даҕ.
1. Уйаара-кэйээрэ биллибэт киэҥ сири сабардыыр (үксүгэр Саха сирин тайҕатын хоһуйан этэргэ). ☉ Необъятный, бесконечный (обычно при описании якутской тайги)
Аара айаннаан иһэн Сахам сирэ тайалҕаннаах таһаалааҕын, киэҥ хоннохтооҕун илэ харахпынан көрөн итэҕэйбитим. И. Гоголев
Най былыт халыйан намтыы сатыылыыр, Суһуктуйан барар тунаарар урсун Таастартан күлүк тараадыйа таргыыр Тайалҕаннаах тайҕа таһаатын устун. М. Ефимов
Кини [Сэргэй Тиэрэхэп] төрөөбүт сирэуота хатыҥ чараҥнардаах алаастар, уһун синньигэс от үрэхтэр, ыарҕа хаймыылардаах толооннор тардыыларынан утум-ситим сиэттиһэн, силбэһэн, уҥуоргута-маҥааргыта биллибэттик унааран-тунааран барар тайалҕаннаах тайҕа. П. Аввакумов
Нөҥүө өттүнээҕи [бөртөлүөт] түннүгүнэн, тыһыынчанан ахсааннаах күөллэрдээх тайалҕаннаах тайҕа ханна эрэ тиийэн халлааны кытта силбэһэн бүтэрэ көстөр. «Кыым»
2. Кыраман ыраах; унньуктаах уһун (хол., суол). ☉ Бесконечно далёкий; дальний, изнурительный (напр., путь-дорога)
Кинилэр [хоһуун айанньыттар, бэдэрээтчиттэр] буолаллара тайалҕаннаах сырыылары сылдьыбыт, онон тайалҕаннаах тайҕа, тумара хас үрэҕин, үрүйэтин аахтара билэр тыыннаах куомпастар. Багдарыын Сүлбэ
Туундара, Дьүкээбил уота, Дьүлэй дириҥ чуумпу да, Тайалҕаннаах ыраах да, Тапталлааҕыам, араартаабат. Доҕордоһуу т. Шар соҕуруулуу-арҕааттан — халлаан сырдыаҕыттан ыла, хас эмэ сүүс милянан кэмнэнэр тайалҕаннаах ыраах сири көппүтэ. Ж. Верн (тылб.)