Якутские буквы:

Якутский → Якутский

тутахтык

сыһ. Ситэтэ суохтук, итэҕэстик-быһаҕастык. Недостаточно, неполно
Үлэ бу айылаах оҥордо диир буоллаххына, дьэ, алҕаһыыгын, өйдөөхтүк буолбакка, тутахтык саныыгын. Н. Босиков
Биһиги национальнай муусука уратыта диэни олус тутахтык, дьаратык өйдүүр быһыылаахпыт. С. Данилов
Сири оҥорууга тутахтык, бүгүҥҥүнэн эрэ дьаһаныы, кэнэҕэс харгыс буолар. ПАК НТ

тутах

  1. даҕ.
  2. Хайа эмэ өттүнэн ситэтэ, толорута суох, итэҕэс. Недостаточный, неполноценный в каком-л. отношении. Тутууларын матырыйаала тутах
    [Варя:] Олорор эрдэххэ бары барыта тутах курдук этэ, көһөөрү хомуннахха элбэҕэ сүрдээх. С. Ефремов
    Сэһэҥҥэ ойууламмыт айылҕа аҥардас Тогойкиҥҥа эрэ сыһыаннаһарын курдук быһаарыы тутах буолуо этэ. ФЕВ УТУ
    Чепалов оннооҕор түптэлэс тымныыга, кыһыҥҥы тутах, кылгас күҥҥэ баһаамы оҥорор. А. Пахомов. Дьэгдьийэ түһүөхпүн, сатаннаҕына тутах билиилэрбин саҥарда түһүөхпүн баҕарабын. «ХС»
    Атыттарга кыайан тиийбэт, баһыйтарар, арыый анныкы. Уступающий кому-чему-л. в чём-л., неполный
    Тылга уһулуччу да уопуттаах киһи билиитэ бүттүүн норуот тылыгар тэҥнээтэххэ, биллэн турар, тутах. АПС СЛ
  3. Тиийиммэт-түгэммэт, туохха эмэ кыһалҕалаах. Испытывающий недостаток, нужду в чём-л.
    Айан киһитэ аас, суол киһитэ тутах, сырыы киһитэ сылаамсах (тыл ном.). Бэйэтэ да аһыыр аһынан кэмчи, таҥнар таҥаһынан тутах кырдьаҕас оҕонньорго Сүөдэрдээх хайдах найыланан олоруохтарай, бириискэлэри кэрийэн үлэ көрдөһө бараллар. Н. Якутскай
  4. көсп. Муҥутах, кыараҕас (хол., өйсанаа туһунан). Недостаточно глубокий, ограниченный (напр., об уме, сознании)
    Кини [Хабырылла] Кууһуматааҕар өссө ордук хоһуун киһи эрээри тутах, ыгым санаалаах. Эрчимэн
    Кэрэни-киэргэли, сэнэҕи-сиэдэрэйи сөбүлээбэт, өссө ону туох эрэ атыҥҥа холуур тутах санаалаах дьон баар буолааччылар. Г. Нынныров
    Үчүгэйдик толкуйдаан көрбүтүм буоллар ньии, оо, тутах да өйдөөх муҥнаахпын ээ! С. Курилов (тылб.)
  5. сыһ. суолт. Хайа эмэ өттүнэн ситэтэ суохтук, итэҕэстик-быһаҕастык. Недостаточно, не в полной мере
    Айылҕа кими да ордук, тутах туппакка биир тэҥник биэбэйдиир, быйаҥын үллэрэр. В. Титов
    Оҕону иитии оскуола эрэ дьыалатын курдук тутах саныыллар. АИИ НУо
  6. аат суолт. Тугунан эмэ тутаабыт, тиийиммэт киһи. Человек, испытывающий недостаток, нужду в чём-л.
    Таҥара баара буоллар тулаайаҕы-кылгаһы, тутаҕы аһыныа этэ. Н. Түгүнүүрэп
    Илии тутах көр илии. Саламалара илии тутах кылгас буолан биэрдэ. Тутах тутун — тугу эмэ санааҥ ситэ туоларын курдук оҥорума, дубук тутун. Не довести дело до конца, смалодушничать, оробеть
    Ол эрээри Тимир Саппыкы тутах туттан, халты дайбаан кэбиспитэ. Д. Таас
    Торҕон бөрөттөн [өстөөхтөн] Толлон турдахпытына, Тутах туттан Чугус гыннахпытына, Үүнэр ыччаттарбыт Үөҕүү гынныннар. С. Васильев
    ср. алт. тутак ‘недостаток’, бур. дутагдал ‘нехватка’

Еще переводы:

недокормить

недокормить (Русский → Якутский)

сов. кого тутахтык аһат, аанньа аһатыма.

дубук-дабык

дубук-дабык (Якутский → Якутский)

сыһ.
1. Тутахтык, ситэтэ суохтук, ситэри оҥорбокко. Неполно, недостаточно, нерешительно
Санаабар дубук-дабык быһыыламмыт, этиэҕи эппэтэх, оҥоруоҕу оҥорботох наар мин. С. Данилов
[Налбыһах] тула көрдүү, тула кэтии дубук-дабык сылдьыбыта. Күннүк Уурастыырап
Арай соҕотох киһи аһы да сатаан амтаһыйа аһаабат, тугу гыммыта барыта дубук-дабык. «ХС»

итэҕэстик

итэҕэстик (Якутский → Якутский)

сыһ. Ситэтэ, толорута суох, тутахтык. Недостаточно; неполно
Аҥаар илиилээх да буоллар, кини урукку үлэлиириттэн итэҕэстик үлэлээбэккэ соруммут. Суорун Омоллоон
- Кэпсэттибит дии. - Итэҕэстик кэпсэттибит, - диэт, Сеня кинини бэйэтигэр чугаһата тарта. М. Доҕордуурап
Механизированнай аҥаардаах звенолар быйыл даҕаны, былырыын даҕаны биһигиннээҕэр улахан итэҕэстик үлэлээтилэр. «ХС»

акаарытык

акаарытык (Якутский → Якутский)

  1. сыһ. Баар балаһыанньаҕа сөп түбэспэттик, тутахтык; өйө суохтук (быһыылан, саҥар, оҥор уо. д. а.). Неумно, глупо (поступать, говорить, делать и т. д.)
    Кэл даа, кэлиий, кэрэ Кээтии, Кэпсэтиэхпин мин баҕардым. Алҕас, кэбис! Ахта, кэтии, Акаарытык да саҥардым!.. Күннүк Уурастыырап
    «Чэ-чэ, суруйаргын эрэ бил! Акаарытык тыллаһа олорума», — аҕата күөмэйин соното соҕус саҥарда. М. Доҕордуурап
    Өһүөнү өйдөөбөппүн өрүүтүн, Бырастыы гынабын барытын: Ким миигин акаарытык үөхпүтүн, Албыннык хайҕаабытын. И. Гоголев
  2. даҕ. суолт. Акаарытыҥы быһыылаах, акаары соҕус. Глуповатый, дураковатый
    [Ньукуус:] Онто суох уол акаарытык соҕус киһи буолуо ээ. [Балбаара:] Акаарыта туох буолуой, хайа, баайдара, астара, таҥастара бэрт буоллаҕа дии. Эрилик Эристиин
дубук

дубук (Якутский → Якутский)

сыһ. Итэҕэс, ситэтэ суох, тиийбэт гына, тутахтык. Недостаточно, неполно, половинчато
Охоноос туоһу тутум холобурдаах дубук үктээн баран, туора үҥкүрүйбэхтээн кэбистэ. Амма Аччыгыйа
Этэр, сүбэлиир дубук эбит бу түбэлтэҕэ. Софр. Данилов
Наһаа туттунан дубук суруйуу хоһоону, кэпсээни эмиэ сымыйа өҥүнэн кырааскалыыр кутталлаах. Эрчимэн
Дубук тутун кэпс. - кыаххын ситэ туһаммакка хаал, кыайа-хото оҥорума. Не доделать, делать что-л. недостаточно, не полностью, не доводить до конца; не суметь использовать свои возможности сполна
Өстөөххө дубук туттар куруутун иэстэбиллээх буолар эбит. Софр. Данилов
Субу ситэ кэбэн ылыахча буола-буола, туой дубук туттан биэрэн иһэр. С. Федотов
[Аргыылап:] Атын үчүгэй аты талан ылбаккабын. Туй-сиэ, дубук туттан кэбистим. «ХС»

татымнык

татымнык (Якутский → Якутский)

сыһ. Дэлэгэйэ суохтук, кэмчитик, тутахтык. Недостаточно, скудно
Соҕотох санныбар Татымнык таҥнарым, Соҕотох айахпар Кэмчитик аһыырым. С. Данилов
Дьоҕус хотонноох балаҕанынан сыаналаатахха, бэрт татымнык олорбут ыаллар быһыылаах. Н. Лугинов
Сэрии, сут, уот кураан сыллара буолан, улахан татымнык аһаан-сиэн, бэрт боростуойдук таҥнан-саптан сылдьыбыппыт. И. Федосеев. / / Кыараҕастык, ситэтэ суохтук. Узко, ограниченно
Аҕалыллыбыт холобурдарга наар биир түһүгүнэн муҥурданар буоллар, саха тылын ис кыаҕын татымнык туһаныы курдук сыаналаныа этэ. СТЫМ
«Мин эйигин таптыыбын», — диэтэ кини манныкка хайдах этиллэрин дьэ өйдүү түһэн; ол тыллара олус татымнык тахсыбыттарыттан бэйэтэ кыбыстан хаалла. Л. Толстой (тылб.)

ылбычча

ылбычча (Якутский → Якутский)

  1. сыһ.
  2. Уһуну-киэҥи толкуйдаабакка, санаабычча, уолҕамчытык (тугу эмэ гын). Необдуманно, опрометчиво. Солуута суох, ылбычча саҥарыма
    Ылбычча сананан, тутахтык быһаарынан пиэрмэр буолбаккын. «Кыым»
  3. Тута, тута бааччы; кэбэҕэстик, дөбөҥнүк. Тут же, сразу; просто, легко
    Балай эмэ ыраас хонууну ылбычча була охсор кытаанах. Күннүк Уурастыырап
    Булт суолун күннүктээн ирдииргэ Миигин ылбычча куоппаккын. П. Тобуруокап
    Хата, оннук баҕа ылбычча көстүбэт. Н. Павлов
  4. даҕ. суолт. Көннөрү, дьонтон туох да уратыта, уһулуччута суох. Обыкновенный, ничем не выделяющийся среди других, заурядный
    Элбэх тыынньалаах киһиэхэ ылбычча дьахтар эргэ бара тардара биллибэт. Болот Боотур
    Ылбычча киһи хомус санаатын таппат. И. Гоголев
    Онон ити [абааһылаах] дьиэҕэ ылбычча киһи хоммот буолбут. Н. Габышев
кыараҕастык

кыараҕастык (Якутский → Якутский)

сыһ.
1. Киэҥник буолбакка, кыратык. Нешироко, узко
Кыыс уоһун харыстаабыт курдук кыараҕастык аһан, үп-үрүҥ тиистэрин бытыгыратан көрдөрө-көрдөрө тугу эрэ сүһүөҕэ суоҕунан саҥаран сылыбыратта. А. Софронов
Бөрөм айаҕын бэрт кыараҕастык атан ырдьаҥныыр эрэ буолла. Т. Сметанин
Кыбытыы курдугунан кыараҕастык симириктии көрбүт мөлтөх харахтаах, малайбыт кэтит сирэйдээх оҕонньор. П. Ядрихинскай
2. Дэлэйдик, киэҥник буолбакка, симсэн. Тесно, скученно
Дьобуруопаҕа омук-омук Одурууннаах дьорҕоотторо, Ордук үөрэхтээхтэрэ Олус үөскээн хаалан Олуона кыараҕастык Олороллор эбит. Өксөкүлээх Өлөксөй
Куорат кытыытыгар бэрт элбэх киһи олус кыараҕастык олорор самналлыбыт эргэ дьиэтин киэһэтигэр биһиги арыычча буллубут. Амма Аччыгыйа
3. көсп. Тиийиммэттик, дьадаҥытык, эрэйдээхтик. Бедно, убого, в нужде
Хата ийэҕин баран аҕал. Кырыымчыктык, кыараҕастык Олороро буолуо, баҕар. И. Чаҕылҕан
4. көсп. Киэҥник буолбакка, бэтэрээнэн, тутахтык (өйдөө). Недальновидно (мыслить), узко (понимать что-л.)
Оччотооҕу историческай усулуобуйаҕа …… дьол уонна үтүө олох туһунан кыараҕастык былыргылыы өйдүүллэрэ. ССЛИО
Кыараҕастык өйдүүр дьоннор биһиги кэммит туспаларын булан, таба сыаналаабыт курдук саныыллар уонна киһи майгыта-сигилитэ кэмтэн тутаахтаах дии саныыллар. Л. Толстой (тылб.)
5. Биирдэ эмэтэ, аҕыйахтык, дэҥҥэ. Редко, ограниченно (использовать что-л.)
Долган, Дьэһиэй сахаларын тылларыгар холбуу түһүк өссө кыараҕастык туттуллар. ВИП СТПС
Киэҥэ суохтук, чопчу. Узко (определять что-л.)
Төрөөбүт, кытарах ынахтары араартаан ыаһын (раздой) сыахтарын тэрийэн пиэрмэлэри кыараҕастык идэтитиэххэ наада. Далан
Натурализм, кыараҕастык ыллахха ХIХ үйэ иккис аҥаарыгар Францияҕа баар буола сылдьыбыт литературнай сүүрээн. ВГМ НСПТ
Кыараҕастык идэтийии биир форматынан биир бородууктаны оҥорон таһаарыы тус-туспа сүһүөхтэрин хабар салаа иһинээҕи идэтитии буолар. ЭБТ

тутай=

тутай= (Якутский → Английский)

v. to diminish, dwindle, waste away; тутах a. insufficient, inadequate

маловато

маловато (Русский → Якутский)

нареч. разг. аҕыйах, тутах.