Якутские буквы:

Якутский → Русский

чоҥку

1) берцовая кость (обычно лося, оленя); чоҥкута оҕус = расколоть берцовую кость (для извлечения костного мозга, считающегося лакомством у северных народов); 2) костный мозг (обычно лося, оленя); таба чоҥкута костный мозг оленя.

Якутский → Якутский

чоҥку

аат. Хоту олохтоохтор үгэстэринэн сиикэйдии силиитин охсон сиэниллэр таба, тайах атаҕын бүлтэс уҥуоҕа. Берцовая кость (обычно оленя, лося), костный мозг из которой употребляется в сыром виде как лакомство
«Чэ, нокуо, түргэнник бу тойотторгор чоҥкуларын охсо охсон биэр, амтаһыйдыннар», — диэн Учукаас дьаһайда. А. Софронов
Онтон бары таба чоҥкутун охсон, силии сиэбиттэрэ. Далан
Бу чохороон сүгэтинэн быйыл сайын хас тайах чоҥкутун охсубутун, хас туртаһы чокуйбутун …… кэпсиэҕэ. М. Ефимов
ср. эвенк. чеҥа, ченга ‘мозговая кость’


Еще переводы:

нокуо

нокуо (Якутский → Якутский)

көр нохоо
«Чэ, нокуо, түргэнник бу тойотторгор чоҥкуларгын охсон биэр, амтаһыйдыннар», — диэн Учуучаас дьаһайда. А. Софронов

оборуу

оборуу (Якутский → Якутский)

обор диэнтэн хай. аата. Кута оборуута күүстээх
Ууллаҕас силиини чоҥкуттан оборууну ким сириэй! Н. Босиков
Биир оборуу кэмигэр үстэ айаатыыллар. ЧАИ СБМИ

соппойбохтоо

соппойбохтоо (Якутский → Якутский)

соппой диэнтэн тиэт
көрүҥ. Оҕонньор, хамсатын соппойбохтоон баран, кэпсээнин салҕаан барбыта. «Ленин с.». Кини тарбаҕын хаанын чоҥку силиитинии биирдэ оборон кэбиһээри соппойбохтуур. «ХС»

чооҥку

чооҥку (Якутский → Якутский)

көр чоҥку
Кыыл сымыһаҕын уонна чооҥкутун охсон сиэбиттэрэ. Күннүк Уурастыырап
Кыһын сороҕор кыыл бултаннаҕына дуу, дьиэ табатын өлөрдөххө дуу, чооҥку охсон, силии сиэниллэр. Хомус Уйбаан

дабдалый

дабдалый (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Сылбырҕатык, түргэнник хамсан (уһун уҥуохтаах кэтит сарыннаах киһини этэргэ). Двигаться быстро, проворно (о высоком широкоплечем человеке)
Чоҥку Захар үөрэн-көтөн дабдалыйбыта. Н. Босиков
[Тэрэнтэй уола] тура-олоро дабдалыйда. М. Попов
Харатыҥы дьүһүннээх бөдөҥ киһи дабдалыйан киирдэ. «ХС»

ыадахачый

ыадахачый (Якутский → Якутский)

ыадай диэнтэн субул
көстүү. Тойон ыадахачыйан тахсан Ыстапаан үрдүгэр түһэн, харса суох кырбаан түнэйдээбитинэн барбыта. И. Никифоров
Орҕостон туран, чоҥкуларын өрүһүйэ оҕуруот аанын диэки ыадахачыйа турда. Н. Заболоцкай
Оҕус соһуйан, сүүрэн ыадахачыйда. ЭКС ТБТ

куйахалаа

куйахалаа (Якутский → Якутский)

туохт. Сүөһү уонна кыыл төбөтүн уонна атаҕын (сототун) түүтүн уокка кэриэрдэн кыһыйан ыраастаа. Палить голову и ноги забитой скотины, чтобы удалить волосяной покров
Айаҕа өлбүт кыыл баһын куйахалаабыттар. ПЭК СЯЯ
Тайах чоҥкутун туруору кыстаан куйахалыыр курдук, хороччу ууруллубут хардаҕастар умайан бачыгырыыллар. Болот Боотур
[Ийэлэрэ Өрүүнэ] хаста да таһааран куйахалыы-куйахалыы хат-хат үтэн баран, улахан өттүн быһа баттаан, мааны уолугар Хачыгырга биэрэрэ. Эрилик Эристиин

ык-түрдэр

ык-түрдэр (Якутский → Якутский)

көр ык-түүр
Кини [аҕабыыт] ыгарыттан-түрдэрэриттэн көҥүл барбыт оҕолор, саҥа сорудаҕы бэлэмниэхтээҕэр, уруккуларын да умнан тоһуйдулар. Амма Аччыгыйа
«Чоҥку ханна барда диибин!» — дии-дии, кинээс бардьыгынаан, ыган-түрдэрэн киирэн барда. Н. Заболоцкай
Кинилэри субу-субу городовойдар тохтотоллоро …… итиэннэ бары үтүктүспүт курдук ыган-түрдэрэн саҥараллара. ОЛ ПА

астас

астас (Якутский → Якутский)

I
астаа диэнтэн холб. туһ. Кыра Коля эһэтин кытта миин астаһан үөрдэ-көттө
Байбаралаах Малаанньа [Бииктэри] «дьахтарга сыстыгаһа суох тоҥуй киһи эбит» диэн түмүктээн, куукунаҕа ас астаһа барда. Л. Попов
II
туохт. Тугу эмэ кытта бэркэ ылсыһан бодьуустас. Возиться с большим упорством с чем-л.
Ииссээн туспа биир тэллэх үрдүгэр түөрт чоҥкутун кытта астаһа олордо. А. Софронов
Коловоротов хаптаһыннарын кытта астаһа хаалла. Амма Аччыгыйа
«Оо, аҕам бэрдээҥкитэ», — диэн, уһун ньолбуһах куулу сүөрэн астаста. М. Доҕордуурап
Оттон дьиэлээх тойон уолуһуйбатах курдук сыалаах этин кытта астаһар. И. Федосеев

искэх

искэх (Якутский → Якутский)

I
аат. Балык ууһууругар ыыр сымыыттара. Икра (рыбы)
Ийэ ууларга Иһитэн кэбиспит Искэхтээх балыга …… Искэҕин ыан, Ирбэнньик ыччаты элбэттэ. Өксөкүлээх Өлөксөй
Оҕонньортон сүрдээх искэхтээх обургу балыгы ыллыбыт. Баһылайбыт ол балыгы астыы-үөллүү, искэҕин туустуу, лууктуу оҕуста. Амма Аччыгыйа
Кыһын кини эйигин таба этинэн, чоҥкутунан, туустаах искэҕинэн, балык өрөҕөтүнэн, курупааскы миининэн, моруоска отонунан күндүлүөн сөп. Н. Габышев
ср. тюрк. ички, ичек, ишэк 'внутренность, кишки'
II
аат., эргэр. Кыра тугу эмэ (үксүгэр көннөрү тарбаҕынан таба тутуллубаты) ытыртаран ылар сэп. Щипчики для извлечения занозы, пинцет
Аҕыйах бытык онон-манан үүммүтүн искэҕинэн үргүү турда. Болот Боотур
Оок-сиэ, искэҕинэн тардан ылар... Н. Заболоцкай
ср. тюрк. искек 'маленькие щипцы'