Якутские буквы:

Якутский → Якутский

бассыайын

аат.
1. Таһырдьа эбэтэр дьиэ иһигэр сөтүөлүүргэ, харбыырга ананан оһуобай хааччахха кутуллубут уу. Бассейн (искусственный водоем для плавания)
Макекка көстөрүнэн, үс тыһыынча киһи биирдэ олорон көрөр трибуналаах спортивнай комплекс, сахалыы ыһыаҕы атаарар түһүлгэ, – сайыҥҥы кинотеатр, сөтүөлүүр бассыайын оҥоһуллуохтаахтар. «ХС»
Сотору кэминэн Култуура дыбарыаһа, сөтүөлүүр бассыайын, успуорт дыбарыаһа тутуллаллара хайаан да наада. «ХС»
Манна сөтүөлүүр бассыайыннаах оскуола, маҕаһыыннар уо. д. а. бырайыактаннылар. «Кыым»
2. Ханнык эмэ күөл, өрүс туох баар салаалара, тардыылара бүтүннүү түмүллэр сирдэрэ. Бассейн (совокупность притоков реки, озера)
Уйгуурдар судаарыстыбалара эстибитин кэннэ Селенга уонна Орхон өрүстэр бассыайыннарын түүр атын биистэрэ уонна монгуол биистэрэ ылаллар. «ХС»
Амазонка – Соҕуруу Америка эрэ буолбакка, ону ааһан сир шарын бүтүннүүтүн да саамай киэҥ бассыайыннаах уонна саамай элбэх уулаах өрүһэ. КВА МГ
Саха сирин хаартатыгар Өлүөнэ өрүс уутун бассыайына тараадыйан, элбэх салааланан көстөр. Б. Лунин (тылб.)
3. Хайа боруодаларын дьапталҕалара тайаан сытар сирдэрэ. Бассейн (область залегания горных пород)
Нерюнгри чохтоох бассыайынын чинчийиллибит саппааһа түөрт сүүс биэс уон мөлүйүөн тонна. БИ СТ
Хаҥалас чохтоох миэстэтэ – биһиги дойдубутугар саамай өлгөм саппаастаах бассыайыннартан биирдэстэрэ. «Кыым»
Великобритания былыргы хайаларын тэллэҕэр үчүгэйдик куоксаланар чохтоох хас да бассыайын сытар. МНА ФГ


Еще переводы:

бассейн

бассейн (Якутский → Якутский)

бассыайын

устурууктардаа

устурууктардаа (Якутский → Якутский)

инструктордаа
туохт. Устурууктарынан үлэлээ. Работать инструктором. Убайа бассыайыҥҥа устурууктардыыр

бычыахтаа

бычыахтаа (Якутский → Якутский)

туохт. Кыра-кыратык элбэх төгүл таһый, таһымнаа (хол., уу туһунан). Выступать, переливаться через край понемногу, но многократно (напр., о воде из русла реки при разливе)
Бассыайын тобох-ибэх хаара эмискэ ирдэ, сөҥмүт туус үрдэ килэгир уу буолан хаалла, онуоха эбии үрэх уута бычыахтаан, бассыайыны өҥөйтөлөөтө. У. Нуолур
Көҥүл уста турар сааскы халаан уутун туора быһыттаан кэбистэххэ, мотуок дэбилийэн тахсан, быһыты таһынан охсоору бычыахтыыр. В. Яковлев

салаалан

салаалан (Якутский → Якутский)

туохт. Салаата таһаар, салаалаах буол, салааларга араҕыс. Отрастить или образовать ветвь (ветви), разветвляться, ответвляться. Салааланар умнастаах от. Институппут биир саҥа салааланна
Ити чиргэл тиит өлбөт, Ийэ буортан күүһү ылар
Самнары, өлөрү билбэт, Салаалана, лабаалана турар. С. Васильев
Саха сирин хаартатыгар Өлүөнэ өрүс уутун бассыайына тараадыйан, элбэх салааланан көстөр. Б. Лунин (тылб.)

тараадый

тараадый (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт.
1. Араас өттүгэр хайысхаланар элбэх, хойуу салааланан көһүн. Иметь много разветвлений в разные стороны, ветвиться. «Бу таба үчүгэй да майгылаах эбит, салайарым хоту улгумнук махчахаччыйан иһэр», — Кустук [киһи аата] элбэх салаалаах тараадыйбыт муостаах …… таба ласпаҕар самыытын имэрийэн ылар. В. Протодьяконов
Николай сарсыарда аайы күн көмүс сардаҥалара халлаан илин кырыытынан тараадыйа ойон тахсыыларын кытта тэҥҥэ уһуктар. ИКДь
Саха сирин хаартатыгар Өлүөнэ өрүс уутун бассыайына тараадыйан, элбэх салааланан көстөр. Б. Лунин (тылб.)
2. Лабаа-лабаа ыраах уунуталаан көһүн. Разлапиться в разные стороны (напр., о вытянутых тенях чего-л.)
Таастартан күлүк тараадыйа таргыыр Тайалҕаннаах тайҕа таһаатын устун. М. Ефимов
Атыыр сылгы сиэлин курдук Былыт тараадыйар. Баал Хабырыыс
Бөртөлүөт бу тараадыйан, икки хайа көҥкөлөйүн икки ардынан намыһаҕынан иһэрин Молтой чуолкай көрбүтэ. И. Федосеев

док

док (Русский → Якутский)

док (1. Суудуналары ууттан таһаарарга, көрөргө-харайарга, өрөмүөнүүргэ, сорох ардыгар онорорго даҕаны аналлаах тутуу. Суудунаны туруорар хаамыраларын көрүнүнэн кураанах уонна уста сылдьар Д-тар баар буолаллар. Кураанах Д. хаамырата бетонтан оноһуллар» уута сүлүүһүнэн (шлюз) сүөкэнэр. Уста сылдьар Д« понтуоҥҥа оҥоһуллар, суудуна киирбитин кэннэ уутз эмиэ сүөкэнэр; 2. Үллэр (прилив), уостар (отлив) уулаах муора кытыытыгар оноһуллар, аһыллар-сабыллар ааннаах уу оҥоһуу (искусственный) бассыайына; 3. Tahagac таЬар самолет тары өрөмүөннүүргэ аналлаах кэлим тутуу.)