тоһурҕаталаан кэбиһиэ этибит. Л. Попов
Сарсыарда өттүгэр сорох түргэн холлоох уолаттар куоталлар ээ. Ол гынан баран киэһээҥҥи омурҕан кэнниттэн тааҕы таах мин инникилиибин. ССХУо
Талбыт табаары ыскылаакка ыга симэ сытан ыһатоҕо атыылаан эрэйэ суох былааны тааҕы таах куоһара охсон кэбиһэр. «Кыым»
русск. так
II
көр даах
Тураах эристиин Турулус-тарылыс көрөн, Тумсун ыһыктыбакка эрэ, Таалбахтаан баран, Таҥалайын эрэ хамсатан: «Таах», — диэтэ. Күн Дьирибинэ
Кинилэри [чыычаахтары] быйыл эрэй бөҕөнөн манна кыстаабыт, онон киэбирбит, улаханнык санаммыт хара тураах мөҕөн ааста: таах-таах, таах-таах! Н. Габышев

сыһыан холб. Этиллэр санаа чахчылааҕын «оннук да буолуо» диэн бигэргэтии. ☉ Выражает уступительно-утвердительную оценку достоверности высказываемой мысли: так-то
Таах даҕаны, бэрт өйдөөх-төйдөөх уол. И. Семёнов
Таах даҕаны, эйиэхэ, кыыс оҕоҕо, улахан ыарахан үлэ буолуохтаах. «ХС»
Таах даҕаны, кэргэннэниэхпин бэркэ дураһыйабын эрээри, кыыстан куттанарым бэрт эбээт. ССХУо

1. сыһ. Туох да туһата, суолтата суох. ☉ Напрасно, зря
   Таах-сибиэ тылбай-өспөй буола турума. Суорун Омоллоон
   «Улахан сиэтин… Тарҕаһыахха… таах-сибиэ анньыһаммыт», — дэһэ-дэһэлэр тарҕаһаллар. Суорун Омоллоон
   Ийэтэ …… уолун дэлби мөхпүтэ: ыты таах-сибиэ киллэрбитин, өссө кини туох-туох алдьархайы оҥорорун ахтыбыта. Далан
   «Мин бааһым адьас да кыра, — дии-дии кини хап-харанан көрүтэлиир. — Манна [госпитальга] таах-сибиэ, алҕас киллэрэн кэбистилэр». С. Никифоров
2. сыһыан холб. Хомойууну, кэлэйиини; хом түһүүнү, суҥхарыыны көрдөрөр. ☉ Выражает сожаление, разочарование; выражает недовольство
   «Таах-сибиэ!» — диэбитэ, онтон иһигэр салгыы «эйиэхэ тахсаммын» дии санаабыта. А. Фёдоров
   Ээ, таах-сибиэ! Аны сыбаайбаны тэрийбэтэх тэрийдин. И. Семёнов
   «Таах-сибиэ! Кыра оҕолору түөкэйдээн эрэр курдук кэпсэтии», — Вильям сапсыйан кэбиһэр. В. Яковлев
   русск. так себе