Якутские буквы:

Якутский → Якутский

төрдүгэс

аат.
1. Туох эмэ уһаты сүрүннээх туттуллубутун кэннэ ордон хаалбыт тобоҕо. ☉ Остаток после использования чего-л., имеющий удлинённую форму (напр., окурок, огрызок, огарок)
Бэҕэһээ киэһэ хойукка дылы доҕотторум олорбуттара, кумааҕы бытархайа, кэмпиэт суута муостаҕа ыһыллыбыт, остуолга бөппүрүөскэ төрдүгэһэ чөмөхтөммүт. Амма Аччыгыйа
Муннукка быраҕыллыбыт былыргы саха хотуурун төрдүгэһэ сытара. Далан
Аһыырбыт саҕана, таҥара долбууругар чүмэчи төрдүгэһин уматан туруордулар. Ф. Захаров
Доҕуурап ыстаанын сиэбиттэн кыра киниискэтин, мүлүччү элэйбит харандааһын төрдүгэһин ылан тугу эрэ суруйар. Тулхадыйбат д.
2. бот. Үүнээйи угун суон кытаанах төрдө. ☉ Твёрдый утолщённый стебель у корня растения
Силис тымырдарын устун кэлэн, уу умнас төрдүгэһигэр …… киирэр. КВА Б
От төрдүн, мутугунан уонна тыҥырахпынан көмөлөһүннэрэн, хаһан ылабын, бурдук амтаннаах кучугурас хас да төрдүгэстэри сиэтэлээн кэбиспитим. С. Сарыг-оол (тылб.)

Еще переводы:

кочерыжка

кочерыжка (Русский → Якутский)

ж. хаппыыста төрдүгэһэ.

зачаток

зачаток (Русский → Якутский)

м. 1. (зародыш) үөскэх; 2. зачатки мн. (начало чего-л.) үөскэх, төрүт; 3. (рудимент) төрдүгэс (ситэ сайдыбатах орган).

кырдырҕат

кырдырҕат (Якутский → Якутский)

кырдырҕаа диэнтэн дьаһ
туһ. [От охсооччу] көлөһүнүн хаһыйа сотунна уонна охсон кырдырҕаппытынан барда. И. Гоголев
Охонооһой оҕонньор остуолга сэбирдэх төрдүгэһин быһаҕынан кырбаан кырдырҕата олорор. Н. Абыйчанин
Сэлиэһинэй соломотун Сиэрпэ кырдырҕатар. М. Тимофеев-Терешкин

мултугур

мултугур (Якутский → Якутский)

даҕ. Уһуга, төбөтө суох, муҥур. ☉ С тупым, закруглённым концом
Атаҕым мултугур төрдүгэһэ эрэ ордон, бобо баайылла сытар. С. Никифоров
Массыына мултугур копуота үөһэ-аллара күөгэлдьийдэ. Э. Соколов. Уот сиэбит мултугур мастаах тыата суол икки өттүнэн бара турар. А. С ыромятникова

нүксүлдьүй

нүксүлдьүй (Якутский → Якутский)

нүксүй диэнтэн ар ыт
көстүү. Зо ри н а ргыһа туохха эрэ таҥнары баттаппыкка дылы, нүксүлдьүйэн, остуолга тиийэн, пепельницаҕа бөппүрүөскэтин төрдүгэһин ньыҕайда. Софр. Данилов
Сири мээрэйдээччи саҥата суох, бүк түһэн нүксүлдьүйэр. А. Куприн (тылб.)

маҥана

маҥана (Якутский → Якутский)

көр баҕана
Кэрдиллибит маҥаналар төрдүгэстэрэ. А м ма Аччыгыйа. Томтор үөһэ маҥана баар, онно сытар аҕата, Бандьыыт салаҥ буулдьата Таппыт куорат оборуонатыгар. И. Гоголев
Урут кыһан, чочуйан оҥортообут фигураларынан дьиэ иһинээҕи бастыҥ өһүөлэри, уҥа, хаҥас маҥаналары уонна дьиэ таһынааҕы ат баайар сэргэлэри киэргэтэллэрэ. ПСН УТС

ньыҕай

ньыҕай (Якутский → Якутский)

туохт. Тугу эмэ биир өттүттэн сыҕаллыар диэри хаптаччы баттаа, ньалбаччы ас. ☉ Раздавить, сплющить
Бадараан буолбут суолу дэлби ньыҕайан, хаспах оҥортоон тыраахтардар, массыыналар быыгынаһаллара, сыыгынаһаллара. Далан
Зорин …… ыараханыараханнык үктэнитэлээн, остуолга тиийэн пепельницаҕа бөппүрүөскэтин төрдүгэһин ньыҕайда. Софр. Данилов
ср. монг. нухах ‘мять, разминать, растирать, размешивать, тереть, протирать’, хак. ныхы ‘с силой надавливать, давить, нажимать, утрамбовывать’

таарбаҕай

таарбаҕай (Якутский → Якутский)

аат.
1. Туох эмэ бэрээдэгэ суох баайыллыбыта, үүйүллүбүтэ. ☉ Что-л. беспорядочно скрученное, спутавшееся (напр., о проволоке)
Арай ордон хаалбыт этилэрэ — блиндажтар бэрэбинэлэрин үлтүркэйдэрэ, дзоттар, доттар таас тооромосторо, үс хос хатыылаах боробулуоха таарбаҕайыттан тоһоҕосторун төрдүгэстэрэ. Д. Кустуров
2. көсп. Ситимэ, бэрээдэгэ суох өйгө киирэр ииспэрэй санаа. ☉ Беспорядочные бессвязные мысли, одолевающие человека
Араас санаалар таарбаҕайдарыгар мунан, Стёпа Чаара күөлгэ кэлбитин билиминэ хаалла. М. Доҕордуурап

буоскабай

буоскабай (Якутский → Якутский)

даҕ. Буоскаттан оҥоһуллубут (үксүгэр чүмэчи туһунан). ☉ Восковой, сделанный из воска
Дьиэҕэ икки тойон туоллан олорор. Соҕотох буоскабай чүмэчи төрдүгэһин уота кыайан сырдаппакка, кинилэр үдүк-бадык ортотугар күлүгүрэн, улаатан көстөллөр, нүһэр тылларынан бырахсан кэпсэтэллэр. М. Доҕордуурап
«Марыыйабар!»— дии санаан, [Дьөгүөрсэ] ийэ таҥара күлүгүн иннигэр улахан буоскабай чүмэчини ылан умаппыта. Н. Якутскай
Биир муннукка өрүөллээх үрүҥ былаах өйөнөн турар. Иккис муннукка, суп-суон соҕотох буоскабай чүмэчилээх, улахан таастаах солотуу килбиэннээх киристиэс таҥара турар. Уустаах Избеков

бүрүөһүн

бүрүөһүн (Якутский → Якутский)

I
аат. Туох эмэ тас өттүнэн, үрдүнэн сабыыта, хаҕа, хаата. ☉ Обивка, обшивка
«Бу», — диэтэ Юра, боолдьох бүрүөһүнэ тырҕаллыбыт, тутааҕын оннугар суон бирээдьинэ өтүү төрдүгэһэ сааллыбыт ааныгар кэлэн. Софр. Данилов
Орлосов дьиэҕэ тиийэн, бүрүөһүнэ суох халкыҥнас ааны аһан, дьиэҕэ киирдэ. Н. Габышев
Дьиҥнээх сир иэнэ кини (Гренландия) муус бүрүөһүнүн иэнинээҕэр балачча кыра. КВА МГ
II
аат. Суорат оҥорорго туттуллар аһытыы (аһыйбыт сүөгэй, сүүмэх о. д. а.). ☉ Закваска (молочная) для приготовления суората (см. суорат). Суорат бүрүөһүнэ. Сүөгэй бүрүөһүн. Сүүмэх бүрүөһүн