делать зубчатый узор, украшать зубчатым орнаментом.

имеющий зубчатый узор; с ... зубчатым узором; сарбынньахтаах уктаах быһах нож с черенком, украшенным зубчатым узором.

даҕ. Кэрдиис курдук уһуктардаах (хайа, очуос оройдорун этэргэ). ☉ Зубчатый (о вершинах гор)
Оһу-тоһу очуостарга Охсулунна оргул уоппут, Ыраах тиэрдэр ыллыктарга Ыллыыр эбит булчут уолбут. В. Миронов

1. 1) имеющий зубы; с... зубами; оҕонньор билигин да тиистээх у ста= рика и по сей день все зубы; 2) зубастый; тиистээх балык зубастая рыба; 3) имеющий зубья; с... зубьями; зубчатый; 2. диал. длинноносый крохаль (вид водоплавающей птицы).

баал (массыына подшипншска олорор дэтээлэ. Хамсатааччы эргичитэр куүһүн үлэлиир механизмна тиэрдэр уонна эргичийэр дэтээлгэ сүрүн буолар оруоллаах. Б. араастара: кенө (прямой), тоҥонохтоох (коленчатый), төрүт (коренной), имигэс (гибкий), тиистээх (зубчатый или шлицевой), көндөй (полый), үллэрэр (распределительный), кардааннаах (карданный), кыамтагган ылар (вал отбора мощности) о. д. а. Б. үксүн элбэх углеродтаах Эбэтэр тупсарыллыбыт бөҕө ыстаалтан оҥоһуллар.)

аат., түөлбэ. Таба тириитин таҥастыыр тиистээх кыһыах курдук тимир. ☉ Круглый зубчатый железный скребок на деревянной ручке для выделки оленьей шкуры
Имитиигэ туттар тэрил арааһынайа да элбэх. Холобур, талкы арааһа баар: кыһыах, үрүөх, чүчүм, соҥоһоон, кэдэрээн, сүлүгэс диэннэр. АЕЕ ӨӨ
Көмүүлэргэ тириини таҥастыыр сэптэр — чүчэннэр, соҥоһооннор уонна кэдэрээннэр көстүбүттэрэ. ЭБЭДьА

1. торчащий в разные стороны, неровный; адаар хайа зубчатые скалы; 2. 1) развилистое сучковатое дерево; 2) диал. кочкарник # адаар муостаах крупный рогатый скот.

тиис көлөһө (тиистээх бэримтэ (передача зубчатая) көлөһелөрүттэн саамай аҕыйах тиистээхтэрэ. Онтон тиистээх тиэрдээччи көлөһөлөрүн тиистэрин ахсаана тэн буоллаҕына хамсатар көлөһө Т. к-нөн ааттанар.)

I
аат.
1. Туох эмэ кытыыта биир тэҥник ойута быспыт курдук кэрдиистэммитэ, кэрдиис ойуута. ☉ Ровные зубчатые края чего-л. (напр., листьев)
Күһүҥҥү тыаны көрүө этигит! Төһөлөөх элбэх өҥ, эгэлгэ кырааска баарый! Соҕотох хатыҥ да сэбирдэҕин ылыҥ: ортото күп-күөх, эрбии тииһин курдук сарбынньахтара апараҕастар. Н. Якутскай
2. Туох эмэ салаата, чорбоҕо, сарадаҕа. ☉ Ответвления, ветви, разветвлённость чего-л. (напр., рогов оленя)
Ураһаҕа маарынната тутуллубут от отуу чөҥөрүйбүт аһаҕас оройунан былыт сарбынньаҕа көстөрүн одуулаһа сытта. Л. Попов
Сарбынньах муостардаах, Сарыаллаах харахтаах, Тамайан айанныыр Таҥарам табата. И. Чаҕылҕан
◊ Сарбынньах ойуу — тугу эмэ (хол., маһы, туоһу) кэчигирэччи тиистии олуктаан оҥорор киэргэл, оннук ойуу (үгүстүк дьиэ кэрэнииһигэр тут-лар). ☉ Зубчатая резьба по дереву, бересте и т. д., служащая украшением чего-л. (напр., карниза дома), якутский зубчатый орнамент
Ньургун кырыыса аннынааҕы сарбынньах ойуулары одуулаһан хантаарыҥнаата. Болот Боотур
Урут этэрбэс, билигин унтуу билэтин оҥорууга үксүн тыҥырах, сарбынньах ойуулары киллэрэллэр. АЕЕ ӨҮОБ. Сарбынньах саадьаҕай көр саадьаҕай
II
аат. Талахха майгынныыр синньигэс умнастаах, сүүмэҕинэн үүнэр кытархай отоннордоох сэбирдэхтээх мас (Саха сиригэр Өлүөнэ үөһээ өттүгэр ордук үүнэр). ☉ Лиственное дерево с плодами в виде пучка оранжевокрасных ягод, рябина (на территории Якутии произрастает преим. в верховьях Лены)
Ойууртан тахсыбытым: кып-кыһыл отоннордоох сарбынньах, ап-араҕас астардаах долохуна мастар онон-манан үүнүтэлээбит аппа сир эбит. Р. Кулаковскай

аат., эргэр.
1. Тутаахтаах баттыга уонна алларааҥҥы олоҕо тиистэрдээх, ол икки ардыларыгар кыбыта баттаан тириини имитэр мас тэрил. ☉ Деревянный инструмент с зубьями для смягчения кожи, якутская кожемялка
Ньырбачаан оҕонньордоох эмээхсиҥҥэ сахалар тириини имитэр тэриллэрин — талкыны аан бастаан көрбүтэ. Далан
Мас талкыттан аҕырбыт оҕунуох сыта аҥылыйар. Н. Якутскай
Эмээхсин кыыһын кытта күүлэҕэ ынаҕын тириитин талкынан имитэн тиритэ-хорута олороохтуур. Тулхадыйбат д. Ыалдьыппыт барыны бары сатыыр, үлэһит бөҕө киһи этэ
Биир күн иһигэр киил маһынан бэртээхэй талкыны оҥоро охсон биэрбитэ. А. Кривошапкин (тылб.)
2. түөлбэ., харыс. Эһэ. ☉ Медведь
Эһэ дьиҥнээх ааттара — аабый, талкы, хохтуула. КАЕ НТ
♦ Олох талкыта — олох охсуута, араас эриирэ-мускуура, имитиитэ-хомутуута. ☉ Тяжёлые потрясения, неудачи в жизни, удары судьбы
Олох талкыта сүрэхпэр Тайанара баҕас ыарыы!… Хаһан эрэ мин да эдэр Хоччорхой уолан баарым. С. Данилов
Олох улуу талкыта Талкылаатар даҕаны, Хоччорхой бэйэбитин Сымнаппата: Саары да, Сарыы да гыммата. Л. Попов
Оо, эдэр саас! Эн өрүү итинниккин: дэбдэҥҥин, омуҥҥун, дохсуҥҥун. Оттон кэлин олох обургу талкытыгар имиллэн уоскуйаҕын, сыһыйаҕын. В. Миронов
◊ Эриир (миэлиҥсэ) талкы эргэр. — олох буолар уонна үрүт буолар икки төгүрүк хаптаһыны ортотунан үүттээн уон икки-уон биэс сэнтимиэтир суоннаах тиит маһынан хамсаабат гына сүрүн оҥоһуллар. Төгүрүк хаптаһыннарга кулгаахтаан, ону дьөлөн, икки туруору тутаах оҥоһуллар. Тутаахтар ис өттүлэринэн хаптаһыннары үүттээн үс-түөрт сэнтимиэтир суоннаах тиистээх титириктэри туруору туруораллар. Олорго тириини уган кыбытан баран, тутааҕын биирин анньан, иккиһин бэйэҥ диэки тардан, эргитэн имитэллэр. ☉ Якутская кожемялка в виде мельницы: состоит из двух (верхних и нижних) дискообразных досок, которые соединяются через отверстие в середине стволом лиственницы диаметром двенадцать-пятнадцать сантиметров
На верхнем диске устанавливают две вертикальные ручки, с помощью которых диск приводят в движение. Вокруг основного ствола, продевая через отверстия в верхней и нижней досках, устанавливают молодые зубчатые лиственницы диаметром три-четыре сантиметра. Пропихивая между ними шкуру и продвигая её вдоль крутящихся зубчатых жердей, обрабатывали шкуру до состояния эластичности. Дьиэлэрин ортотугар эриир талкы сүөдэллэн турар. Н. Якутскай. Сылгы баһа талкы эргэр. — сылгы баһын сүлэн, куурдан-хатаран кыра кыыллар тириилэрин (дьабарааскы, буобура, куобах уо. д. а.) имитэргэ оҥоһуллубут талкы. ☉ Конский череп в качестве кожемялки для обработки шкурок небольших зверей (суслика, бобра, зайца и др.). Куобах тириитин эбэм сылгы баһа талкынан имитэрэ. Сытыары талкы эргэр. — төрүт онно тиит мастан сытыары гына, төрдүн диэки өттүгэр тиистээх эбэтэр олорорго табыгастаах буоллун диэн дүлүҥү хайытан икки өттүн суоран, үөһэнэн тиистээн ыскамыайка курдук атахтаан оҥоһуллубут талкы. ☉ Кожемялка, изготовленная из обрубка бревна в виде лафета с четырьмя ножками, на верхней стороне которого вырезаны зубья, а сверху установлен зубчатый рычаг (букв. горизонтальная мялка)
Сытыары талкы айгыраабыт кулукута кыычырҕаан-хаачырҕаан, кини элэйбит сыппах тииһэ быһыта хабырынан уонна …… Кыаһай оҕонньор ынчыктаанбөтүөхтээн, кыараҕас балаҕан иһэ өрө сүпсүллэн хаалла. Эрилик Эристиин
Сытыары талкы төрүт онно тиит мастан сытыары гына, төрдүн диэки өттүгэр тиистээх оҥоһуллар. АНП ССХТ
Тобук талкы — туруору талкы диэн курдук. Тобук талкы төрүт онно суон тииттэн лэкээни быһан бэлэмнэнэр. АНП ССХТ. Туруору талкы эргэр. — төрүт онно суон тииттэн лэкээни быһан баран туруору сааһынан тутан, ону суолахтаан, тиистээн оҥоһуллубут талкы. ☉ Кожемялка, изготовленная из толстой чурки, на срезе которой вырезаны зубья, а сверху установлен зубчатый рычаг (букв. вертикальная мялка)
Ортоку баҕанатыгар туруору талкытын, аан орон аттыгар сытыары талкытын уурталаабыт. М. Доҕордуурап
Сытыары талкы да, туруору талкы да икки чаастан турар: төрүт оннуттан уонна баттыктан. АНП ССХТ