Якутские буквы:

Якутский → Якутский

боһой

туохт.
1. кэпс. Тугу эмэ (хол., куотар сүөһүнү) иннин быһан, күөйэн тохтот, хаай. ☉ Преграждать кому-чему-л. путь, не давая идти дальше, или убегать. Бостуук сүөһүлэрэ ходуһаҕа киирэ сатыыллар. Ону боһойор
□ Булду туһахха, айаҕа боһойон киллэрээри, кыра титириктэри, маһы охтортоон, күрүөлүүллэр, сылбахтыыллар
Ол аата тоҥуу диэн буолар. Багдарыын Сүлбэ
Уот турда. Уоту боһойуоҕуҥ. Күндэ
2. үрд. Туох эмэ буолар суолун быс, кыаҕын былдьаан тохтот. ☉ Преграждать путь распространению чего-л., обуздывать кого-что-л.
Манна буун эбэтэр бастаанньа буоллар эрэ, кини бүтүн Россия империятын үрдүнэн тарҕанан барыа этэ. Ону боһойорго төһөлөөх сэрии, төһөлөөх полиция, жандармерия наада буолуо этэй? Н. Якутскай
Холбоһук тэриммит бааһынай Хонууга, буолаҕа тойорҕуо, Куолдьаардаах, соллоҥноох кулаак-баай Кубулҕат күүстэрин боһойуо. Күннүк Уурастыырап

Еще переводы:

боһойуу

боһойуу (Якутский → Якутский)

боһой диэнтэн хай
аата. Майор Филатов полката Великие Луки — Новосокольники тимир суолун ылбыта. Өстөөх Великие Луки куоракка муспут күүһэ ханна да хамсаабат гына хараҕаланарыгар бу тимир суолу боһойуу сүрүн суолталаммыта. «Кыым»

көскөлүн

көскөлүн (Якутский → Якутский)

көскөй диэн курдук
Нохоо, Дамыйаан, тугу итиннэ көскөллөн тураҕын? Ылыый, боһойууй-боһой! Э. Соколов
Өлөксөөн дьиэтин таһыгар, суолга атыыр оҕус бэйэкээннээх көскөллөн сытар. Р. Кулаковскай

буомнаа

буомнаа (Якутский → Якутский)

туохт. Туох эмэ буоларын мэһэйдээ, харгыстаа, боһой. ☉ Создавать помеху какому-л. действию, преграждать
Бу дойдуну Буомнаан олорбут Болуо мууһа ууллан эрэр эбит. Е. Иванова
Мин ырыам мэһэйдиир, буомнуур дуу Эн эдэр, эриэккэс олоххун? Күннүк Уурастыырап

күрүөлээ

күрүөлээ (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Тугу эмэ эргийэ, быыһыы күрүөтэ, бүтэйдэ тут. ☉ Делать, ставить изгородь, ограду, забор, обносить что-л. оградой, забором
От кэбиһиитигэр чугас ыаллар көлөлөрүн холбоон, күүстэрин түмэн, от угаллара, түстүүллэрэ, күрүөлүүллэрэ. И. Аргунов
Булду туһахха, айаҕа боһойон киллэрээри, кыра титириктэри, маһы охтортоон күрүөлүүллэр, сылбахтыыллар. Багдарыын Сүлбэ
Былырыын сайын өтөхпүн сылгы тэпсибититтэн кыһыйан, дьону көмөлөһүннэрэн мас бэлэмнээбитим, күрүөлээбитим. «Кыым»
2. Сүөһү хаайар дал, бүтэй тут. ☉ Строить загон для скота. Хотоҥҥун күрүөлээ
♦ Иитэр сүөһүнү күрүөлээ фольк. — дьиэ-уот туттан киһи-хара буол. ☉ Обзавестись хозяйством, домом, выйти в люди
Кырдьыга да, уот суоҕа буоллар, саха киһитэ эрэйдээх бу чэҥ муус дойдуга хайаан иитэр сүөһүнү күрүөлүө, төрөтөр оҕону төлкөлүө, уостубат олоҕу ууһатыа этэй? Софр. Данилов
Ити аата мин манна олохсуйабын …… Төрүүр оҕону манна төлкөлүөм, иитэр сүөһүнү манна күрүөлүөм! И. Данилов

сылбахтаа

сылбахтаа (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Үүнэн турар маһы үрүт-үрдүгэр охтортоо эбэтэр сиргэ сытар маһы биир сиргэ чохчолуу бырах. ☉ Валить деревья друг на друга или сваливать в одну беспорядочную кучу и сучья, и деревья
Булду туһахха, айаҕа боһойон киллэрээри, кыра титириктэри, маһы охтортоон күрүөлүүллэр, сылбахтыыллар. Багдарыын Сүлбэ
Уҥахаҥас сабаабытынан, сиэрдийэни охторон сылбахтаабытынан барда. А. Фёдоров
Солооһуннар кытыыларыгар маһы хайа курдук сылбахтаабыттар, күүстээх даҕаны күтүрдэр эбит. «ХС»
2. көсп. Элбэҕи өлөр, сууһар (хол., куобаҕы). ☉ Добывать, убивать в большом количестве, подряд (напр., зайцев). Тоһуурга туран элбэх куобаҕы сылбахтаатылар
□ Элээрдэн биэр эрэ иккиһин Элэҥнэс кырынаас кыыдамын, Көрүөхпүт уол оҕо сыыдамын! — Күлүмнээн, күөдьүйэн хаалбахтаа, Күөнтээбит өстөөҕү сылбахтаа! Р. Баҕатаайыскай
[Чокуурап] булчутунан эмиэ аатырара: куобахтаах дьылга кыс устата сиир куобаҕын сылбахтаан кэбиһэрэ. Н. Габышев
Булчуттар тиийээт, бөртөлүөтүнэн көтө сылдьаннар аҕыйах хонук иһигэр баһаам элбэх кыыл табаны сылбахтыыллар. «Кыым»

тоҥуу

тоҥуу (Якутский → Якутский)

I
аат. Булт сэбигэр булду күрүөлээн хаайан киллэрээри маһынан оҥоһуллар намыһах быһыт, мэһэй. ☉ Засека, загородь (для ловли зверей и птиц)
Догдоон хара тыа дурдалаах, Тоҥууга тохтооччу Туолдьут Бэргэн. Өксөкүлээх Өлөксөй
Мин бэйэм туһах иитэргэ сөптөөх сирин булан, харыйалары быһан аҕалан, тоҥуу оҥорон, туһахтарбын иитэбин. Н. Якутскай
Булду туһахха, айаҕа боһойон киллэрээри, кыра титириктэри, маһы охтортоон күрүөлүүллэр, сылбахтыыллар. Ол аата тоҥуу диэн буолар. Багдарыын Сүлбэ. Тэҥн. элиэ II
II
көр доҕуу
Эбэм тоҥуута баранан хаалбыт игиинэн хотуурун …… сытыылаата. Н. Лугинов
Уолаттар сыгынньах эттэрэ хойуу кумаартан сүүтүк тоҥуутун курдук буолан баран, ыгдайа иһэн тахсаллар. Бэс Дьарааһын
Игии кэрдииһэ [хатыыта] доҕуу эбэтэр тоҥуу диэн ааттанар. СНЕ ӨОДь
III
тоҥ I диэнтэн хай
аата. Быйыл күһүн сир харанан туран тоҥуута буолла. Т. Сметанин
[Ощепков] кыһыҥҥы тымныыга тоҥуу …… хайдаҕын үчүгэйдик билэр. С. Никифоров
◊ Тоҥуу байтаһын биэ — төрөөн көрө илик биэ. ☉ Не имевшая приплода кобыла. Уйбааннаах тоҥуу байтаһын биэлээхтэр. Тоҥуу суол — саҥа тоҥмут суол. ☉ Свежезамёрзший след
[Кулун Куллустуур] тоҥуу суолбун тобулан …… сойуолаан ахан иһэр. ПЭК ОНЛЯ III. Тоҥуу хаар — суол-иис таһаарыллыбатах халыҥ хаар. ☉ Цельный, свежий, не протоптанный глубокий снег
Клим сүүрэн иһэн …… бүдүрүйэн, тоҥуу хаарга тиэрэ түстэ. Амма Аччыгыйа
Ол киһи Уйбааҥҥа утары Тоҥуу хаар үрдүнэн ыстанар. Эрилик Эристиин