Якутские буквы:

Якутский → Русский

ийэ-аҕа

родители; ийэҕин-аҕаҕын ытыктаа = уважать своих родителей # ийэҕэр-аҕаҕар бар= отправиться к праотцам; ийэтин-аҕатын ырыатын ыллат= заставить кого-л. просить прощения, жестоко наказав (букв. заставить спеть песню родителей).

Якутский → Якутский

ийэ-аҕа

аат. Төрөппүт дьон, төрөппүттэр. Родители
Ийэ-аҕа оҕолорун иинин үрдүгэр кыайан ытаабат да, ынчыктаабат да гына дириҥ кутурҕаҥҥа тумнастан турбат буолбуттар. Амма Аччыгыйа
Мин эрэйдээх ийэ-аҕа диэни билбэтэҕим, киһини билиэхпиттэн ыал устун сылдьан иитиллибитим. Күндэ
«Ийэтэ-аҕата дьүһүннэринэн куһаҕана суох дьоннор эбээт. Оттон Петя хантан булан итинник дьүһүннэммитэ эбитэй?» - диэтэ Александр. М. Доҕордуурап
Ийэҕэр-аҕаҕар бар - өл, бу дойдуттан араҕыс (ийэҥ-аҕаҥ өлөн тиийбит сирдэригэр бар диэн итэҕэлтэн төрүттээх). соотв. отправиться к праотцам (умереть, скончаться). Ийэтигэр-аҕатыгар атаар (ыыт) - өлөр, бу дойдуттан суох гын. соотв. отправить к праотцам (убить кого-л.). Ийэтин-аҕатын ырыатын ыллат - мөҥөнтаһыйан туран ааттаһыннар-көрдөһүннэр. Заставить кого-л. просить прощения, жестоко наказывая его (букв. заставить спеть песню родителей)
Тумарык маҥан, хайдах эрэ кэтэҕин аһыттан ылан баран, ийэҥ-аҕаҥ ырыатын ыллата оонньуом ээ!.. А. Софронов


Еще переводы:

сүксүс

сүксүс (Якутский → Якутский)

сүк диэнтэн холб. туһ. Оҕолор үрэҕи сүксүһэн туораатылар
Эргиллибэтэх оҕолоох ийэ, аҕа уонна ыал кутурҕаннарын тэҥҥэ сүксүһэрим. КА СДьДь

тоҕуор

тоҕуор (Якутский → Якутский)

көр тоҕуоруй
Хонууга хойдо тоҕуорар Хоноҕор муостаах бииһэ. Баал Хабырыыс
[Алаһыай] кыптыый кынаттаах ийэтэ-аҕата бүүсбүтүннүү тоҕуорар, саарыыр дойдута. «ХС»

имэнэй

имэнэй (Якутский → Якутский)

сыһ.,түөлбэ. Адьас, ончу, төрүт. Совсем, вовсе, совершенно
Ийэ, аҕа баайа имэнэй суох буолан, Илииматаҕым күүһүнэн иитиллиэх курдук эбиппин. Саха нар. ыр. II

кэпсэтиннэр

кэпсэтиннэр (Якутский → Якутский)

кэпсэт диэнтэн дьаһ
туһ. Кумааҕы тутуурдаах дьон киирэн-тахсан быһа элэгэлдьиһэн сүгүн да кэпсэтиннэрбэтэхтэрэ. Н. Лугинов
Билэр дьонунан кэпсэтиннэрэн Дьокуускай куорат биир ГПТУ-тугар завхоһунан үлэлиир буолла. Р. Баҕатаайыскай
Сөдүөт ийэтиттэн аҕатын кимнээх уонна хайдах өлөрбүттэрин дэлби хаайан кэпсэтиннэрбитэ. «ХС»

сибикилээх

сибикилээх (Якутский → Якутский)

даҕ. Туох эмэ сибикилэммит, туох эмэ чинчилээх. Обнаруживающий признаки чего-л., предвещающий что-л. Бүгүн эмиэ үчүгэй күн буолар сибикилээх. А. Данилов
Театральнай болуоссакка тахсыбытым дьонсэргэ соһумар сураҕы истэ охсубут сибикилээхтэр. «ХС»
Бырааһынньык ийэтэ-аҕата буолаары гыммыт сибикилээх. «ХС»

тулаайахсыт

тулаайахсыт (Якутский → Якутский)

тулаайахсый диэнтэн дьаһ
туһ. [Аҕата — кыыһыгар:] Туруу дойду долгунугар Тутуулук буолан туһалыыр Туһааннаах тус доҕоргун Тумус, уос туруоран Тулаайахсытар буолаайаҕын! А. Софронов
Ийэ, аҕа таптала диэни билбэтэҕим да иһин судаарыстыба тулаайахсыппатаҕа. «ХС»

чэрдит

чэрдит (Якутский → Якутский)

чэрдий диэнтэн дьаһ
туһ. Биир ыйы мэлдьи Мин бааспын эмтээн, Чэрдитэн биэртэ. Эллэй
Итиччэтигэр диэри ийэ-аҕа бэлэмигэр сылдьыбыт киһи илиитин чэрдитэрэ эмиэ наада курдуга. С. Федотов
Суоруна тутааҕар ытыскын чэрдитиэҥ. «Кыым»

айылын

айылын (Якутский → Якутский)

ай диэнтэн атын
туһ. Эн биһикки биир ийэттэн-аҕаттан айыллан үөскээн төрүөбүппүт этэ; мин Айыы Умсуур удаҕан диэн эн аҕаһыҥ буолабын. Ньургун Боотур
Оҕону абааһы көрөр аньыы. Баҕар, бэйэтэ эһигини иитэр аналлаах киһи айыллыбыта буолуо. Амма Аччыгыйа
Чыркымай уон икки сымыыттаах буола айыллыбыт, оттон үгүрүө муҥнаахха түөрдү эрэ анаабыттар. Н. Заболоцкай

быктартаа

быктартаа (Якутский → Якутский)

быктар диэнтэн төхт
көрүҥ. Маарыйа ийэтигэр-аҕатыгар оскуолаҕа ону-маны көрбүтүн биирбиир быктартаан кэпсээри гыммытын, дьөрү, ким да ахсаран истибэтэ. Бэс Дьарааһын. Амма Аччыгыйа «Сааскы кэм» романы сэрии сылларыгар туспа кэпсээн курдук суруйан саҕалаабыта, ол кэпсээннэртэн «Хотугу сулус» алманаахха бэчээттэтэн быктартаан испитэ. Н. Габышев

бырадьаагалаа

бырадьаагалаа (Якутский → Якутский)

туохт. Биир сиргэ олохсуйбакка, бара-кэлэ, кэрийэтэлэһийэ сырыт. Бродяжничать
Суҥаар аҕата төрдө Бүлүү тоҥуһа бу Эдьигээн улууһугар айаҕын батан бырадьаагалаан сылдьар. А. Софронов
Ийэҥ, аҕаҥ да киһи билэр дьоно этэ. Сукка быстаран баран, сүгэһэрдээх бырадьаагалаан кэлэн, биһиэхэ сыстаннар ыалдьон буолбуттара. Болот Боотур. Тэҥн. быралый