аат., эмт. Оҕо кулгааҕын аннынааҕы быччархайа иһэн ыалдьар ыарыыта. ☉ Свинка, паротит (заразное заболевание). Сибииҥкэ — сыстыганнаах ыарыы

аат., эмт. Аһаҕас бааска уган куурдарга эбэтэр хааны тохтоторго, оборторорго туттуллар эмтээх маарыла субулҕата эбэтэр баата куһуога. ☉ Тампон
Бааталаах томпуону мээнэ быраҕан кэбиһэр бобуллар. СКИиФЗВБ

түмүктээх соҕуо эмт. — эндемическэй соҕуо арааһа. ☉ Разновидность эндемического зоба
Түмүктээх соҕуонан ыалдьыбыт дьон щитовиднай былчархайдарын хайа эмэ биир өттө улаатар. АБИ ЭС

аат., эмт. Наар утуйуоххун баҕарыы, утуйар ыарыы. ☉ Чрезмерная сонливость, сонная болезнь. Утуйаанынан ыалдьыбыт
□ Араас атын ыарыылары: Аастыманы, утуйааны, Саха архах сөтөлүн Саастарыгар билбэттэр. Күннүк Уурастыырап

акушерка
аат., эмт. Оҕо төрөтөргө идэтийбит үлэһит. ☉ Акушёр, акушерка
Даайабын киирэрин кытта быраастаах окусуорка өйөөн төрүүр хоско быһа аһардылар. В. Ойуурускай
Оҕолонор дьахталларга Окусуорка ыҥырарга Үтүө сүбэ биэрбитэ. Күннүк Уурастыырап

аат., эмт. Сахалыы эмтээһин ньымата: угуттааһын. ☉ Метод лечения в традиционной медицине: припарка
Урут күлүнэн уртааһын үгүс буолара: эт ууннаҕына чараас таҥаска сылаас күлү суулаан, ыалдьар сиргэ туталлара. Хомус Уйбаан
Бэрэбээскилээһин, уртааһын, илбийии, о. д. а. норуот туттар ньымаларын туһаныы. «Сахаада»

туохт., эмт. Хирургическай эпэрээссийэтэ оҥор. ☉ Производить хирургическую операцию, оперировать
Аҥаар хараҕын эпэрээссийэлээн бүтэрэн, эмтээх сабынан халтаһатын тиктилэр. Д. Таас
Мааҕын, наһыылканан көтөҕөн аҕаланнар, эпэрээссийэлиир остуолга сытыарбыттара. И. Никифоров
Балыыһаҕа киллэрэн эпэрээссийэлээннэр, икки ый сытан тахсыбытым. «ХС»

аат., эмт. Үксүгэр эпэр э э с с и й э ҕ э н о р к у о т у к д ь а й ы ы т ы н а н ы а р ыһах ыарыытын намыратарга эбэтэр ыарыһаҕы утутарга туттуллар миэтэт. ☉ Наркоз
— «Вася норкуос кэнниттэн уу иһэрэ сатаммат» — дэһэ түстүлэр байыастар. В. Осеева (тылб.)

аат., эмт., бэт. Киһисүөһү, тыынар тыыннаах этин-сиинин хайа эмэ өттө туох эмэ биричиинэттэн (үлүйэн, тымыра бүөлэнэн) сүһүрэн сытыйыыта, өлүүтэ. ☉ Омертвение тканей тела, некроз. Барыта чэгиэн, өлүгүрүү чинчитэ суох
□ Суон оһоҕос салыҥнаах бүрүөтүгэр болторуһан тахсыбыт тимэх курдук бутоннар диэн ааттанар искэннэр бэйэ-бэйэлэриттэн тэйиччи көстөөччүлэр
Ону хайа быстахха араҥалардаах, ортотугар өлүгүрүүлэрдээх буолар. СЫаКЫ

көр саахардаах
Саахарынай сүбүөкүлэ ууга наадыйыытын от ыһыылаах систиэмэ …… толору хааччыйар кыахтаах. ВВР СОТ
Саахарынай кукуруза бөдөҥ мыччыстыбыт туораахтааҕынан уратыланар. ХКА
◊ Саахарынай диабет эмт. — киһи иигэ саахардаммыта уонна хааныгар саахар элбээбитэ көстөр бэлиэлээх, организмҥа бэссэстибэлэр солбуһуулара кэһиллиититтэн үөскүүр ыарыы. ☉ Сахарный диабет
Антисыворотка …… саахарынай диабеты эмтээһиҥҥэ ситиһиилээхтик туттуллар. ДьДьДь