Якутские буквы:

Якутский → Русский

эҥээн

надкопытные роговые наросты у оленя (издающие при ходьбе характерный звук).

Якутский → Якутский

эҥээн

аат. Ынах сүөһү, тайах, таба бэрбээкэйдэрин кэннинэн үүнэр кыра хос туйахтара (сүүрдэхтэринэ лачыгырас тыаһы таһаараллар). У рогатого скота, лося, оленя: надкопытные роговые наросты (издающие при ходьбе характерный звук)
Таһырдьа таба туркутун тыаһа сырылаан кэллэ, эҥээннэр тыастара лачыгыраата. И. Гоголев
Буур эҥээнин тоҥокко ыыра үктээн ыарыыламмыта чахчы биллибитэ. Далан
Дьэ, бултаары оҥостон эрдэҕинэ, хобо-чуораан хоҥкунаабыт, эҥээннэр тыастара лачыгыраспыттар да, сыҥ ойуур быыһынан табалар муостара бу адаарыһан кэлбиттэр. В. Миронов


Еще переводы:

тычыгыраа

тычыгыраа (Якутский → Якутский)

тачыгыраа диэн курдук
Оһох тыаһа тычыгырыы умайар. И. Сысолятин
Эҥээннэрэ тычыгыраан Табалар сэгэйэ сүүрэллэр, Дохсун тыал аргыстанан Наарталар тэлээрэллэр. В. Кейметинов (тылб.)

лычырҕас

лычырҕас (Якутский → Якутский)

I
лычырҕаа диэнтэн холб. туһ. Табалар эҥээннэрэ лычырҕаһан аастылар
II
даҕ. Лычырҕаан иһил лэр, тимири тимиргэ кыра-кыратык охсуталыыр курдук хатан тыастаах. Отрывистый лёгкий треск, лязг, звонкое щёлканье (напр., об ударах счётных костяшек друг о друга)
[Хонтуора ҕа] бухгалтериялар суоттарын тыаһа лычырҕас. В. Ойуурускай. [ Табалар:] Адаар муос төбөлөр, Элэҥнэс, дьэргэҥнэс, Эҥээн нэрэ лычырҕас. Доҕордоһуу т.

лыһырҕаа

лыһырҕаа (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Арыттаан «лыс-лыс» гынан тыаһаа. Из давать, производить прерывистый треск, потрескивать, трещать, щёлкать, пощёлкивать
Репортердар сырсаллар, фото аппарааттар лыһырҕыыллар. ОН КТБК
Табалар эҥээннэрин тыаһа суот туорааҕын охсуолаан эрэргэ дылы лыһыргыыр. А. Кривошапкин (тылб.). Тэҥн. лаһырҕаа

тачырҕаа

тачырҕаа (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Быһыттаҕастык эрээри биир күрүс «тачыр-тачыр» тыаһаа, оннук иһилин. Издавать прерывистый треск, потрескивать
Саалар тыастара тачырҕаабыттара. КЕГ ДьСТ
Табалар айаннаан күдэрик быыһынан муостара хараарыҥныыр, эҥээннэрэ тачыргыыр. «Чолбон»
Тэйиччи турар миэлиҥсэ тачыргыыр. И. Тургенев (тылб.)

хараарыҥнаа

хараарыҥнаа (Якутский → Якутский)

хараар диэнтэн б
тэҥ. көстүү. [Кырса] Тимэх курдук хап-хара мунна барбах аҕай хараарыҥныыр. И. Данилов
Өрүс түллэҥнээн, хараарыҥнаан, эппэҥнээн кэлбитэ. С. Никифоров
Табалар айаннаан күдэрик быыһынан муостара хараарыҥныыр, эҥээннэрэ тачыргыыр. «Чолбон»

лычыгыраа=

лычыгыраа= (Якутский → Русский)

часто, резко пощёлкивать, потрескивать; табалар эҥээннэрэ лычыгырыыр пощёлкивают оленьи копытца.

лачырҕас

лачырҕас (Якутский → Якутский)

I
лачырҕаа диэнтэн холб. туһ. Табалар эҥээннэрэ лачырҕастылар
II
даҕ. Лачырҕаан тыаһыыр, арыттаан «лачыр-лачыр» тыастаах. Издающий мерные трещащие или щёлкающие звуки (напр., о шпорцах оленя при тихом шаге)
Лачырҕас тыас.  Табакам тыынара бурҕаҥнас, Та б а к а м такыма такыҥнас, Табакам эҥээнэ лачырҕас, Табакам туркута сырылас. П. Тобуруокап
Мичээрдиир эдэр имнэргэ Мин сүрэҕим өрүү чугас, Булчут үҥкүүтүн тэбэргэ Билигин да быччыҥ лачырҕас. П. Ламутскай (тылб.)

лачыгыраа

лачыгыраа (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Үрүт-үрдүгэр хатаннык таас тааска охсулларын курдук тыаһаа. Издавать треск или щёлкающие звуки, трещать, щёлкать (напр., о горящих в костре дровах, о ружейном затворе)
Кыраҕы хараҕыҥ кыҥааһына биллин …… эрбэҕиҥ эрчимэ, Таастыы лачыгырыыр Тарбаҕыҥ талаана биллин! П. Ойуунускай
Арай уот умайан лачыгырыыр, турба куугунуур. Н. Габышев
Буур табам эҥээнэ лачыгырыы тыаһыыр. В. Лебедев (тылб.)

тыһыгырат

тыһыгырат (Якутский → Якутский)

тыһыгыраа диэнтэн дьаһ
туһ. [Табалар] Куба ньуолах түүтүн курдук Хоммут хаары бурҕачытан, Хобоҕутун хоҥкунатан, Холоруктуу куугунатан, Эбээн омук ыырдарынан, …… Эҥээҥҥитин тыһыгыратан, Эрчимнээхтик тэйэҕит. Е. Васильев
Фрау Мильх түргэнник бытыылкатын хабан ылар уонна титирэстээбит илиитинэн ыстакаан кытыытыгар бытыылкатын тыһыгырата-тыһыгырата кутар. Пьесалар-1960.

хобо-чуораан

хобо-чуораан (Якутский → Якутский)

аат. Дьиэ сүөһүтүгэр иилиллэр, баайыллар тыаһыыр тэриллэр уопсай ааттара. Общее название колокольчиков, бубенчиков для домашнего скота
Дьэ, бултаары оҥостон эрдэҕинэ, хобо-чуораан хоҥкунаабыт, эҥээннэр тыастара лачыгыраспыттар да, сыҥ ойуур быыһынан табалар муостара бу адаарыһан кэлбиттэр. В. Миронов
Хобо-чуораан тыаһаабыт, кыптыый тыаһа кылыр гына түспүт. Саха ост. I
Хобо-чуораанынан чыҥкыныыр Көтөр кынат табалаах буоламмын Мин сахабын. И. Алексеев