Якутские буквы:

Якутский → Якутский

бытыгырааһын

аат. Ханнык эмэ үүнээйи саҥа тахсыыта (хол., от, бурдук). Первые ростки (напр., трав, хлеба)
Өссө, бурдук бытыгырааһына үчүгэй буоллаҕына, хамыыһыйа туппутун кэннэ, сүүрбэ бырыһыаны эбии ааҕаллар. П. Егоров

бытыгыраа

туохт.
1. Убаҕастык (онон-манан) бык, таҕыс (хол., үүнээйи саҥардыы үүнэн эрэрин туһунан). Кое-где пускать мелкие ростки, начинать всходить (о растениях)
Аҕыйах хонуктааҕыта уу ыла сылдьан көрдөхпүнэ кумаҕыттан сабыс-саҥа күөх от бытыгыраан эрэрэ. Н. Якутскай
Туундараҕа онон-манан күөх от бытыгыраата. «Кыым»
2. Биир тэҥник кэккэлээн көһүн (хол., бытархай тиистэр, тарбахтар о. д. а. тустарынан). Виднеться, показываться ровными рядами (напр., о мелких зубах, следах)
Мин киһим олооччу этэрбэһин тумсунан атаҕын тарбахтара бытыгыраан тахсыбытын өйдөөн көрдүм. Н. Заболоцкай
«Киэбирэ сылдьыа эбээт, кини саҕалары көрсүллүбүтэ»,— дии-дии Петрушка, күлэн тииһэ бытыгырыыр. М. Доҕордуурап
Кырсалар хаары кэспит суоллара, иистэнньэҥ дьахтар нарын тарбаҕынан оһуор-ойуу аспытын курдук, бытыгырыыр. Н. Якутскай
Кырачаан атаҕын суола бытыгырыыра, чараас ырбаахыта тэлээрэн, сүүрэн ыһыллара. М. Попов

Якутский → Русский

бытыгыраа=

виднеться, показываться ровными рядами (о мелких зубах, ростках зелени); бурдукпут бытыгыраабыт хлеба взошли.


Еще переводы:

ньуолур

ньуолур (Якутский → Якутский)

көр нуолур
Ньуолур солко оттортон Толбон-таммах тоҕунна. Күннүк Уурастыырап
Уоһун үрдүнэн ньуолур түүлэр бытыгыраан эрэллэр. Н. Якутскай

мытырыҥнаа

мытырыҥнаа (Якутский → Якутский)

мытырый диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Таня сүүһүгэр саба түспүт кугас баттаҕын быыһынан хараҕа чаҕылыҥныыра, тииһэ бытыгыраан күлэн мытырыҥныыра. М. Доҕордуурап
Баһылайка хайҕалы истэн-күлэн мытырыҥныы турбута. В. Гаврильева

ньалым

ньалым (Якутский → Якутский)

даҕ. Чычаас, көҥүл кэһиэххэ сөптөөх (уу). Неглубокий, мелкий (о воде)
[Ньургууна] Кыталыктаахха ньалым уу тахсан эрдэҕинэ, күөх от бытыгыраан, саҥа тахсар кэмигэр саалаах дьаарбайары олус сөбүлүүрэ. А. Сыромятникова

булуук

булуук (Якутский → Якутский)

аат. Собуокка оҥоһуллар суха кэриэтэ сир тиэрэр тэрил. Орудие заводского изготовления для вспашки земли, плуг
Булуук сир кырсын тиэрэн үллүктүүр. Манна бэрт сотору намчы баҕайы бастакы араскыылар бытыгыраан тахсыахтара. П. Аввакумов

бытыгырат

бытыгырат (Якутский → Якутский)

бытыгыраа диэнтэн дьаһ
туһ. Сүрдээх бытархайдык суруйан бытыгыратар. Амма Аччыгыйа
Онтон, дьэ, табаларбын үүрэн бытыгыратан бөһүөлэккэ кэлэн истэхпинэ, дьэ эбээт, доҕоор? Болот Боотур
Бу айан суолунан туох сүүрэн бытыгыратта? «ХС»

туотарый

туотарый (Якутский → Якутский)

туотай диэнтэн хамс
көстүү. [Сылгы чыычааҕа] Туотарыйа сүүрээхтиир, Тугу эрэ бултаһар. И. Федосеев
Халдьаайы харалдьыгар Туллук туотарыйар. К. Туйаарыскай
Күөх от эриэ-дэхситик бытыгыраан үүммүт олбуоругар кырачаан уол оҕо туотарыйа хаамар. В. Протодьяконов

ытыгыраа

ытыгыраа (Якутский → Якутский)

көр атыгыраа
Киһитэ сүр эйэҕэстик мичээрдээн, ыраас тииһэ ытыгыраан, киэҥ хараҕа эрилийэн олорор эбит. Амма Аччыгыйа
Оҕолор атахтарын тарбахтара бытыгыраабытынан, систэрэ дэдэйбитинэн, ойоҕосторо ытыгыраабытынан, тимир оһох тула түмсэллэрэ. С. Тумат
Тиит силистэрэ тобулуттан тахсан, кырыһа суйдаммыт буор үрдүгэр ытыгыраабыттар. «Чолбон»

иэччэхтэн

иэччэхтэн (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Күн уотуттан сымнаан уулун, хараар (тиит төрдүнээҕи хаар туһунан). Таять, растаять (о снеге вокруг деревьев). Сыа хаарым сымнаата, Күрдьүк хаарым күлгэрийдэ, Эргэнэ хара тыам тиитэ иэччэхтэннэ. Саха фольк.
2. түөлбэ. Тылын (мутукча туһунан). Распускаться (о лиственнице)
Мутукча иэччэхтэнэн, ойуур иһэ көҕүрүмтүйэн көстүүтэ, сыһыы сир налыы уолбатыгар хаас аһылыга күөх ото бытыгырыырын саҕана кэҕэ кыыл кэрэ чуор куолаһа кэрии тыаны эймэтээччи. Сэмээр Баһылай
Ньургуһун үүннэ, ол аата күөх үнүгэстэр бытыгыраабытынан, мутукча иэччэхтэммитинэн барда. «Кыым»

бытыгырай

бытыгырай (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Түргэнтүргэнник кыараҕастык атыллаан бар (хол., кутуйах туһунан). Семенить ножками (напр., о мышах)
Аар тиит аннынан, тыа быта-былахыта ааттаах чыс кутуйах эрэйдээх, бытырыыс суолу түһэрэн, бытыгырайан ааспыт. П. Тобуруокап
2
көр бытыгыраа. Ийэм кинини [кыһыл оҕону] сыгынньахтаан баран иһинэн сытыардаҕына, бытыгырайбыт тарбахтардаах чыраах курдук атаҕынан сэниэтэ суох тэбиэлэнэн ылара. П. Аввакумов

миилэ

миилэ (Якутский → Якутский)

аат. Тиис төрдүнээҕи быччыҥныҥы кытаанах эт. Десна, дёсны
Миилэтэ испит.  Аргыылап, кыыс сыҥааҕын атытаары, и к к и о м у рд у н б о бо тута-тута, лэппиэскэ кэрчигинэн миилэтин сиритэ-хайыта анньыалаабыта. Софр. Данилов
Эбэм тииһэ суох миилэтинэн тугу эрэ ыстаан мүлүктүүр. Н. Якутскай
Маарыйа эмээхсин миилэтигэр тиийэ элэйбит тиистэрэ бытыгыраан, бу күлэн турара. «ХС»