сов. кого дьиктиргэт, сөхтөр.

сов., ошеломлять несов. кого--что соһут, өмүтүннэр, дьиктиргэт.

гл
1. Кыайар, хотор; 2. Сөҕүтэр, дьиктиргэтэр

сөх диэнтэн дьаһ
туһ. Саханы үрдэтиэ олоҥхо: Кэс тылбыт кэскилин көрдөрүө, Кэхтибэт кэрэтин сөхтөрүө. Күннүк Уурастыырап
Тыйаатыр көрөөччүнү дьиктиргэппэт, сөхтөрбөт, умсугуппат буоллаҕына, тыйаатыр диэн ааты сүгэр кыаҕа суох. «ХС»
Бэрэпиэссэр …… мустубут дьону биэс уон омук тылынан эҕэрдэлээн сөхтөрбүтэ. ДьДьДь

прил. соһумар, өмүтүннэрэр, дьиктиргэтэр; ошеломительное известие соһумар сурах.

1. прич. от ошеломлять; 2. прил. соһумар, өмүтүннэрэр, дьиктиргэтэр.

сов. кого-что I. (напр. оружием) тап, суоһар; поразить врага өстеөҕү суоһар; 2. (победить) кыай, хот; 3. мед. сиэ, ыарыт, бааһырт; 4. (очень удивить) олус соһут, сөхтөр, дьиктиргэт; весть о его смерти поразила нас кини өлбүтүн туһунан сурах биһигини олус соһутта.

1. даҕ. Киһи сөҕүөн курдук, киһини дьиктиргэтэр. ☉ Необыкновенный, восхитительный, приводящий в изумление. Остуоруйа диэнинэн норуот бэйэтин баҕатын, эрэлин, олоҕун-дьаһаҕын туһунан этэр, кэрэхсээн истиллэр дьикти-дьиибэ, фантастическай кэпсээннэрэ ааттаналлар. Саха фольк.
2. аат суолт. Киһи өйдөөбөт, киһи өйүгэр баппат түбэлтэ, көстүү. ☉ Что-л. странное, непонятное, невразумительное
   Дьэ дьикти-дьиибэ буолар эбит - үрүҥнэр былаастарыгар киһини уматар сокуон баар эбит, хабала умайар сокуона суох эбит. П. Ойуунускай
   Тыый! Дьикти-дьиибэ буолар, Туох баар барыта саҥарар. Баал Хабырыыс

даҕ., поэт.
1. Үчүгэй, олус бэрт. ☉ Прекрасный, чудесный, дивный
Утатан-утатан бараммын Уот куйааска кымыһы Биир тыынынан иһэрим Минньигэһэ дьиктикэйин! В. Миронов
Бэйэтэ хаамар от охсор, Бэттиэмэни хотор Маннык массыына Баар буолар диэн Баҕарар да этибит, Дьэ кэллиҥ Дьиктикэйдээх массыынабыт. К. Туйаарыскай
Кини [В. Маяковскай] айбыт дьиктикэйдээх хоһоонноро уонна поэмалара өссө ордук киэркэйэн иһэллэр. В. Маяковскай (тылб.)
2. Киһини дьиктиргэтэр, дьиибэргэтэр. ☉ Вызывающий удивление, необычный, поразительный. «Дьиктикэйин көр!»- диэтэ Дьиибэргээбит оҕонньор. Онуохаҕа уол эттэ: «Артыал саҥа олоҕор Сарсын көһөбүт бүттүүн. Былыргыны өйдөтөр Былаҕайдаах өтөхтүүн Бырастыылас, оҕонньор!» Эллэй

даҕ.
1. Дьону хаадьылыырын, дьээбэлиирин сөбүлүүр, дьээбэтинньик идэлээх. ☉ Устраивающий смешные проделки, шутливый, склонный к озорству
Дьэ, бу уол бэрт дьиибэлээх уол, туох эрэ улахан дьиибэни санаабыта буолуо. П. Ойуунускай
Уой, Петя, дьиибэлээх да уолгун ээ, хайа эдэр киһи кыыска «дорообо» диэн баран, баһын эрэ тоҥхос гыннарар үһү. С. Ефремов
Кини туох да куһаҕан санаата суоҕун иһин, ис-иһиттэн тэбэнэттээҕэ, дьиибэлээҕэ, дьону үтэн-анньан, тургутан көрөр идэлээҕэ. ВНГ ГОПХ
2. Киһи өйдөөбөт, киһини дьиктиргэтэр туох эрэ уратылаах. ☉ Необычный, непонятный, странный
Ол эрэн көстүбэт буолуохпун Билигин, кэбис, баҕарбаппын: Уон араас дьиибэлээх оҥоһуугун Соҕотох төбөбөр ылыммаппын. П. Тобуруокап
Дьикти сэп банаар дьиибэлээх да буолуо. Сииктээх сиргэ уурдахха сиилэтин ситиэ, Ууга уктахха - умайан күлүмнүө. Күн Дьирибинэ
Ким эрэ дьиибэлээх боппуруоһу ыйыппы-тыгар дьоннор күлсэн күүгүнэстилэр. В. Протодьяконов
3. Дьону атаҕастабыллаахтык күлүүэлэк оҥостон көччүргүүр идэлээх. ☉ Любящий зло потешаться, издеваться над людьми
Доодор кулуба хайа да былыргы саха тойотторуттан, баайдарыттан ордук суостаах, ордук баттыгастаах, ордук дьиибэлээх киһи эбитэ үһү. Саха фольк. Сир уйбат Сидьиҥ дьиибэлээх сиргидэх Бэлэһин бэтэтин. ТТИГ КХКК
Кини олус өйдөөх буолан баран, дьиибэлэрдээх, дьэбир майгыннаах киһи. Л. Толстой (тылб.)
4. Туох эрэ дьиибэни оҥороору гыммыт курдук көрбүт, тэбэнэттээх (харах туһунан). ☉ Озорной, хитрый, насмешливый (о взгляде, глазах)
Кини Ньомор Турантаайап сып-сырдыгынан уонна дьиибэлээх кыымнарынан ыһыахтаммыт харахтарын мыналыччы көрөн кэбиһэр. Л. Попов
Полковник Беляев элэктээбит курдук дьиибэлээх харахтарынан өрүс уҥуор диэки көрөр. Т. Сметанин
Уртуут курдук хамсыы, куруук күлэ сылдьар дьиибэлээх харахтардаах уол учууталлары бэйэлэриттэн таһаарара. «ХС»