Якутские буквы:

Якутский → Русский

дьолуо

I редко счастье, удача; тарбах дьолуота билиэҕэ всё зависит от ловкости пальцев.
II фольк. совершенно гладкий, чистый; дьолуо маҥан халлаан чистое-чистое нёбо.

Якутский → Якутский

дьолуо

I
аат. Туох эмэ үчүгэй тосхойууга; баат, дьол. ☉ Благо, счастье; удача, фарт
Дьоллоох илиис Дьолуота үрдээтин! П. Ойуунускай
Соргута көрдөһөн көрүөҕүҥ, Дьолуота тардыһа барыаҕыҥ [булчуттар кэпсэтиилэрэ]. Суорун Омоллоон
Уол дьолуолаах табаҕайдаах булчут буолан күһүн тиигээнниир сири булларан, дьонун сыл таһааран эрдэҕэ. Далан
Биһиги икки сааһырбыт, атахпыт дьолуота бараммыт дьон, эчи, тыаспытууспут да сүрэ бэрт. Р. Кулаковскай
♦ Дьолуота (дьолуом) биллин - кыайыыны-кыайтарыыны, дьоһуннаах дьыаланы дьол-соргу, баат быһаардын. ☉ Все решит фортуна (фарт)
Кыһыл көмүс сыаҕайы Кыраҕы харахпынан Кыҥаан эрэбин... Дьоллоох илии Дьолуота биллин! Эрчимнээх эрбэх Эҕэрдэтэ биллин! П. Ойуунускай
Чэ, оччоҕо аны үс хонугунан күн кылбайа тахсыыта Барыкаа оломугар тиийээриҥ! Соллоҥноох ох дьолуота биллин! Далан
Ынах буоллар ыҥыраннын. Дьолум-соргум быата буолуо, Дьолуом биллин! - диэтэ да Дьиэтин диэки тэбиннэ. И. Чаҕылҕан
II
даҕ., фольк. Ханан да туох да иҥнигэһэ суох, килэгир, киллэм, ыраас. ☉ Без каких-л. неровностей, шероховатостей, совершенно гладкий, чистый
Муус дьолуо хонуулаах улуу дойду устун тус арҕаа диэки туманныы оргуйан бардаҕа. П. Ойуунускай
Атыыр оҕус хабарҕатын быһа баттаабыт курдук тимир дьолуо аартык таҥнары дьулуһуйан түспүт. Суорун Омоллоон
◊ Дьолуо маҥан халлаан фольк. - мэндээркэй ыраас халлаан. ☉ Совершенно чистое, без единого облачка небо
Тоҕус хаттыгастаах Добун дьолуо маҥан халлаан Туйгун дьулайыгар Ордууланан олорор Үрүҥ Аар тойон, Үрүҥ Арылы хотун диэн баар эбиттэр. Суорун Омоллоон
Туналыйа тунаарар Дьолуо маҥан халлааннаах Алааһыгым барахсан, Алаасчааным барахсан! П. Тобуруокап
Кэрэтин, дьолуо маҥан халлаан Илгийэр сиккиэр тыала. Өбүгэ саҕаттан саргылаах Саха сирин самаан сайына. И. Павлов
III
даҕ., поэт. Сыыдам, сымса туттунуулаах. ☉ Ловкий, проворный
[Сир:] Эйигин бултаатын диэммин Кылааннаахпын кылбаҥнаппытым. Дьолуо, дьорҕоот туттууланнын диэммин Дуолан кыылларбын хаамтарбытым. Н. Босиков

Еще переводы:

удалой,

удалой, (Русский → Якутский)

удалый прил. хоодуот, дьолуо, дохсун.

ухарский

ухарский (Русский → Якутский)

прил. разг. хоодуот, дьолуо, дохсун.

ухарство

ухарство (Русский → Якутский)

с. разг. хоодуот быһыы, дьолуо быһыы, дохсурҕааһын.

ухарь

ухарь (Русский → Якутский)

м. разг. хоодуот киһи, дьолуо киһи, дохсун киһи.

алаасчаан

алаасчаан (Якутский → Якутский)

алаас диэнтэн атаах.-аччат. Туналыйа тунаарар Дьолуо маҥан халлааннаах Алааһыгым барахсан, Алаасчааным барахсан. П. Тобуруокап

уолдьаһыы

уолдьаһыы (Якутский → Якутский)

уолдьас диэнтэн хай
аата. Уол оҕо уһуктаахха уолдьаһыыта, дьолуо-хаан былдьаһыыта диэн бу буолла. Далан
Хайҕалынан уолдьаһыы биһиги үгэспит буолбатах. Л. Брежнев (тылб.)

куустар

куустар (Якутский → Якутский)

куус диэнтэн дьаһ
туһ. [Куорат кыыһа] Бөдөҥ таастардаах Бөҕөх көмүһүнэн Мөлбөрө-дьолуо харытын Бобо куустарда. Өксөкүлээх Өлөксөй
Кыыспыт имнээх илин саҕах Кытыастар уокка куустарда, Уу ньуурунуун, оттуун-мастыын Умайар килбиэн дуйданна. Күннүк Уурастыырап

тайахтаа

тайахтаа (Якутский → Якутский)

I
туохт. Тайаҕы бултас. ☉ Охотиться на лося
Эһэни көрдөҕүнэ — эһэлиэ, тайаҕы көрдөҕүнэ — тайахтыа. П. Ойуунускай
Биир күһүн биһиги, куолубутунан тайахтыы таҕыстыбыт. Амма Аччыгыйа
Күһүөрү соҕус иккиэ буолан Силээннээх үрэҕэр тайахтыы таҕыстыбыт. Т. Сметанин
II
туохт. Кимиэхэ эмэ тайаҕы биэр, тайахта туттар. ☉ Давать кому-л. посох, обеспечивать, вооружать кого-л. посохом
Улуу баайдары, Мин курдук, ким Муус дьолуо тайахтаан, Муус дьоҥкурууну состорон Суолга хаамтарыа баарай! С. Зверев
Муус тайахтаныы — умнаһыттыйыы, дьадайыы: «муус дьоҥкуо тайахтаабыта». КНЗ СПДьНь
♦ Муус дьоҥку (дьолуо) тайах- таа — кими эмэ киһи аатыттан аһаран, сорго-муҥҥа, умнаһыт олоҕор тиэрт. ☉ Доводить кого-л. до нищенского существования, обрекать на несчастье, горе
Чоочо баай тойон абаҕам …… Муус дьоҥку тайахтаабыта, Муҥ бөҕөнү состорбута, Халҕаһа эҥээрдээбитэ, Хатырык сиэхтээбитэ, Хара хаанынан ытаппыта. Саха фольк. Улуу дойдуну Тумнары баттаабыт Улуу баайдары Мин курдук ким Муус дьолуо тайахтаан, муус дьоҥкурууну состорон Суолга хаамтарыа баарай! С. Зверев

ыый-ыый

ыый-ыый (Якутский → Якутский)

саҥа алл. Кыһыйанабаран ытыыры көрдөрөр. ☉ Выражает плач от досады, гнева
Ыый-ыый, ыыйыкпыан! Аай-аай, аайыкпыан! Тойон дьолуо сүрэҕим умайдаҕыан! Өксөкүлээх Өлөксөй
Кимнээх буоламмын кимим өрүһүйүө баарай… Аанай-туонай абабыан! Ыый-ыый! Суорун Омоллоон
«Ыый-ыый, туох эһигиттэн ситиһиэ баарай?!» — дии-дии ытаан сыҥсыйбыта. Н. Заболоцкай

удаль

удаль (Русский → Якутский)

ж., удальство с. хоодуот быһыы, дьолуо быһыы, дохсун быпыы. удалять(ся) несов. см. удалить(ся). удар м. 1. охсуу, тэбии; удар кулаком сутуругунан охсуу; сабельный удар саабыланан охсуу; сокрушительный удар воен. сууһарыылаах охсуу; удары пульса тымыр тэбиитэ; штрафной удар спорт, ыстараап охсуу; 2. (звук толчка, сотрясения) тыас, сааллыы; удар грома этиҥ сааллыыта; 3. перен. (потрясение) охсуу; тяжёлый удар для кого-л. ыар охсуу; 4. мед. охсор охсуута; с ним случился удар кини ни охсор охсубут; # быть в ударе күннээ, күннээн сырыт, үөр.