Якутские буквы:

Якутский → Русский

быарык

уст. ручка-крестовина шаманского бубна.

Якутский → Якутский

быарык

аат., эргэр. Ойуун дүҥүрүн тутааҕа: кириэстии биттэхтээх тимир төгүрүк (уобуруччу). ☉ Рукоятка шаманского бубна: железный круг с поперечинами в виде креста
Айыы ойууна абаҕам, Эгинэ буолбут Кулан аарык быарыктаах Түөлбэ хаан дүҥүрүн Үс төгүл охсон бүрдьүгүнэтэн баран, Ыллаан ыҥсалыта олордо. Өксөкүлээх Өлөксөй
Эмээхсин үс салаалаах тиит аллараа мутугар быарыгыттан ыйаммыт дүҥүрү көрдө. И. Гоголев
Дүөрбэ дүҥүрүҥ дьөлөрүйдүн, Быарык тимириҥ быһыннын, Нэс ыарыы тиэрэ тэптин, Араҥ өлүү таҥнары хаттын! С. Зверев
ср. др.-тюрк. йа баҕры ‘средняя часть лука’

Еще переводы:

тоҕуталаа

тоҕуталаа (Якутский → Якутский)

тох диэнтэн төхт
көрүҥ. Ыскылаат хас эмэ сыллаах бөҕүн өрөһөлүү тиэйэн, сыыр быарыгар тоҕуталыыр. С. Васильев

саймарыыннаах

саймарыыннаах (Якутский → Якутский)

көр сайбарыыннаах
Саймарыыннаах салгыннаах Саахталар ааннара Хараҥаччы уйатын курдук Хаҥалас хайатын быарыгар Хараара чөҥөрүһэн түспүттэр. Н. Степанов

сыһылыт

сыһылыт (Якутский → Якутский)

сыһылый диэнтэн дьаһ
туһ. Ыскылаат хас эмэ сыллаах бөҕүн өрөһөлүү тиэйэн, дэриэбинэни ортотунан сыһылытан, …… илдьэн, сыыр быарыгар тоҕуталыыр. С. Васильев

антыы

антыы (Якутский → Якутский)

аат., түөлбэ. Хайа быарыгар үүммүт үүнээйи. ☉ Растение, растущее на склоне горы
Биир сэндэҥэ мас антыыны быһа түһэн, аартыктан киирэрин кытта буруо унаарыйара көһүннэ. «ХС»

көбөдөх

көбөдөх (Якутский → Якутский)

даҕ. Көпсөркөй, сахсархай. ☉ Рыхлый, вздутый, взбитый
Көбөдөх ас. Көбөдөх от. — Тороев уонна Чуура, хайа быарыгар дабайан тахсан, үүтээн көбөдөх оттоох даҥ буор аанын көрдөөн, нэһиилэ буллулар. Л. Попов

үлбүрүс

үлбүрүс (Якутский → Якутский)

үлбүрүй диэнтэн холб. туһ. Ыскылаат хас эмэ сыллаах бөҕүн өрөһөлүү тиэйэн, дэриэбинэни ортотунан сыһылытан, үрүҥнэри кытта үлбүрүспүт Петров дьиэтин иннигэр илдьэн, сыыр быарыгар тоҕуталыыр. С. Васильев

сочувствует

сочувствует (Русский → Якутский)

гл
аһына саныыр, сурэҕэр-быарыгар чугас тутар

сытаахтаа

сытаахтаа (Якутский → Якутский)

сыт диэнтэн атаах. Тарбыйахпыт хараҕын үөстээҕинэн көрөн, моонньун уһатан, көбүөхтүү тыына сытаахтыыра. И. Гоголев
Сэрэйбит курдук, эбэм барахсан бэйэтэ бэйэтинэн сытаахтыыр. Н. Заболоцкай
Доҕорум ол хотоол быарыгар гимнастёрката бүтүннүү балай хаан буолан баран, өйүн сүтэрэн сытаахтыыр эбит. С. Никифоров

косогор

косогор (Русский → Якутский)

м. эииэ, сыыр быара; на косогоре сыыр быарыгар.

алаҕаркаан-тэтэгэркээн

алаҕаркаан-тэтэгэркээн (Якутский → Якутский)

даҕ., поэт. Кэрэ, сырдык, үтүөттэн-үтүө (нор. айымнь. төрөөбүт Аан ийэ дойдуну киэргэтэр эпитет). ☉ Прекрасная, светлая, благословенная (украшающий эпитет родной страны, земли людей)
Аҕыс иилээх-саҕалаах, Атааннаах-мөҥүөннээх, Алаҕаркаан-тэтэгэркээн Аан ийэ дайды Араҕас далбар быарыгар, Алтан ньээкэтигэр [көмүс балаҕан үөскээбит]. П. Ойуунускай