Якутские буквы:

Якутский → Русский

буук

1) пух || пуховый; куба бууга лебяжий пух; буук сыттык пуховая подушка; 2) уст. меховая опушка (у женской верхней одежды).

Якутский → Якутский

буук

аат. Көтөр тас түүтүн аннынан үүнэр кылгас ньуолах түү. ☉ Пух
Туруохча турбата, Таҥныахча таҥныбата Куба бууга бэриинэтигэр Кубулуна сытан Балыс оҕотун Бардьыгынаан ылла. Өксөкүлээх Өлөксөй
Бэйбэрикээн Бэттиэмэтин киллэрэн, Бэриинэтин үрдүгэр, Буук сыттыгын анныгар Бу курдук ууран кээстэ. И. Чаҕылҕан
Өндөрөй куба бууга кубааҥкатын үөһэ быраҕа-быраҕа хабыталаабыта. В. Иванов
◊ Бууктаах сон — эҥээрдэрэ уонна тэллэҕэ күндү түүлээҕинэн кэтит хаймыылаах кыһыҥҥы тас сон. ☉ Зимняя шуба с широкой меховой опушкой по бортам и подолу
Бууктаах сон саҕынньахтаах ытык кырдьаҕас оҕонньор киһи, сөҥсөҥнүк саҥаран, лөҥкүнүү турар эбит. П. Ойуунускай
Илин-кэлин кэбиһэрдээх, Бэдэр саҥынньахтаах, Буобура бууктаах сонноох дьахталлар Үҥкүүлээн иһэллэрин курдук, Арыы хатыҥ чараҥнардаах эбит. Саха фольк. Күнү көрдөрбүт Күн күбэй ийэтэ Бууктаах сонун Моточчу кэппит. П. Ядрихинскай

Еще переводы:

опушка

опушка (Русский → Якутский)

I ж. 1. (действие) бууктааһын, түүлээҕинэн тулалааһын, буодьулааһын; 2. (обшивка) буук, тула, буодьу; меховая опушка түүлээх тула, буодьу.

ньик гыннар

ньик гыннар (Якутский → Якутский)

ньик гын диэнтэн дьаһ
туһ. Хаартылыыр кистэлэҥин арыйбытын иһин, атахтаһа сытар уола имнэнэн, Быллайы буукка тэбэн ньик гыннарда. Д. Таас

опушать

опушать (Русский → Якутский)

несов., опушить сов. что 1. буук-таа, түүлээҕинэн тулалаа, буодьулаа; опушить рукава мехом сиэхтэрин түүлээҕинэн тулалаа (буодьулаа); 2. түүнэн бүрүй; иней опушил деревья хаһыҥ мастары түүнэн бү-рүйтээбит; брови опушило инеем хаастара кырыаран түүнэн бүрүллүбүттэр.

буугунаа

буугунаа (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт.
1. Муннугунан уһуннук тыастаахтык тыын. ☉ Глубоко, с шумом дышать носом
Ынахтара муннунан буугунаан, орулаан, хараҕа суох иччитин диэки көрөн кэбиһэн баран, өлөн барбыта. Эрилик Эристиин
Буордаах дулҕа курдук Буугунаабыт боллоруттаҕас муруннаах, Аҕыс кырыылаах тимир килэди, Илэ дэриэтинньик Дьиэһийэн-дьиэгэнийэн иһэрин көрөөт, Дьырыбына Дьырылыатта обургу Кытаанахтык кыыһырда. П. Ядрихинскай
Ийэм эмээхсин Мунна буугунаан утуйда. Л. Попов
2. көсп. Таска таһаарбакка, бүтэйдии кыыһыр, кыйахан. ☉ Раздражаться, сердиться без внешних бурных проявлений
Аам-саам аһыыр, Үөл-дьүөл үктэнэр, Буоһата суохтан Буугунаан буллайар буолла. А. Софронов
Харытыана эрэйдээх ол ахсын абаланан, сирэйэ дыҥ курдук буолан, букатын бүтэйдии буугунаан куутуйаланан иһэр. П. Ойуунускай
Бу мунньахтан хаарыллыбыт Соня хоһугар киирэн, оронугар буугунуу сытта. Кини Таняҕа улаханнык кыыһырда. М. Доҕордуурап

бэстиҥилэр

бэстиҥилэр (Якутский → Якутский)

аат., бот. Бэскэ маарынныыр мутукчалаах үүнээйилэр (мастар): тиит, харыйа, сыалаах мас, сытыган харыйа. ☉ Сосновые
Элбэх таннидтаах үүнээйилэр ордук үгүстүк хатыҥы, бууктуҥу, үөттүҥү, бэстиҥи, розатыҥы үүнээйилэр кэргэннэригэр түбэһэллэр. МАА ССКОЭҮү

куутуйалан

куутуйалан (Якутский → Якутский)

куутуйалаа диэнтэн бэй
туһ. Харытыана эрэйдээх ол ахсын абаланан, сирэйэ дыҥ курдук буолан, букатын бүтэйдии буугунаан куутуйаланан иһэр. П. Ойуунускай
Чаровка бэйэтигэр адьас чахчылаах талаан куутуйалана сылдьарын сэрэйбит. Р. Баҕатаайыскай

мүөттүй

мүөттүй (Якутский → Якутский)

туохт., кэпс. Муҥутаан тубус, дыргыйар сыттаах буол (үүнээйи туһунан). ☉ Наливаться соком, распускаться, расцветать
Сибэкки күлүккэ уоҕурар, Күлүккэ ойуута киэркэйэр, Сыта да ордук дыргыйар, Ордук да тупсар, мүөттүйэр. С. Данилов
Самаан сайын күөх буугунан күөгэйэ таҥнан, дьаралыйа мүөттүйэн, хотун дьахтар курдук дьоһумсуйа нусхайыыта, чап-чаҕылхай сулустар чаҕылыһа мичээрэллэр эбит. Д. Апросимов

аам-саам

аам-саам (Якутский → Якутский)

сыһ. Оргууй аҕай, аадьуо, тиэтэйбэккэ (хол., бар, кэл). ☉ Тихо, неторопливо (напр., приходить, уходить)
Буруйдамматах оҕолор аҕабыыт кэнниттэн аам-саам барыталаан хааллылар. Дьүөгэ Ааныстыырап
«Чэ баран көрүөх», — диэн Бурхалей хайыһардарын атаҕын төбөтүгэр иилэ анньыталаан, уруккутун курдук аам-саам хааман барда. Эрилик Эристиин
△ Аат эрэ харата, дуомугар эрэ (хол., аһаабыта буол). ☉ Незначительно, чуть-чуть, только для вида (напр., есть)
Аамсаам аһыыр, Үөл-дьүөл үктэнэр. Буоһата суохтан Буугунаан буллайар буолла. А. Софронов
Аам-саам, аата-суола суох аһаатылар. Айталын

ньуоҕуһут

ньуоҕуһут (Якутский → Якутский)

  1. аат. Суолу тыырар сирдьит таба. ☉ Олень-поводырь, прокладывающий дорогу
    Аны кэпсиим эһиэхэ Ньуоҕуһутум туһунан, Өйдөөх таба киһиэхэ Абыралын туһунан. С. Данилов
  2. даҕ. суолт. Инники иһэр, суолу тэлэр. ☉ Передовой, идущий впереди, являющийся поводырём
    Сэргэчээн …… ньуоҕуһут буурун тайаҕынан буукка супту аста, сэтии сыарҕата тааска охсуллан лаһырҕаата. Болот Боотур
    «Дьэ, тойон, эйиэхэ үчүгэй ньуоҕуһут буурчаан түбэстэ, ама аара эрэйдэнэр үһүгүөн», — диэтэ Барбаас аҕата диэн киһи. А. Софронов
хааннааҕынан

хааннааҕынан (Якутский → Якутский)

хааннааҕынан көр — өһөхтөөҕүнэн көрөн тур. ☉ Смотреть злобно налитыми кровью глазами
Дьэспэ [атыыр оҕус:] биһиги диэки өһүөннээхтик хааннааҕынан көрүтэлээн кэбиһэ-кэбиһэ, мөҥүрээн лиҥкиниир. Далан
Бадьыр курдук хара бараан сирэйдээх, хааннааҕынан көрбүт, нүксүгүр быһыылаах күтүр улахан киһи остуолга кумааҕы көрө олороро. Н. Түгүнүүрэп
Хаайыллан турар оҕус хааннааҕынан хаһылыччы көрөн, төбөтүн булкуйа-булкуйа, буугунаан кэбиһэ турара. Тускун
Сүүлэ киирбит атыыр таба, хааннааҕынан көрөн баран, кыыска уун-утары сүүрэр. ИИА КК