несов. 1. см. разлиться; 2. (петь) ыллаан дьырылат; 3. (много говорить) саҥаран кутан-симэн ис.

тарталдьый диэнтэн дьаһ
туһ. Ат таныытын тарталдьытан кистээн дьырылатта итиэннэ илин атахтарынан чигдини табыйталаан ылбахтаата. «Чолбон»

дьырылат диэнтэн тиэт
көрүҥ. Ырыаһыт ыллаатар ыллаан, куолаһа ордук кэрэтийэн, күөрэгэй чыычаах курдук өрө дьырылаппахтаата, кыталык көтөр курдук кыҥкынатан ылбахтаата. Н. Босиков

дьүһ. туохт. Үллэрэҥнии хамсан (суон, толору эттээх ким-туох эмэ). ☉ Будучи полным, тучным, энергично, быстро двигаться
Уйбаан тымтык тыыран дьырылата олордоҕуна, сүр үлүгэр көппөрүйбүт, саҥарбыт-иҥэрбит …… Ааныс таһырдьаттан ыстанан киирдэ. Р. Кулаковскай. Табатын үөрүн кытта көһөн көппөрүйбүт. ДСН Т

көр мэҥирээ
Сылгы кистээн дьырылатара, оҕус айаатаан лаҥкынатара, Ынах маҕыраан бааҕынатара, Тамыйах мэҥирээн мээҕиниирэ. А. Софронов
Коза туран оҕолорун кытта быраһаайдаста, мээҕинээн кэбистэ, бу курдук: «Мэ, м э, мээ», — уонна нусхас тыаҕа таҕыста. Бырааттыы Гриммнэр (тылб.)

табый диэнтэн төхт
көрүҥ. Аллаах аттыы сиэллэрэн Айанныыра өрө көтөн, Табыйталаан түһүөлүү Таастаах бардам Бүлүү. Л. Попов
Халла Элэмэһэ [ат] аймаһыйбыттыы кистээн дьырылаппыта, тугу эрэ сибиэркээбиттии чигдини тоҕута табыйталаабыта. И. Федосеев
[Митя] мөрөйдөөбүт өстөөхтөрү табыйталаан ыһыталаан кэбиспит. В. Осеева (тылб.)

сыһ. Сир диэкиттэн; намыһах өттүттэн. ☉ Снизу
Муус кырыаны сүгэнэн дьөлүтэ охсон түһэрбитигэр, аллараттан тунаархай буруо өрө дьурулаан таҕыста. Амма Аччыгыйа
Дьыбар салгын Дьырылаата. Атахтарбын дьырылатан, Аллараттан Үөһэ тахсан Иэним кытта Кэдэҥнээтэ, Сүнньүм устун Сүүрэн кэлэн, Куйахабын Кум-хам тутта. Күннүк Уурастыырап
Санаатынан сүүрэр кирилиэскэ туран кэбиһэҕин, онтукаҥ эйигин үөһэттэн аллара дьылыһытар, аллараттан үөһэ дьулуһутар. М. Доҕордуурап

I
силигирээ диэнтэн холб. туһ. Намчы титирик мастар силигирэһэн тахсыбыттарын кини сэлиик соноҕос сиэлигэр маарынната көрбүтэ. Амма Аччыгыйа
Барбахтыылларын кытта улардар көтөн силигирэстилэр. Далан
Тэтиҥнэр, сэргэх тэтиҥнэр, Силигирэһэ түстүлэр. Саһарҕа
II
даҕ. Силигирээн иһиллэр (тыас). ☉ Издающий шорох, шелестящий, шуршащий
Ол дьоллоох туналыйар хатыҥым …… Силигирэс ирбэнньик сэбирдэҕэр …… Ырыаһыт ымыы чыычааҕым Ыллаан дьырылата олоорто. С. Зверев
[Ыттар сүүрбүттэриттэн] хомус сип-силигирэс буолбута. Х. Андерсен (тылб.)

тырымнаа диэнтэн дьаһ
туһ. [Дьахтар] хара вуаль биллэбиллибэт илимин курдат эмиэ да намыыннык, эмиэ да таайтарыылаахтык, эмиэ да аһаҕастык көрөн тырымнаппыт этэ. Софр. Данилов
Өрүкүйэн, тэтэрэн, көрөн-истэн тырымнатан, онно Маайыс олус да тупсан көстүбүтэ. Болот Боотур
Ама, хайа саха сүрэҕэ дьырылаабакка өйдүөҕэй саха кыыһа кэрэ куолаһынан ыллаан дьырылата, көрөн-истэн тырымната турарын? Т. Сметанин

дьүһ. туохт. Сэгэччи туттан чэпчэкитик сүүр, сиэл. ☉ Бежать, рысить легко и грациозно
Ойоору тэкэйбит, Сүүрээри чэрэйбит, Мөтөйбүт быһыылаах, Кииллийбит быччыҥнаах …… Уолаттар ойоллор, Мээчиги охсоллор. С. Васильев
[Кулунчук] таһырдьа сырдыгыттан, ырааһыттан, киэҥиттэн үөрбүттүү кистээн дьырылатта уонна үс мастаах сүллүгэс бүтэйи кыйа сиэлэн тэкэйдэ. В. Иванов