Якутские буквы:

Якутский → Якутский

чалбай

туохт. Уулааҕынан-хаардааҕынан көр (хол., холуочук киһини этэргэ). Стекленеть, становиться невыразительным (напр., о взгляде пьяного человека)
Байбаралаах Малаанньа хараҕа чалбайда, уоһа ырбайда. Л. Попов
Солтуохап чалбайбыт хараҕынан Өлөөнө диэки имэҥнээхтик көрөн ымалдьыйбыта. П. Аввакумов
Расторгуев сиэрэй харахтара ньаалбаан курдугунан чалбайа көрүтэлииллэр. «ХС»


Еще переводы:

бэкчэй

бэкчэй (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Искин экчэччи тарт. Поджимать, втягивать, подбирать живот
Сипсики сыҥааҕа энньэйбит, хараҕа чалбайбыт, уоһа чорбойбут, хаҥас илиитин өттүгэр, уҥатын сиһигэр сыһыары тутталаабыт, бэйэтэ бэкчэйбит. Л. Попов

ымалдьый

ымалдьый (Якутский → Якутский)

ымай диэнтэн арыт
көстүү. Состуохап чалбайбыт хараҕынан Өлөөнө диэки имэҥнээхтик көрөн ымалдьыйбыта. П. Аввакумов
Булдаахап астыммыта буолан ымалдьыйда. А. Сыромятникова
Аттыгар мас тайахтаах ньаҕаҥнаабыт Сиидэр Бэлгээтин ымалдьыйа турар эбит. «ХС»

сиэрэй

сиэрэй (Якутский → Якутский)

даҕ.
1. Бороҥ эбэтэр болоорхой дьүһүннээх. Серый. Сиэрэй сап. Сиэрэй синиэл
Чаллах тииккэ сиэрэй тииҥ олорор
Саха фольк. [Расторгуев] сиэрэй харахтара ньаалбаан курдугунан чалбайа көрүтэлииллэр. Л. Попов
2. көсп. Туох да уһулуччута суох, өлбөөркөй, барбах. Ничем не примечательный, серый. «Олоххо үөскүүр проблемалары быһааран биэрэ сатыыртан үөскүүллэр били сиэрэй …… айымньылар», — диир Амма Аччыгыйа
Г. Сыромятников. Табылыннаҕына кини сиэрэй олоҕун тосту уларытыан …… сөп. У. Ойуур
Өлбөөркөйдүүн, сиэрэйдиин Мин мэлдьи өстөһөрүм. Чэчир-76

салбах

салбах (Якутский → Якутский)

аат.
1. Туох эмэ уһугунан саллайан кэтирээһинэ, саллаҕара. Конец или часть чего-л. широкой и плоской формы, лопасть. Эрдии салбаҕа. Турбина салбахтара
Бөртөлүөт бөһүөлэк хоту өттүнээҕи киэҥ ырааһыйаҕа, күүстээх салбахтарынан көй салгыны куугуната ытыйбахтаан, чэпчэкитик дэгдэс гынан олордо. П. Аввакумов
Эрдии салбахтара өрө күөрэҥнэстилэр, сыаҕа киирбит сытыы быһахтыы долгуну минньигэстик быһыта тыыталлар. Н. Заболоцкай
2. Туох эмэ салаата. Ветвь, ответвление чего-л. (напр., оленьих рогов). Тайах муоһун салбахтара. Атырдьах салбаҕа
Салаалардаах салбахтаах Хатыҥ тоһоҕоҥ ханнаный? Саха нар. ыр. II
[Уус Мандар] атырдьаҕын салбаҕа тостубутун кыҥастаһа турда. И. Гоголев
[Кыыл таба муоһун] хас биирдии салбаҕа уратылаах, туспалаах, бэйэтин иһигэр кистэлэҥнэрдээх. С. Тумат
Атах салбаҕа — киһи атаҕын бэрбээкэйиттэн аллараа өттө, атаҕын хаптаҕайа тарбахтардыын. Часть ноги человека ниже щиколотки, ступня
Атаҕын салбаҕын төбөтүгэр биэстээх атыыр тайах суола чараас хаарга бэчээт курдук көстөр. Н. Абыйчанин. Илии салбаҕа — киһи илиитин бэгэччэгиттэн ыла уһук өттө, ытыстаах тарбахтара. Часть руки ниже запястья, кисть. Салбах батас эргэр. — былыргы хотуур. Коса старинная.
ср. хак. чалбай ‘быть расплюснутым’, бур. һалбай ‘лепесток’, алт. салбак ‘отвислый, повисший, болтающийся’, хак. чалбах ‘широкий, обширный’