Якутские буквы:

Якутский → Русский

ымдаан

ымдан (напиток из кислого молока, разбавленного водой).

Якутский → Якутский

ымдаан

аат. Суораты, тары, сүөгэй уутун оргуйбут тымныы ууга булкуйан, ытыйан оҥоһуллар аһыы утах. ☉ Напиток из перебродившего кисломолочного продукта суорат, тар, разбавленного холодной кипячёной водой, ымдан
Хотуур сытыылана таарыйа сынньанан, ымдаан истилэр. М. Доҕордуурап
Халба [киһи аата] сайын отчуттарын наар ымдаанынан уонна суоратынан аһатара үһү. С. Никифоров
Ымдаан аһыйбыт сүөгэй уутун эбэтэр тары оргуйбут тымныы ууга булкуйан оҥоһуллар. И. Данилов
ср. бур. ундан, монг. унд ‘напиток’

Еще переводы:

ымдааннаа=

ымдааннаа= (Якутский → Русский)

готовить, приготовлять ымдан (см. ымдаан ).

ымдааннаа

ымдааннаа (Якутский → Якутский)

туохт. Ымдаанна оҥор. ☉ Готовить ымдан (ымдаан)
Мааһа таһырдьа тахсан ыаҕастаах тары киллэрэн, ууга ытыйан ымдаанныыр. Күндэ
Ийэм сүөгэй уутун ытыйан ымдааннаата. «ХС»

аарахтаах

аарахтаах (Якутский → Якутский)

даҕ., эргэр. Аараҕынан тумаламмыт. ☉ Приправленный аарахом
Аарахтаах ымдаан. Аарахтаах кымыс. ПЭК СЯЯ
Араҕас илгэ сыта ал гынан, Аарахтаах кымыһынан утахтанныбыт, Сөҥ сүөгэй төлкөлөннүбүт, Хойуу тунах олохтоннубут. Саха нар. ыр. III

күөгэҥнээ

күөгэҥнээ (Якутский → Якутский)

күөгэй I диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Ыстаап дьонун үрдүнэн табах буруота күөгэҥниир. Амма Аччыгыйа
Күөл уута Күөстээх үүт курдук күөгэҥнээтэ, Байҕал уута Чабычахтаах ымдаан курдук дьалкыйда. С. Васильев
Вася халтаһата силимнэһэн, ороно сыыйа күөгэҥнээн барда. П. Чуукаар

сытыылан

сытыылан (Якутский → Якутский)

сытыылаа диэнтэн бэй., атын
туһ. Хотуурдарын сытыыланар кэмнэригэр Хабырылла эмиэ саҥата суох турбата. Амма Аччыгыйа
Хотуур сытыылана таарыйа сынньанан, ымдаан истилэр. М. Доҕордуурап
Одер өрүскэ кэллибит, өһөгөйдөөх өстөөхпүтүн бэйэтин арҕаҕар Берлиҥҥэ дьакыйаары, өргөс кылааммыт сытыыланан иһэр. В. Протодьяконов

хаппахтан

хаппахтан (Якутский → Якутский)

хаппахтаа диэнтэн бэй., атын
туһ. Кытаанах баҕайытык хаппахтаммыт туос тууйаһы аһан, ымдаан испитэ. Күннүк Уурастыырап
Аны туран холуочуйдар эрэ, өр сылларга хаппахтана сылдьыбыт кута-сүрэ дьэ аһыллан, дьоҥҥо тардыһар. Н. Лугинов
Сир-дойду халыҥ хаарынан ыга хаппахтанан сытар. И. Федосеев

ыймахтаа=

ыймахтаа= (Якутский → Русский)

пить большими глотками; ымдааны ыймахтаа = пить ымдан большими глотками.

лэһэй

лэһэй (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Сөбө суохтук улааппыт көстүүлэн (кыра киһи, ордук оҕо иһин этэргэ). ☉ Быть большим, выпяченным, торчащим (о животе человека маленького роста, обычно ребёнка)
Оҕолор, дьонноро санаарҕаабыттарын билэннэр, …… уу ымдааҥҥа дэлби киэптэтэн, лэһэйэн хаалбыт истэрин ититэн, кэл эн уоту тула к эчигир эһ эн олороллоро. Н. Түгүнүүрэп

таһаараары

таһаараары (Якутский → Якутский)

таһаараары үөрэ эргэр. — кыа от умнаһын үүттээх ууга оргутан баран, уоттан таһаараат суораты кутан ытыйан үөрэ оҥоһуллубута. ☉ Похлёбка из чернобыльника, отваренного на молоке, заправленная соратом сразу после снятия с огня
Тары таптаабыт, Ымдааны ыймахтаабыт, Сиҥэни испит, Таһаараары үөрэни таптаабыт. Өксөкүлээх Өлөксөй
Таһаараары үөрэ ууттан, үүттэн, тартан, оттон ытыйыллан оҥоһуллар. СЛ-8

чаччаа

чаччаа (Якутский → Якутский)

аат., түөлбэ. Кыра-кыра лэппиэскэ курдук гына хатарыллыбыт үрүмэ. ☉ Сушённая в виде лепёшки үрүмэ. Огдооччуйа …… ытыс хаптаҕайын саҕа хатан хаалбыт икки чаччаа сыыһын аҕалан, уол иннигэр ууран биэрдэ. Н. Заболоцкай. Өйүө сыыһын тэриннилэр: тууйаска — ымдаан, хас да чаччаалаах арыы, ыаҕайаҕа — суорат. И. Готовцев
ср. п.-монг. сарчык ‘что-то засохшее из пищи’