Якутские буквы:

Якутский → Якутский

хаһыытааһын

хаһыытаа диэнтэн хай
аата. «Хайа бу кыыс киирэн оҕотун бигээн утуппакка утуйа сытар дуу!», — диэн хаһыытааһынтан уһуктан кэллэ. «ХС»

хаһыытаа

туохт.
1. Олус улаханнык ыһыытаан саҥар. Громко говорить, восклицать, кричать
Луха хаһыытаабытынан оҕолор диэки хаамта. Амма Аччыгыйа
Таһырдьа Кэтириис саҥата хаһыытыыр. Аҕам уолҕамдьы соҕус этэ, биһиэхэ оҕолоругар хаһыытыы түһэн баран уостан хаалара. ПНИ АДХ
Улахан саҥаны таһаар (үксүгэр көтөр туһунан). Издавать громкий крик, кричать (обычно о птицах)
Доҕорун сүтэрбит туруйа Тоҕус сыл аһыйан хаһыытыыр. Баал Хабырыыс
Улахан күөллэргэ куоҕастар мусталлар, тыастаахтык дайан көтөллөр, умсан балыктыыллар, араастаан хаһыытыыллар, хахаараллар. «ХС»
Үөһэттэн бөтүүк хаһыытаан хайа барда. «ХС»
2. Бэлиэ биэрэн улахан дорҕоонноох тыаһы таһаар (хол., борокуот, пуойас туһунан). Производить протяжный, громкий, гулкий звук, сигнал, давать гудки, гудеть (напр., о пароходе, поезде)
Борокуот хаһыытыыр, Буруота элэҥниир... Эллэй
Үһүс ыстаансыйа кэлбитигэр паровоз, хаһыытаан баран, арыый сырыытын мөлтөттөр-мөлтөтөн кэлэн туран кэбиһэр. Эрилик Эристиин
Күн орто буолбутун тыллаан электростанция хаһыытаан дуораһыппыта. М. Доҕордуурап
Хаһыытыыр харчылаах, үөгүлүүр үптээх — олус элбэх харчылаах, баайдаах. Очень богатый в финансовом отношении (букв. имеющий кричащие деньги)
Аны кини хаһыытыыр элбэх харчылаах, үөгүлүүр үгүс үптээх. Х. Андерсен (тылб.)

ыһыытаа-хаһыытаа

туохт. Ыксаабыт куоласкынан улаханнык хаһыытаа. Громко кричать в панике, поднимать шум-гам
Ыһыытыы-хаһыытыы сатаатым да, тайаҕым төрүт тохтообото. Т. Сметанин
Кинилэр ыһыытаанхаһыытаан, үргүбүт үөр сүөһүнү кутталлаах сиртэн улам тэйитэн, тыа саҕатыгар сыҕайан таһаардылар. Н. Заболоцкай
Кини хотонтон сыбдыйан тахсан куттаабыт киһитэ ыһыытаан-хаһыытаан, кута көтө сыһан уһуктара. С. Маисов

Якутский → Русский

хаһыытаа=

кричать; оҕо хаһыытаата ребёнок кричал; туруйа доҕорун өлөрбүт сиргэ тоҕус сылы мэлдьи хаһыытыыр журавль девять лет кричит там, где убили его пару; ср. хапыыр= 1.


Еще переводы:

ай

ай (Русский → Якутский)

межд
ыарыыттан хаһыытааһын. Ай, больно! - абытай!

аа-уу

аа-уу (Якутский → Якутский)

саҥа алл., кэпс. Киһи чугаһынан баарын-суоҕун билээри, бэйэни биллэрээри хаһыытааһын (нуучча тылыттан). Ау! «Аа-уу! Ким да суох дуу?» — аан хос диэки кыыс оҕо хатан куолаһа чугдаарда. Софр. Данилов

ыһыы

ыһыы (Якутский → Якутский)

I
аат. Сири оҥорон, бэлэмнээн баран, үүнээйи сиэмэтин түһэрэн олордуу (үксүгэр бурдугу). Сев, посев
Кииллэйдэр ыһыыларын болдьоҕун сиирэ-халты тутуһан син сөпкө бүтэрбиттэрэ. «ХС»
Аҕата солообут бааһынатын лаппа кэҥэттэрбитэ, бурдук ыһыытынан дьаныһан дьарыктанан барбыта. ЛНН АДь
Бастаан утаа оҕуруокка хаппыыста ыһыытыгар, уу кутууга, хортуоппуйу буордааһыҥҥа биир тутаах үлэһит этим. ЕЗГ КО
Уйалаан олордуу (ыһыы) көр уйалаа
Оҕуруот аһын үүннэриигэ уйалаан ыһыы ньымата эмиэ туттуллар. Ыһыы үлэтэ көр үлэ. Быйыл дойдубар ыһыы үлэтин иннинэ тиийиэм дии санаабытым. И. Сосин
Ыһыы үлэтэ саҕаланыаҕыттан сир тоҥуор диэри бааһынаҕа үүммүт сыыс оту ылҕаан иһиллэр. КПЫ
II
аат. Ыраахтан киһини ыҥыран биитэр тугу эмэ этэн хаһыытааһын, үөгүлээһин. Громкий, протяжный крик издалека
Тиэтэйбит [киһи аата] үөхсэрин, ыһыытын тохтоппокко, сүүрэн илгистэн эрэр эбит. «Чолбон»
Нөктөкө саҥа бөҕөнү саҥарбыт, ыһыы бөҕөнү ыһыытаабыт. ИСА
ср. др.-тюрк., алт. сыгыр ‘свистеть’
III
1. аат. Тимири быһар анал кытаанах хатарыылаах биилээх туттар тэрил. Ручной клиновидный инструмент с режущей кромкой, предназначенный для рубки металла, обработки камня, зубило
Суорба тааһы чочуйар, оҥорор тэриллэрэ баара-суоҕа тимир ыһыы уонна өтүйэ этэ эбээт. В. Протодьяконов
Үүт оҥоһуллуохтаах сиригэр уһуктаах тимиринэн биитэр ыһыы уһугунан, өтүйэнэн кыратык чэчиргэччи охсон, кафель дьэҥкир лааҕын ыраастанар. ДьХ
Кэрдиистэри ыһыынан биитэр үс кырыылаах игиинэн оҥоруохха сөп. «Кыым»
2. даҕ. суолт. Хатарыллыбыт курдук эттээх-сииннээх, доруобай. Плотного телосложения, крепкий, здоровый
Биһиги, сахалар, уһун үйэлээх, кытаанах, ыһыы дьоммут. Н. Босиков
Буолаахтаамына, өссө кини ыһыы киһи буолан, бачча эриһэн бултуу-алтыы сылдьаахтыыр. П. Аввакумов
Төһө да сааһыран, кырдьан этиргэн бэйэтэ ииннэр-хаттар, этэ-сиинэ чарчыстан истэр, Маайа ыһыы эмээхсин. М. Попов
Бэйэтэ уҥуоҕунан намыһах, ол да буоллар ыһыы, иҥиир киһи. Н. Заболоцкай
Тымныыны тулуйумтуо, үчүгэй туруктаах (хол., биэ). Выносливый, стойкий, крепкий (напр., о кобыле)
Уон сэттэ саастаах биэни биири эмэ, саамай ыһыыларын, тулуурдаахтарын хааллараллар. ҮБНьТ
ср. др.-тюрк. азыҕ ‘клык’

хапыытаталаа=

хапыытаталаа= (Якутский → Русский)

многокр. от хаһыытаа=.

кукарекать

кукарекать (Русский → Якутский)

несов. разг. хаһыытаа (бөтүүккэ).

курлыкать

курлыкать (Русский → Якутский)

несов. турууруктаа, хаһыытаа (туруйаҕа).

прогудеть

прогудеть (Русский → Якутский)

сов. гудоктаа, хаһыытаа, куугунаа.

хаһыытас=

хаһыытас= (Якутский → Русский)

совм.-взаимн. от хаһыытаа=.

вопить

вопить (Русский → Якутский)

несов. разг. хаһыытаа, кылан.

вскричать

вскричать (Русский → Якутский)

сов. хаһыытаа, көбүөлээ, көбдьүөрүй.