Якутские буквы:

Якутский → Русский

ыбылы

нареч. очень туго, туго-натуго; очень крепко, крепко-накрепко; ыбылы тарт = туго-натуго стянуть что-л. (напр. верёвкой); ыбылы куус = крепко обнять; ыбылы тут= сильно зажать, сильно прижать; ыбылы үктээ = сильно придавить (ногой); ср. ыга .

Якутский → Якутский

ыбылы

сыһ. Кытаанахтык ыга тутар, күүскэ бобо ылар гына. ☉ Туго (напр., завязать), крепко-накрепко (напр., прижать). Ыбылы тардан баай
□ Тохороон Сыллайы икки быччыҥыттан ыбылы харбаан ылан, төлө анньан кэбистэ. Амма Аччыгыйа
Дар уҥуох түөһүгэр оҕотун ыбылы кууһан олорон, Өлөөнө ытыыр икки ынчыктыыр икки ардынан төлө биэрэр. Н. Якутскай
«Привет, атаас!», — диэн кэбиниэт иһэ доргуйуоҕунан көөҕүнээтэ уонна ытарчалыы ыбылы тутан дорооболосто. Н. Лугинов

Еще переводы:

халыас

халыас (Якутский → Якутский)

көр холуос
Халыас санаам Хам тутта, Кытаанах санаам Ыбылы ылла. С. Зверев

ньимигирээ

ньимигирээ (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Уоскун ыбылы туттан, түргэнник, ыксаабыттыы саҥар. ☉ Говорить быстро, не разжимая губ. Киһитэ тугу эрэ саҥаран ньимигирээтэ

натяг

натяг (Русский → Якутский)

киэптээһин (хамсаабат холбооһун биир суол көрүнэ. Холбонуохтаах дэтээллэр холбонор, даҕайсар кээмэйдэриттэн куустарааччытын кээмэйэ кууһааччытынааҕар арыый улахан буолуохтаах. Оччоҕо кууһааччы дэтээл куустараа ччыны хамсаабат гына ыбылы ылар.)

Категория: Машиностроение
кыаспай

кыаспай (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Биилгиттэн аллараа өттүгүн таҥаскар ыбылы туттаран олуона көрүҥнэн. ☉ Быть, выглядеть скованным в движениях из-за сильно облегающей бедра одежды. Бу уол кыпкыараҕас ыстааны кэтэн кыаспайан турар

кэтэхтэһии

кэтэхтэһии (Якутский → Якутский)

кэтэхтэс диэнтэн хай
аата. Бобуулаах ньымалар — охторон баран туруорбакка баттаан сытыы, ыарытыннарар сыалтан моойтон икки илиинэн ыбылы ылыы, моонньу эрийсии, кэтэхтэһии. АГГ ХТ

ыбылыта

ыбылыта (Якутский → Якутский)

ыбылы диэнтэн хат.- күүһүр
Тустуу саҕаламмыта. Киһим сылбырҕата суох мөдөөт, эмиэ бэйэм курдук ыбылыта тутан тустар. СМН ТС
Массыынан эстибэт буоллаҕына чүмэчилэриҥ хамсаларын ыбылыта анньан биэрээр. СГК ТҮЧ

ыксарытык

ыксарытык (Якутский → Якутский)

сыһ. Наһаа күүскэ; ыбылы ылан. ☉ Крепко, накрепко (напр., обняться); очень тяжело (напр., заболеть)
[Бырдаахап:] Икки хонукка бэрт ыксарытык ыалдьан баран, бэҕэһээ киэһэттэн ыла арыычча хараҕым сырдаан олоробун. Н. Неустроев
Кыысчааным сүүрэн тойторуйан кэлэн моонньубуттан кууспута. Араара сатаабыттара да, ытыы-ытыы ордук ыксарытык ыбылы кууһаахтаабыта. И. Гоголев
Ыалдьыбатах киһи ыарыйдаҕына ыксарытык ыалдьар дииллэрэ кырдьык эбит. И. Данилов

ыга

ыга (Якутский → Русский)

нареч. 1) крепко, плотно; ыга тут= крепко сжать; ыга сим= плотно набить. (напр. мешок); 2) перен. очень, сильно; ыга куттан = сильно испугаться # ыга үктээ = заставить силой, насильно, против воли (делать что-л.); ср. ыбылы.

защемить

защемить (Русский → Якутский)

сов. 1. что ыбылы тут, кыбыт, ытыртар; защемить клещами чыскынан ытыртар; 2. перен. (вызвать щемящее чувство) хам баттаа; что-то защемило на душе дууһабар туох эрэ хам баттыыр; 3. (ныть, болеть) кы~ мыстаа, хам тут; защемило сердце сүрэҕим кымыстыыр.

аалбахтаа

аалбахтаа (Якутский → Якутский)

аал диэнтэн тиэт
көрүҥ. Үтүлүгүн түөһүгэр ыбылы баттаан уста охсор уонна ытыһынан сирэйин аалбахтыыр. «Кыым»
Ардыгар хатыылаах дороххой торбос үтүлүгүнэн уол сирэйин дьуккурута аалбахтыыр. Уустаах Избеков
[Сылгы] кэннинэн туран эрэ бүтэйи ыарахан ыйааһынынан үтэн аалбахтыыра. «ХС»