туохт.
1. Күүскэ тарҕан, барыны бары сабардаа (хол., сыт, буруо туһунан). ☉ Насыщать, наполнять окружающий воздух (напр., о запахе, дыме)
Биэрэккэ сытыйбыт балык, түүнүгүрбүт табах сыта тунуйар. Амма Аччыгыйа
Түптэ сыта сири-дойдуну тунуйда, бары сааскы кэрэ сыты барытын баһыйда. Л. Попов
Буруо тунуйан, халлаан да, күн да баара биллибэт, биир кэм бүдүө-бадыа тумарык турар. В. Протодьяконов
2. Элбээн, дэлэйэн, киэҥник тарҕан. ☉ Распространяться, разноситься (напр., о новостях); увеличиваться в числе, заполонять собой что-л. (о ком-л.)
[Туоскун:] Ол сонун обургу сири-сибиири тунуйбут буолуохтаах. Софр. Данилов
Күн диэн тыл Быраман дьыллартан бар-дьоҥҥо тунуйбут. Эллэй
Кумалаан хойдор, тулаайах тунуйар …… амырыыннаах дьыл ааҥнаан кэлэн эрэр буолбат дуо, доҕоттоор! Суорун Омоллоон
Үрүҥ бандьыыттар, сытыган от курдук, улууһу бүтүннүү тунуйан истилэр. В. Протодьяконов
3. Тэнийэн сабардаа, бүрүүкээ (хол., чуумпу). ☉ Заполнять, охватывать собой что-л., устанавливаться повсеместно (напр., о тишине)
[Киэһэ] Туох барыта утуйар, Нуурал, чуумпу тунуйар. Күннүк Уурастыырап
Туох утуйуох — Бары утуйда. Уоскуйуу долгураҥа Бу кэмҥэ тунуйда. Кыраһа к. Халлаан урсуна сабылыннар сабыллан, боруордар боруоран, ыастыйан, борук-сорук тунуйда. МС Т
4. Тарҕанан, элбэх киһиэхэ баар буол, сыһын (дьаҥ, куһаҕан дьаллык туһунан). ☉ Охватывать многих, распространяться (о болезнях, вредных привычках)
[Арыгы] Саха сирин барытын сабардаата, Тоҥус сирин ордорбокко тунуйда. Өксөкүлээх Өлөксөй
Доҕор-атас тумнубатын, Тумуу-сөтөл тунуйбатын! Күннүк Уурастыырап
ср. бур. тунаха ‘стлаться’, тув. дун ‘засоряться’
Якутский → Якутский
тунуй
Еще переводы: